Συνεργασία με τον «Μεγάλο Σατανά»

Δείγματα της αυξανόμενης προθυμίας τους να συνεργαστούν για να αναχαιτίσουν με κάθε τρόπο την προέλαση των σουνιτών εξτρεμιστών στο Ιράκ έδωσαν ανοιχτά πλέον χθες Ουάσιγκτον και Τεχεράνη. Ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Τζον Κέρι χαρακτήρισε μία τέτοια συνεργασία εποικοδομητική, αποκλείοντας ωστόσο οποιαδήποτε συντονισμένη στρατιωτική δράση. Ο Κέρι επισήμανε επίσης πως οι αμερικανικές επιδρομές είναι μια πιθανή απάντηση στην «υπαρκτή απειλή» του Ιρακινού Κράτους στο Ιράκ και το Λεβάντε (ΙΚΙΛ). Ιρανοί ηγέτες από την πλευρά τους δήλωναν χθες στους «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς» ότι ελπίζουν στην παρέμβαση των ΗΠΑ (του «Μεγάλου Σατανά»), ενώ στενός συνεργάτης του ιρανού προέδρου Χασάν Ρουχανί έγραφε στον λογαριασμό του στο ιρανικό twitter ότι μόνο το Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι σε θέση να δώσουν λύση στην κρίση στο Ιράκ. Ακούγεται πρωτοφανές. Είναι όντως περίπλοκο, σχολιάζει ο δημοσιογράφος Μαρκ Τσάμπιον στο Μπλούμπεργκ, όχι όμως εξωπραγματικό.

Εχουν περάσει 13 χρόνια από τότε που ΗΠΑ και Ιράν, άσπονδοι εχθροί για περισσότερο από τρεις δεκαετίες, υποχρεώθηκαν και πάλι να συνεργαστούν για την ασφάλεια. Ο κοινός εχθρός τότε, μετά τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου, ήταν οι Ταλιμπάν. Σήμερα είναι οι μαχητές του ΙΚΙΛ, τρομοκράτες τόσο για τους Ιρανούς όσο και για τους Αμερικανούς. Θα μπορούσαν Ιράν και Δύση να οδεύουν προς μία νέα συμμαχία;

Η κρίση στο Ιράκ ήλθε σε πολύ ευαίσθητη περίοδο κατά την οποία Ιράν, Ηνωμένες Πολιτείες και άλλες παγκόσμιες δυνάμεις συναντώνται αυτήν την εβδομάδα στη Βιέννη προκειμένου να καθήσουν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης. Αμερικανοί αξιωματούχοι επιβεβαίωσαν ότι η διμερής συνεργασία μπορεί να συζητηθεί στο περιθώριο των συνομιλιών.  

Η προοπτική της αμερικανοϊρανικής συνεργασίας όμως έχει πυροδοτήσει νέο κύκλο αντεγκλήσεων στις ΗΠΑ σχετικά με το αν μια τέτοια κίνηση θα ήταν προς το συμφέρον της Ουάσιγκτον ή στρατηγικό λάθος. Ο Τρίτα Πάρσι, πρόεδρος του Εθνικού Ιρανικού – Αμερικανικού Συμβουλίου, οργάνωσης που έχει προωθήσει τη διπλωματία με το Ιράν και την ειρηνική επίλυση στην πυρηνική διένεξη, χαιρέτισε τη συγκεκριμένη συνεργασία. «Το γεγονός ότι το Ιράν σηματοδοτεί αυτό το άνοιγμα στις ΗΠΑ δηλοί είτε ότι δεν επιδιώκει την κυριαρχία στην περιοχή είτε ότι δεν είναι σε θέση να υλοποιήσει μια τέτοια επιθυμία», υποστηρίζει στους «Νιου Γιορκ Τάιμς».

Οι επικριτές της ιρανικής κυβέρνησης στις ΗΠΑ, από την άλλη, στηλιτεύουν την κυβέρνηση Ομπάμα. Μιλούν απερίφραστα για γκάφα, την οποία θα εκμεταλλευτεί το Ιράν προς όφελός του στις διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό του πρόγραμμα. «Το Ιράν συνέβαλε ώστε να μετατραπούν η Συρία και το Ιράκ σε τζιχαντιστική κόλαση, η οποία απειλεί την αμερικανική ασφάλεια, και τώρα αναδεικνύεται ως τείχος προστασίας ενάντια στη βία που το ίδιο δημιούργησε», τονίζει ο Μαρκ Ντάμποβιτς, εκτελεστικός διευθυντής του Ιδρύματος για την Αμυνα των Δημοκρατιών, μία οργάνωση με έδρα την Ουάσιγκτον, η οποία επιμένει στις αυστηρές κυρώσεις κατά του Ιράν.  

Σε κάθε περίπτωση, μια σειρά από γεγονότα δίνουν σάρκα και οστά στο σενάριο της ταχείας προσέγγισης της Τεχεράνης με τη Δύση. Και δεν είναι μόνο η διπλωματική συνεργασία με τις ΗΠΑ. Ούτε οι διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό της πρόγραμμα.

Είναι επίσης και το μπρα ντε φερ για το ρωσικό αέριο. Η προοπτική ενός τρίτου πολέμου φυσικού αερίου υποχρεώνει πλέον τις ξένες δυνάμεις να εξετάσουν πιο σοβαρά την περίπτωση του Ιράν.