Πώς χάνεται ένα αεροσκάφος από τα ραντάρ

Η εξαφάνιση από τον χάρτη της πτήσης MH370 των Αερογραμμών της Μαλαισίας βρήκε ερευνητές, πιλότους, ειδικούς της Αεροπορίας και τις αρμόδιες Αρχές αρκετών χωρών παντελώς ανέτοιμους να εξηγήσουν τι πράγματι συνέβη. Το να χαθεί ένα αεροπλάνο στο μέγεθος του Boeing 777 από τα ραντάρ και να μην μπορεί να εντοπιστεί πουθενά δεν είναι σύνηθες φαινόμενο στα χρονικά της Πολιτικής Αεροπορίας, λέει ο πρόεδρος της Ενωσης Ελεγκτών Εναέριας Κυκλοφορίας Ελλάδας (ΕΕΕΚΕ) Σπύρος Ρολάκης. 
Ωστόσο, όπως ο ίδιος εξηγεί, η κάλυψη που παρέχουν τα πρωτεύοντα ραντάρ της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ) της Μαλαισίας είναι μόλις 50 μίλια (έναντι 150 μιλίων των ελληνικών). Στην ακτίνα αυτή, λέει ο κ. Ρολάκης, οι ελεγκτές βλέπουν το αεροσκάφος μέσω του συστήματος transponder που διαθέτει και το οποίο δείχνει σε πραγματικό χρόνο την ακριβή θέση του, καθώς και τα στοιχεία «ταυτότητας» του αεροπλάνου.  

Ωστόσο, στην περίπτωση που κάποιος από το εσωτερικό του αεροσκάφους απενεργοποιήσει το συγκεκριμένο σύστημα, ο ελεγκτής χάνει το αεροσκάφος και την «ταυτότητά του» από την οθόνη του ραντάρ, ενώ θα εξακολουθεί να το βλέπει ως ένα άγνωστο ίχνος μέχρι την ακτίνα των 50 μιλίων. Επίσης, τα ίχνη ενός αεροσκάφους χάνονται όταν αυτό πετάει σε ύψος χαμηλότερο των 1.000 ποδιών.

Στην περίπτωση αυτή ο ελεγκτής θα πρέπει να καλέσει τον κυβερνήτη να του αναφέρει τη θέση του. «Δεν γνωρίζουμε αν αυτό συνέβη στην περίπτωση της πτήσης MH370» λέει ο κ. Ρολάκης.

Σημειώνεται ότι σε περιοχές εκτός κάλυψης ραντάρ, οι πιλότοι δίνουν συχνά το στίγμα τους σε τακτά χρονικά διαστήματα, κυρίως για να βοηθήσουν τους ελεγκτές εναέριας κυκλοφορίας να κρατούν το ένα αεροσκάφος έξω από τον αεροδιάδρομο του άλλου. Μεταξύ των τακτών αυτών διαστημάτων, ωστόσο, κάτι μπορεί να πάει στραβά. Πάντως, αεροπλάνα όπως το 777 διαθέτουν επιπρόσθετα αυτοματοποιημένα συστήματα που στέλνουν δεδομένα για την απόδοση του κινητήρα και για άλλες τεχνικές λειτουργίες. Αυτά τα σήματα στέλνονται στη βάση τεχνικής συντήρησης της εταιρείας του αεροσκάφους και όχι στον πύργο ελέγχου. Η Air France χρησιμοποίησε αυτά τα σήματα στην προσπάθειά της να καθορίσει τι πράγματι συνέβη όταν η πτήση 447 χάθηκε πάνω από τον ισημερινό Ατλαντικό.