«Θέλουμε να γυρίσουν πίσω στην Ελλάδα τα καλά μυαλά»: Υπέρ των μη κρατικών ΑΕΙ το Ποτάμι

«Το άγχος μας τώρα», λένε από Το Ποτάμι, «είναι να φθάσουμε σε όλη την Ελλάδα». Η ένταση των τελευταίων ημερών του προεκλογικού αγώνα όμως δεν τους αποσπά από την επεξεργασία του προγράμματός τους. Ετσι και αυτήν την εβδομάδα απαντούν σε όσους τους κατηγορούν ότι δεν έχουν σαφείς θέσεις δίνοντας στη δημοσιότητα – από τις σελίδες των «ΝΕΩΝ» – τις προτάσεις τους για την τριτοβάθμια εκπαίδευση.

Το Ποτάμι τάσσεται σαφέστατα υπέρ της ίδρυσης μη κρατικών πανεπιστημίων. Η θέση αυτή είχε ήδη γίνει γνωστή από όσα πρότειναν για τη συνταγματική αναθεώρηση, κατά τη διάρκεια της οποίας θεωρούν επιβεβλημένη την κατάργηση του άρθρου 16. Τώρα όμως εξηγούν τους λόγους για τους οποίους την υποστηρίζουν. Οπως γράφει μάλιστα ο συντάκτης των επεξεργασμένων θέσεων για την Παιδεία: «Κανονικά οι μόνοι που θα έπρεπε να αντιδρούν στην ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων στην Ελλάδα θα ήταν τα πανεπιστήμια του εξωτερικού (και δεν εννοούμε μόνο αυτά στην Αγγλία αλλά και εκείνα στη Βουλγαρία ή τη Ρουμανία) που για αυτά οι Ελληνες αποτελούν σημαντική πηγή εσόδων».

Το σκεπτικό του κόμματος είναι ότι η συνύπαρξη των δημόσιων με τα ιδιωτικά πανεπιστήμια θα ενδυναμώσει τα πρώτα, μέσω του ανταγωνισμού. Δεν παραλείπουν δε να επισημάνουν ότι αυτό θα μπορούσε να συνεπάγεται μια διόλου αμελητέα «ροή συναλλάγματος» προς την Ελλάδα.

Οταν ο Θεοδωράκης βρέθηκε στην Πλατεία της Νέας Σμύρνης τη Δευτέρα, μια ομάδα φοιτητών τον περίμενε υπομονετικά για να μιλήσει ιδιαιτέρως μαζί του. Η επιμονή τους έκανε εντύπωση στους συνεργάτες του. Στις περισσότερες περιοδείες του άλλωστε, λέει ο ίδιος, νέοι άνθρωποι τον ρωτούν με αγωνία τι πιστεύει και τι προτείνει για τα ελληνικά πανεπιστήμια. Με αφορμή λοιπόν την παρέα της Νέας Σμύρνης, Το Ποτάμι αποφάσισε να συνοψίσει όσα κατά καιρούς ο ιδρυτής του έχει δηλώσει σχετικά με τα ΑΕΙ.

Φυσικά, σημαντικό ρόλο για την επιλογή του χρόνου δημοσιοποίησης έπαιξαν και τα δημοσκοπικά δεδομένα που εμφανίζουν το κόμμα του Θεοδωράκη να έχει ρεύμα στους ψηφοφόρους νεότερων ηλικιών.

Οι φράσεις που συνοψίζουν την ποταμική πρόταση είναι τρεις: «Περισσότερη αυτονομία στα Πανεπιστήμια», «εκπαιδευτική εξωστρέφεια» και «να επιστρέψουν πίσω τα καλά μυαλά». Προτείνουν κάθε Σχολή να συναποφασίζει μαζί με το υπουργείο τον αριθμό των εισακτέων (και με βάση αυτόν να λαμβάνει την ανάλογη χρηματοδότηση), την κατανομή του προϋπολογισμού της και τη διάρθρωση του προσωπικού της. Παράλληλα, ζητούν κάθε Σχολή ξεχωριστά να αποφασίζει ποια και πόσα μαθήματα των Πανελληνίων θα πρέπει να δώσουν οι υποψήφιοι που θέλουν να εισαχθούν σε αυτήν και τι συντελεστή βαρύτητας θα έχει το κάθε μάθημα.

Θεωρούν σημαντική την ίδρυση αγγλόφωνων προγραμμάτων στα ελληνικά πανεπιστήμια προκειμένου αυτά να προσελκύουν και ξένους φοιτητές. Μιλούν παράλληλα για τακτική αναθεώρηση (π.χ. ανά πενταετία) του προγράμματος σπουδών και επιθυμούν να δημιουργηθούν κίνητρα για την κινητικότητα των διδασκόντων.
Τέλος, πιστεύουν ότι η ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων θα έχει ως αποτέλεσμα ένα μεγάλο μέρος του ερευνητικού και ακαδημαϊκού προσωπικού που αναγκάζεται να εγκαταλείψει τη χώρα να παραμείνει εντός συνόρων.

Οι όροι του παιχνιδιού
Για να απαντήσουν στην απέναντι πλευρά, σε όσους απορρίπτουν χωρίς δεύτερη σκέψη την ίδρυση μη κρατικών πανεπιστημίων, επικαλούνται μια πάγια – για τα περισσότερα ζητήματα – άποψή τους: «Να θέσουμε τους όρους του παιχνιδιού». Τονίζουν λοιπόν ότι ήδη στη χώρα λειτουργούν ιδιωτικά ΙΕΚ ως παραρτήματα ξένων πανεπιστημίων «χωρίς κανένας να ελέγχει πραγματικά την ποιότητά τους».