Αν και μικροσκοπικό είναι το διασημότερο του είδους του διότι είναι μοναδικό. Οταν «γεννήθηκε», πριν από 158 χρόνια, κόστιζε μόλις ένα σεντ της βρετανικής λίρας. Σήμερα εκτιμάται ότι η αξία του μπορεί να φθάσει τα 20 εκατ. δολάρια. Και αν αλλάξει χέρια σε μία από τις πιο ενδιαφέρουσες δημοπρασίες της χρονιάς – που θα τραβήξει τα βλέμματα ειδικών και μη – στις 17 Ιουνίου στη Νέα Υόρκη θα είναι το ακριβότερο αντικείμενο που έχει πωληθεί ώς τώρα, αναλογικά με το βάρος και το μέγεθός του, δεδομένου ότι οι διαστάσεις του είναι 2,54X0,63 εκ. και το βάρος του υπολογίζεται σε λιγοστά γραμμάρια.
Δεν είναι άλλο από το διασημότερο και σπανιότερο γραμματόσημο που έχει βγει ώς τώρα στο σφυρί, το πορφυρό του ενός σεντ που είχε εκδοθεί το 1856 στη Γουιάνα – τότε ήταν βρετανική αποικία – και είναι ένα από τα πρώτα γραμματόσημα που κυκλοφόρησαν παγκοσμίως. Η δε μακρά διαδρομή του περιλαμβάνει από παιδικά χόμπι έως κατασχέσεις λόγω του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και από δημοπρασίες έως συλλέκτες-δολοφόνους που το είχαν στην κατοχή τους.
Και αν οι μέχρι τώρα πληροφορίες είναι ήδη αρκετές για να προσελκύσουν το ενδιαφέρον ακόμη και εκείνων που δεν είναι φιλοτελιστές, η ιστορία του μοναδικού αυτού γραμματοσήμου – δεν σώζεται δεύτερο στον κόσμο – είναι εξίσου εντυπωσιακή.
Ολα ξεκίνησαν όταν ένα πλοίο που μετέφερε γραμματόσημα από τη Βρετανία στη βρετανική τότε Γουιάνα – στη Νότια Αμερική – καθυστέρησε και ο κίνδυνος να διακοπούν οι ταχυδρομικές υπηρεσίες σε όλη την αποικία ήταν πλέον ορατός. Οι υπεύθυνοι του ταχυδρομείου χωρίς να έχουν άλλη επιλογή απευθύνθηκαν στα πιεστήρια της τοπικής εφημερίδας «Ρόγιαλ Γκαζέτ» και τους έκαναν μια έκτακτη παραγγελία προμήθειας γραμματοσήμων: πορφυρά του ενός και των τεσσάρων σεντς και μπλε των τεσσάρων σεντς.
Το μοναδικό πορφυρό του ενός σεντ βρέθηκε όχι πολύ μακριά από τον τόπο παραγωγής του. Το εντόπισε ένας 12χρονος σκωτσέζος μαθητής, ο Λ. Βερνόν Βον, που ζούσε με την οικογένειά του στη βρετανική Γουινέα, το 1873, ανάμεσα σε έναν σωρό από οικογενειακά έγγραφα.
Εκκολαπτόμενος συλλέκτης γραμματοσήμων, ο νεαρός προσέθεσε το εύρημά του στο άλμπουμ του και αργότερα το πούλησε σε έναν άλλο συλλέκτη της περιοχής. Στη Βρετανία βρέθηκε το 1878 και λίγο αργότερα έγινε κτήμα του κόμη Φιλίπ Λα Ρενοτιέρ φον Φεράρι, ενός από τους σημαντικότερους συλλέκτες γραμματοσήμων παγκοσμίως.
Η Γαλλία όμως κατάσχεσε τη συλλογή του, η οποία είχε δωρηθεί στο Ταχυδρομικό Μουσείο του Βερολίνου ως μέρος των πολεμικών αποζημιώσεων της Γερμανίας και το γραμματόσημο πωλήθηκε το 1922. Εκτοτε άλλαξε πολλές φορές χέρια ώσπου το 1980 έφθασε μέσω δημοπρασίας στα χέρια του Τζον ντου Ποντ, κληρονόμου μιας βιομηχανίας χημικών, ο οποίος και πέθανε στη φυλακή το 2010 γιατί είχε δολοφονήσει το 1996 τον αμερικανό ολυμπιονίκη στην πάλη Ντέιβιντ Σουλτς και πέρασε στην Ιστορία ως ένας από τους πλουσιότερους κατηγορουμένους για φόνο, καθώς η περιουσία του την εποχή της δίκης – το 1997 – έφθανε τα 250 εκατ. δολάρια.
Με τέτοια αξία και τόσες περιπέτειες ήταν αδύνατον το γραμματόσημο να μη βρεθεί στο στόχαστρο παραχαρακτών. Ολες οι προσπάθειες όμως απέβησαν άκαρπες και τώρα για πρώτη φορά μετά το 1935 επιτροπή ειδικών της Βασιλικής Φιλοτελικής Αδελφότητας επιβεβαίωσε τη γνησιότητά του. Αξίζει να σημειωθεί ότι το ρεκόρ του ακριβότερου γραμματοσήμου μέχρι σήμερα έχει ένα επίσης μοναδικό σουηδικό του 1855, που πωλήθηκε το 1996 προς 2,2 εκατ. δολάρια.