Διπλωματία με τανκς και AWACS

Με τη σκλήρυνση της στάσης και των δύο πλευρών, αλλά και τις διπλωματικές προσπάθειες να παραμένουν ανοιχτές, εξελίσσεται η κρίση στην Κριμαία, με τη Ρωσία να προειδοποιεί πλέον επίσημα την Ουκρανία για την «ανομία» που επικρατεί στις ανατολικές περιοχές της χώρας και το ΝΑΤΟ να ξεκινά πτήσεις αεροσκαφών έγκαιρης προειδοποίησης AWACS στα σύνορα της Πολωνίας και της Ρουμανίας με την Ουκρανία.

Η Ουάσιγκτον άφησε ανοιχτό χθες το ενδεχόμενο να συναντηθούν εντός της εβδομάδας οι υπουργοί Εξωτερικών ΗΠΑ και Ρωσίας, τόνισε όμως ότι περιμένει να δει αποδείξεις ότι η Μόσχα παίρνει σοβαρά την πιθανότητα διπλωματικής λύσης. Σε ανακοίνωση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ αναφέρεται ότι ο Τζον Κέρι ζήτησε από τον ρώσο ομόλογό του Σεργκέι Λαβρόφ να σταματήσει η Μόσχα τις στρατιωτικές επιχειρήσεις προς την Ουκρανία και την προσπάθεια να προσαρτήσει την Κριμαία, καθώς και όλα τα «προκλητικά βήματα». Χθες ο Μπαράκ Ομπάμα συνομίλησε τηλεφωνικά με τον πρόεδρο της Κίνας Σι Τζινπίνγκ για το θέμα, ενώ αύριο υποδέχεται στον Λευκό Οίκο τον μεταβατικό πρωθυπουργό της Ουκρανίας Αρσένι Γιάτσενιουκ.

Το Κρεμλίνο συνεχίζει την εξάπλωση των στρατευμάτων του στην Κριμαία – χθες αναφέρθηκαν πυρά κατά τη διάρκεια κατάληψης άλλης μιας ουκρανικής ναυτικής βάσης κοντά στη Σεβαστούπολη – ενόψει του δημοψηφίσματος της ερχόμενης Κυριακής για την ένταξη της περιοχής στη Ρωσία, μια κίνηση που η Δύση προειδοποιεί ότι δεν θα αναγνωρίσει. Προχωρώντας ένα βήμα παραπέρα, το ρωσικό υπουργείο Εξωτερικών σε χθεσινή ανακοίνωσή του αναφέρει ότι «η ανομία επικρατεί πλέον στις ανατολικές περιοχές της Ουκρανίας ως αποτέλεσμα των ενεργειών του Δεξιού Τομέα, με την πλήρη συνενοχή των νέων ουκρανικών Αρχών». Και προστίθεται ότι ρώσοι πολίτες που προσπάθησαν να μπουν στην Ουκρανία εμποδίσθηκαν από ουκρανούς αξιωματούχους. Χθες, ο Βλαντίμιρ Πούτιν ενημερώθηκε από τον Λαβρόφ για τις αμερικανικές απόψεις σχετικά με τις εξελίξεις στην περιοχή και ο Λαβρόφ ανακοίνωσε ότι ο Κέρι προσκλήθηκε στη Ρωσία για περαιτέρω συζητήσεις.

Την ώρα που παραμένει ανοιχτό ένα μικρό διπλωματικό παράθυρο, το ΝΑΤΟ ανακοίνωσε ότι ξεκινά πτήσεις αναγνωριστικών αεροσκαφών AWACS σε Πολωνία και Ρουμανία κοντά στα σύνορα με την Ουκρανία. Μετά τη σχετική εισήγηση του διοικητή της αεροπορίας της συμμαχίας, αμερικανού στρατηγού Φίλιπ Μπρίντλαβ, οι χώρες-μέλη του ΝΑΤΟ έδωσαν το πράσινο φως για τις πτήσεις από βάσεις στη Γερμανία και τη Βρετανία. Μετά την έκτακτη συνεδρίαση που ζήτησε η Πολωνία την περασμένη εβδομάδα, το Πεντάγωνο ανακοίνωσε ότι διπλασιάζει τον αριθμό των αμερικανικών μαχητικών αεροσκαφών σε περιπολίες του ΝΑΤΟ πάνω από τις χώρες της Βαλτικής.

Στις Βρυξέλλες, οι Ευρωπαίοι προετοιμάζουν αυστηρότερες κυρώσεις στη Ρωσία όπως απαγόρευση έκδοσης βίζας, πάγωμα περιουσιακών στοιχείων και άλλους περιορισμούς, λόγω της αποτυχίας της Μόσχας «να αποκλιμακώσει» την κρίση στην Κριμαία.

Η επίσημη απόφαση για τις κυρώσεις αναμένεται να ληφθεί στη Σύνοδο των υπουργών Εξωτερικών της ΕΕ στις 17 Μαρτίου, μία ημέρα μετά τη διεξαγωγή του δημοψηφίσματος στην Κριμαία.

Παράλληλα ενισχύονται οι δεσμοί με την Ουκρανία, καθώς σήμερα η Κομισιόν αναμένεται να εγκρίνει μέτρα που θα επιτρέψουν ευκολότερη πρόσβαση των ουκρανικών εξαγωγών στην ενιαία αγορά της ΕΕ. Πάντως, χθες, ο ουκρανός υπουργός Εξωτερικών Αντρι Ντεσίτσια δήλωσε ότι η χώρα του και η Ευρωπαϊκή Ενωση ίσως υπογράψουν πριν από το τέλος του μήνα το πολιτικό σκέλος της συμφωνίας σύνδεσης των δύο πλευρών.

Η Κριμαία κάλεσε παρατηρητές του ΟΑΣΕ να παρευρεθούν στο δημοψήφισμα της Κυριακής, όμως εκπρόσωπος του διεθνούς οργανισμού δήλωσε ότι αποστέλλει επιθεωρητές μόνο σε ανεξάρτητα κράτη