Οι εφοπλιστές έφεραν τους Κινέζους

Η πρόθεση της Κίνας να επενδύει σε λιμάνια, αεροδρόμια, σιδηροδρόμους και υποδομές είναι καρπός μιας μακράς σχέσης που άρχισε να αναπτύσσει μαζί της από τις αρχές της δεκαετίας του 1950 το εφοπλιστικό κεφάλαιο της χώρας μας, από την εποχή που οι έλληνες πλοιοκτήτες, όπως ο Σταύρος Λιβανός (σ.σ.: πεθερός του Ωνάση και του Νιάρχου) έσπασαν το εμπάργκο της Δύσης, μεταφέροντας με πλοία στην τότε νεοσύστατη Λαϊκή Δημοκρατία στρατηγικά υλικά και εμπορεύματα.

Η σχέση αυτή με τα χρόνια έγινε προνομιακή, οι έλληνες πλοιοκτήτες μετατράπηκαν σταδιακά στους καλύτερους πελάτες των κινεζικών ναυπηγείων, με 500 έως σήμερα ναυπηγημένα πλοία και 141 υπό κατασκευήν, αποτελώντας μία από τις μεγαλύτερες πηγές εισροής ξένων κεφαλαίων για την κινεζική οικονομία. Ισχυροποιήθηκε δε περαιτέρω η σχέση, όταν με το ξέσπασμα της κρίσης το 2008 η Κίνα άνοιξε γραμμή πίστωσης 10 δισ. δολαρίων σε έλληνες εφοπλιστές που δυσκολεύονταν τότε να βρουν χρηματοδότηση για τη μαζική ναυπήγηση νέων πλοίων.

Σήμερα, ο ελληνόκτητος στόλος έχει φθάσει να διακινεί το 60% του εισαγόμενου στην Κίνα αργού πετρελαίου και το 60% των εξαγόμενων διεθνώς προϊόντων της, και διαδραματίζει κομβικό ρόλο στην ανάπτυξη της δεύτερης μεγαλύτερης οικονομίας του πλανήτη.

ΓΙΑΤΙ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΑΙ. Αυτό είναι το ένα σκέλος της απάντησης στο ερώτημα «γιατί ενδιαφέρονται οι Κινέζοι για μια στρατηγική σχέση με την Ελλάδα». Το δεύτερο σχετίζεται με την ανάγκη της Κίνας να ελέγξει την αλυσίδα διανομής των εμπορευμάτων της προς τις μεγάλες αγορές της Δύσης, από λιμάνια και σιδηροδρόμους έως αεροδρόμια.

Στα παραπάνω αποτυπώνεται όλο το νόημα της τριήμερης επίσκεψης σε Αθήνα και Κρήτη του κινέζου πρωθυπουργού Λι Κετσιάνγκ, ο οποίος για να δείξει την πρόθεση του Πεκίνου να δεσμευτεί ανέφερε ότι θα παραμείνει μακροπρόθεσμος επενδυτής στα ελληνικά ομόλογα.

Η Ελλάδα από γεωγραφική σύμπτωση και γεωπολιτική συγκυρία έχει τελικά πολύ σημαντική – για το μικρό της μέγεθος – θέση στο κινεζικό business plan. Ο Πειραιάς, 4ο μεγαλύτερο λιμάνι της Μεσογείου και με τη μεγαλύτερη αύξηση από πλευράς όγκου παγκοσμίως (στοιχεία 2012), έχει όλες τις προοπτικές να καταστεί τα επόμενα δύο – τρία χρόνια το νούμερο ένα στη Μεσόγειο και ακόμη μεγαλύτερος κόμβος μεταφοράς εμπορευμάτων και επιβατών για τους Κινέζους.

Το μεγάλο του πλεονέκτημα είναι ότι οι κινεζικές εταιρείες κερδίζουν ακόμη και επτά ημέρες ταξίδι όταν ξεφορτώσουν στο ελληνικό λιμάνι αντί σε κάποιο της Βόρειας Ευρώπης. Τόσο ο Πειραιάς όσο και τα αεροδρόμια που έχουν βάλει στο μάτι εξυπηρετούν αυτόν ακριβώς τον σκοπό. Εκείνο ίσως που έχει περάσει στα «ψιλά» είναι ότι οι Κινέζοι ενδιαφέρονται και για τη ναυπηγοεπισκευή λόγω του αυξανόμενου αριθμού κατάπλου πλοίων της Cosco στον Πειραιά.

Παρότι η τελευταία έχει στην «ομπρέλα» της μια από τις μεγαλύτερες ναυπηγικές βιομηχανίες στην Κίνα, εντούτοις δεν διαθέτει στην Ευρώπη επισκευαστική βάση σε αντίθεση με πολλά ναυπηγεία, ιδίως από την ανταγωνίστριά της στον συγκεκριμένο τομέα Κορέα. Η δημιουργία μιας τέτοιας βάσης στον Πειραιά θα δώσει άλλη δυναμική στη ναυπηγική της βιομηχανία καθώς δεν θα χρειάζεται να έρχονται συνεργεία από την Ασία. Το ίδιο ενδιαφέρον ισχύει και για την κρουαζιέρα, γεγονός που συνδυάζεται με το αυξανόμενο τουριστικό ρεύμα από την Κίνα.

ΣΙΔΗΡΟΔΡΟΜΟΙ, ΑΕΡΟΔΡΟΜΙΑ. Η Κίνα επενδύει πολύ, αλλά επενδύει με σχέδιο. Το προβλέπει άλλωστε η ίδια της η κουλτούρα. Το βλέπει κανείς στα σχέδιά της που στην ουσία είναι προγραμματισμός σε βάθος δεκαετιών. Το 2008 οι Κινέζοι μπήκαν μέσω της Cosco στο λιμάνι του Πειραιά και τέσσερα χρόνια μετά θέλουν να επενδύσουν 250 εκατ. ευρώ στην Προβλήτα ΙΙΙ και να αναβαθμίσουν το σιδηροδρομικό δίκτυο του ΟΣΕ.

Στο θέμα αυτό στάθηκε ιδιαίτερα χθες κατά την επίσκεψη στις εγκαταστάσεις της Cosco στο Ικόνιο του Πειραιά και ο κινέζος πρωθυπουργός λέγοντας χαρακτηριστικά: «Στόχος μας είναι να αναβαθμίσουμε ολόκληρο το σιδηροδρομικό δίκτυο, από την Ελλάδα μέχρι την Κεντρική Ευρώπη». Ηδη, κινεζικές εταιρείες έχουν συμφωνήσει με Βούλγαρους και Σέρβους να χρηματοδοτήσουν την αναβάθμιση του δικτύου τους, ενώ πολλοί υποστηρίζουν ότι το μνημόνιο συνεργασίας που υπέγραψε την Πέμπτη το Enterprise Greece (πρώην Invest In Greece) με τον κατασκευαστικό κολοσσό China State Construction Engineering Corporation συνδέεται με την αναβάθμιση του δικτύου του ΟΣΕ, παρότι η ελληνική πλευρά υποστηρίζει ότι αυτό θα γίνει με κεφάλαια από το ΕΣΠΑ. Χθες μάλιστα στελέχη του ομίλου ΟΣΕ ανέφεραν ότι «θα πρέπει να βιαστούμε όσον αφορά τα έργα αναβάθμισης, καθώς ανταγωνιστικό ρόλο διεκδικούν και οι Τούρκοι».

Με τα παραπάνω συνδέεται και το ενδιαφέρον των Κινέζων για το Καστέλλι στο Ηράκλειο Κρήτης. Το τελευταίο δεν είναι ένας τυχαίος αερολιμένας. Οταν κατασκευαστεί θα έχει τόσες πτήσεις τσάρτερ ώστε θα αποτελέσει το δεύτερο σε μέγεθος μετά την Αθήνα πανελλαδικά αεροδρόμιο, ενώ το ίδιο ισχύει και από πλευράς εμπορευματικής κίνησης καθώς αναμένεται να υποσκελίσει τη Θεσσαλονίκη. Οι Κινέζοι το θέλουν και μπορεί το επίσημο πρόγραμμα της σημερινής επίσκεψης Κετσιάνγκ – Σαμαρά στην Κρήτη να γίνεται προκειμένου να εγκαινιάσουν το ανακαινισμένο Αρχαιολογικό Μουσείο Ηρακλείου, ωστόσο η συμβολισμοί γύρω από το νέο αεροδρόμιο είναι προφανείς.