Στάλινγκραντ σε παραγωγή Κρεμλίνου

Οταν, με φόντο ένα ηλιοβασίλεμα στο χρώμα του αίματος, οι σχεδίες των μαχητών του Κόκκινου Στρατού φάνηκαν να πλησιάζουν τις γραμμές του ναζιστικού στρατού ο πρόεδρος της Ρωσίας Βλαντίμιρ Πούτιν κατάλαβε ότι είχε κάνει διάνα. Στην κινηματογραφική αίθουσα όλοι είχαν παρασυρθεί από το θέαμα και ένιωθαν λες και είχαν βουτήξει και οι ίδιοι στα παγωμένα νερά του Βόλγα, ενώ η διασκευή του γνωστού τραγουδιού «What a Wonderful World» από τον αμερικανό συνθέτη Αντζελο Μπανταλαμέντι δημιουργούσε μια περίεργη ατμόσφαιρα. Από την αρχή, όταν η ταινία «Στάλινγκραντ», που γυρίστηκε με χρηματοδότηση από το Κρεμλίνο, βγήκε στους ρωσικούς κινηματογράφους, στα μέσα Οκτωβρίου, και σε κανονική εκδοχή και τρισδιάστατη, έγινε σαφές ότι θα είναι μία από τις πιο πολυσυζητημένες της χρονιάς. Στη Ρωσία και εκτός.

Η πρεμιέρα της στη Μόσχα έγινε με μεγαλύτερη επισημότητα ακόμα και από εκτόξευση πυραύλου στο Διάστημα, και μέσα σε έναν μήνα έχει αποφέρει 60 εκατομμύρια ευρώ. Αναπάντεχα, το «Στάλινγκραντ» έσπασε τα ταμεία και στην Κίνα, όπου, παραδοσιακά, τα ρωσικά προϊόντα δεν γίνονται ποτέ δεκτά με μεγάλο ενθουσιασμό. Η ζήτηση για την ταινία έχει αυξηθεί από πολλές χώρες και σε αυτό βοήθησε το γεγονός ότι επελέγη να είναι υποψήφια για Οσκαρ καλύτερης ξενόγλωσσης ταινίας. Ακόμα και στις ΗΠΑ προβλέπονται εισπράξεις πέραν κάθε προηγουμένου.

Το Κρεμλίνο δούλευε πάνω στο πλάνο αυτό πολύ καιρό. Μια ταινία που θα μπορούσε να απευθυνθεί τόσο στους απογοητευμένους νεαρούς Ρώσους όσο και στους όχι φίλα προσκείμενους «ξένους παρατηρητές», με πολλά μηνύματα για εθνική υπερηφάνεια και την αίσθηση του πατριωτισμού. Εχει έντονη δράση που θυμίζει αντίστοιχες σκηνές του Χόλιγουντ σε πολεμικές ταινίες, όμως δεν είναι λίγοι οι κριτικοί που μιλούν περιφρονητικά για μια ταινία που θυμίζει έντονα βιντεογκέιμ. Για να γυριστεί το «Στάλινγκραντ» ο Πούτιν εξασφάλισε πλούσια επιχορήγηση από τα κρατικά ταμεία για την παραγωγό εταιρεία Kinofilm.

Σκηνοθέτης είναι ο 47χρονος Φιόντορ Μπόνταρτσουκ, δημιουργός της ταινίας που έχει κόψει τα περισσότερα εισιτήρια στον ρωσικό κινηματογράφο μέχρι σήμερα, του «9ου λόχου». Είναι γιος μιας θρυλικής μορφής της Εβδομης Τέχνης, του Σεργκέι Μπόνταρτσουκ, δημιουργού μεταξύ άλλων ταινιών «Μπορίς Γκοντουνόφ» και «Πόλεμος και ειρήνη», το οποίο το 1968 κέρδισε το Οσκαρ καλύτερης ξένης ταινίας.

Η τελευταία απόπειρα του υιού Μπόνταρτσουκ μπορεί να στέφεται από επιτυχία στα ταμεία, όμως οι κριτικοί εκφράζουν πολλές επιφυλάξεις για την καλλιτεχνική αξία της. «Μια ταινία μεγάλη, θορυβώδης και γεμάτη εκρήξεις και στερεότυπα», έγραψε το αμερικανικό «Variety», προσθέτοντας ότι βασίζεται κυρίως στη δύναμη των ειδικών εφέ. Η ιστορία αφορά μια ομάδα σοβιετικών ανιχνευτών το 1942, όταν τα γερμανικά στρατεύματα είχαν καταλάβει τη μία όχθη του ποταμού Βόλγα. Οι σοβιετικοί στρατιώτες είχαν προσπαθήσει να ανακαταλάβουν την περιοχή, αλλά απέτυχαν. Ομως μία ομάδα παρέμεινε κρυμμένη στην περιοχή βρίσκοντας καταφύγιο σε ένα σπίτι όπου είχαν παραμείνει ορισμένοι πολίτες, μεταξύ των οποίων και μια όμορφη κοπέλα, η Μάσα. Δημιουργείται ειδύλλιο και οι στρατιώτες τελικά υπερασπίζονται το σπίτι από τους Γερμανούς που θέλουν να το καταλάβουν.

Τα σκηνικά είναι ιδιαίτερα εντυπωσιακά, καθώς έχει γίνει πιστή αναπαράσταση τόσο του κέντρου του Στάλινγκραντ όσο και της ανατολικής όχθης του Βόλγα.

Μαθήματα ρωσικής ιστορίας
«Θέλετε να προσελκύσουμε τα παιδιά που δεν γνωρίζουν καν ποιος είναι ο Στάλιν; Θέλετε να αφήσουν το Playstation και να πάνε σινεμά; Αφήστε το σε μένα», είχε πει ο Μπόνταρτσουκ. Και δικαιώνεται. Οι ουρές μπροστά στα σινεμά και τα καταστήματα με σουβενίρ από τον πόλεμο είναι γεμάτες νεαρούς Ρώσους. Ισως, εν έτει 2013, έτσι να κατασκευάζεται ο πατριωτισμός…