Τι θα ψήφιζε ο Αστερίξ;

Μια έκθεση στο Παρίσι για τον δημοφιλή ήρωα και ένα καινούργιο άλμπουμ ανοίγουν ξανά τη συζήτηση για τους πολιτικούς συμβολισμούς του.

Ηταν ο Αστερίξ ένας προάγγελος του υπερκινητικού λυτρωτή της Γαλλίας, Νικολά Σαρκοζί; Ή, ακόμα χειρότερα, του Ζαν Μαρί Λεπέν, του εριστικού πρώην ηγέτη του Εθνικού Μετώπου; Ο Οβελίξ και το παχύ μουστάκι του δεν μοιάζουν ύποπτα με τον Ζοσέ Μποβέ, αλλοτινό πρωτεργάτη του γαλλικού κινήματος της αντιπαγκοσμιοποίησης;

Ή μήπως ο δρυΐδης Πανοραμίξ δεν φέρνει λίγο από Ζακ Σιράκ; Χώρια που ο παιχνιδιάρης σκύλος Ιντεφίξ, με το λογοπαίγνιο στο όνομά του («idées fixes», δηλαδή «ιδεοληψίες»), μάλλον κάτι υπαινίσσεται. Και ας μην πιάσουμε στο στόμα μας τον Κακωφονίξ, που αν και φρικτός τραγουδιστής, είναι εντούτοις ένας ακάματος σύντροφος εν όπλοις. Ούτε τη Γελοουσαμπμαρίνα, που προφανώς κάτι θέλει να μας πει για τους Μπιτλς.

Τέτοιες συζητήσεις και πολλές ακόμα παρόμοιες επιχειρεί να ανοίξει μια νέα έκθεση στην Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας, αφιερωμένη σε αυτή την πεμπτουσία αλλά και ξέφρενη παρωδία ταυτόχρονα του σοβινισμού, αυτήν τη μελέτη του χαμένου γαλλικού παραδείσου, αυτό το απολαυστικό σχόλιο στον τοπικισμό αλλά και το πιο διαβασμένο, μεταφρασμένο και μοσχοπουλημένο κόμικς στην Ιστορία της Γαλλίας και όχι μόνο: τον «Αστερίξ τον Γαλάτη».

Παράλληλα με την έκθεση που διαρκεί ώς τον Ιανουάριο του 2014, κυκλοφορεί και μια ειδική έκδοση του περιοδικού «Le Point», το οποίο κάλεσε για την περίσταση καμιά ντουζίνα ειδικούς, από διάφορους τομείς, που αναλύουν τον «Αστερίξ» από το Α ώς το Ω. Επιχειρούν να βγάλουν ορισμένα συμπεράσματα, για διπλά και τριπλά νοήματα στις σελίδες του κόμικς ή για κρυμμένα αστεία που καταχώνιασαν στις περιπέτειες των ηρώων τους ο ιταλογάλλος σχεδιαστής Αλμπέρ Ουντερζό (ζωγραφίζει ακόμα περιστασιακά, αν και έχει παραδώσει τα ηνία των ηρώων του στους Ζαν-Ιβ Φέρι και Ντιντιέρ Κονράντ, οι οποίοι πρόσφατα παρουσίασαν το «Ο Αστερίξ στους Πίκτες») και ο εβραϊκής καταγωγής Ρενέ Γκοσινί, που πέθανε το 1977.

Ενας από τους ειδικούς, ο πολιτικός αναλυτής Αλέν Ντιαμέλ, συγγραφέας ενός δοκιμίου το 1985 με τίτλο «Το σύμπλεγμα του Αστερίξ», διατείνεται ότι οι ιστορίες από το χωριό του ξανθοτρίχη Γαλάτη συνιστούν μια πολιτική ψυχανάλυση της Γαλλίας, μια παραβολή για το τι πιστεύουν οι Γάλλοι για τον εαυτό τους, αλλά και μια παρατήρηση της συμπεριφοράς της κοινωνίας τους γενικά και σε πολιτικά ζητήματα ειδικότερα. Ισχυρίζεται ότι οι σημερινοί Γάλλοι, όπως οι ήρωες των Ουντερζό και Γκοσινί, απορρίπτουν διακαώς οποιαδήποτε μεταρρύθμιση έρχεται «απέξω» ή «από πάνω» (έτσι, ασαφώς) είτε πρόκειται για την εκπαίδευση και τις συντάξεις, είτε για τη φορολογία.

Οι έρευνες που επικαλείται, υποστηρίζουν πως οι απόγονοι του Αστερίξ αισθάνονται να ζουν και εκείνοι σε ένα πανέμορφο χωριό αλλά το μαγικό τους φίλτρο είναι η πικρία και η δυσαρέσκεια. Δεν θέλουν να παραδεχθούν οι ανόητοι ότι ο κόσμος αλλάζει. Στην ανάγνωσή του, οι «καλοί», αυτοί που κατανοούν και μεταλαμπαδεύουν την πρόοδο στην ανθρωπότητα, είναι λογικά οι Ρωμαίοι.

Οπως και να ‘χει, η έκθεση τουλάχιστον μπορεί να περηφανεύεται για 120 αυθεντικά πάνελ τριών τευχών της σειράς («Αστερίξ ο Γαλάτης», «Ο Αστερίξ στους Βέλγους», «Το χρυσό δρεπάνι»), ένα αυθεντικό τεύχος του περιοδικού «Pilote» με την πρεμιέρα του ήρωα στις 29 Οκτωβρίου του 1959, αποσπάσματα από βιβλία, ταινίες, ντοκιμαντέρ ή δύο ρεπλίκες του χώρου εργασίας των δύο δημιουργών. Εκεί δηλαδή όπου σχεδίαζαν και αφηγούνταν με τα πενάκια τους τις εκτεινόμενες σε όλο σχεδόν τον κόσμο περιπέτειες των Γαλατών. Τις τόσο γαλλοκεντρικές, σύμφωνα με τον Ντιαμέλ ιδέες τους, τις τόσο συντηρητικές, που έχουν βοηθήσει τον «Αστερίξ» να κατακτήσει το Ρεκόρ Γκίνες του πιο πολυμεταφρασμένου κόμικς της Ιστορίας και του πλανήτη, με περίπου 110 γλώσσες και διαλέκτους και εκατοντάδες εκατομμύρια θαυμαστές.

info
Η έκθεση «Ο Αστερίξ στην Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας» στο Παρίσι, πραγματοποιείται στην πτέρυγα «Φρανσουά Μιτεράν» του ιδρύματος και διαρκεί από τις 16 Οκτωβρίου 2013 ως τις 19 Ιανουαρίου 2014. Είσοδος: 7 ευρώ.