Η μάχη κερδήθηκε, ο πόλεμος συνεχίζεται

Η Αμερική όλο και πιο συχνά τα τελευταία χρόνια έρχεται αντιμέτωπη με τέτοιου είδους εσωτερικές κρίσεις, γεγονός που αναδεικνύει την πόλωση η οποία επικρατεί στην πολιτική της ζωή. Η ίδια κατάσταση επικρατούσε και το 2011 αλλά και τον περσινό Δεκέμβριο. Η χθεσινή συμφωνία επετεύχθη μόνο για μερικούς μήνες και συνοδεύεται (για άλλη μια φορά) από έκκληση για διακομματική προσπάθεια αντιμετώπισης των βαθύτερων αιτίων που χαρακτηρίζουν το μεγάλο χρέος της χώρας.

Ομως οι ειδικοί παρατηρούν ότι παρά την προσωρινή ανακωχή δεν σημειώθηκε καμία ουσιαστική αλλαγή στην πολιτική δυναμική που απειλεί την αμερικανική οικονομία περισσότερο από οτιδήποτε άλλο. Οι Ρεπουμπλικανοί αντιδρούν σθεναρά στην αύξηση των φόρων, αν και ιστορικά τα επίπεδα φορολόγησης σήμερα στις ΗΠΑ είναι σχετικά χαμηλά. Οι Δημοκρατικοί αντιτίθενται σφόδρα σε οποιεσδήποτε περικοπές κοινωνικών επιδομάτων αλλά και στην ιατρική φροντίδα για τους ηλικιωμένους, γνωστή ως Medicare, και των συντάξεων. Οι κανονισμοί του Κογκρέσου βάζουν σε πειρασμό βουλευτές και γερουσιαστές που απειλούν να προκαλέσουν οικονομικό χάος  οδηγώντας τη χώρα σε στάση πληρωμών εάν το αντίπαλο κόμμα δεν υποκύψει στις απαιτήσεις τους.

«Πιθανότατα θα πρέπει να τα ξαναζήσουμε αυτά αρκετές φορές ακόμα», σχολιάζει ο Μπομπ Μπίξμπι, από τους πρωτεργάτες της διακομματικής συμφωνίας, που τάσσεται υπέρ της προώθησης αλλαγών στον προϋπολογισμό. Ακόμα και η χθεσινή συμφωνία, λέει, αφήνει απ’ έξω ουσιαστικά προβλήματα με τα οποία δεν ασχολείται. Ο Χένρι Ααρον από το Ινστιτούτο Μπρούκινγκς υποστηρίζει ότι πρέπει να γίνουν πολλές αλλαγές προκειμένου να αποφευχθούν μελλοντικά λουκέτα στη λειτουργία της κυβέρνησης και θεωρεί ότι η αναβολή της συζήτησης για 3-4 μήνες δεν αποτελεί μεγάλη νίκη. «Αν το μόνο που επιτυγχάνουμε είναι να επαναλαμβάνεται αυτή η κωμωδία, δεν έχουμε πετύχει πολλά».

Η σύγχρονη πολιτική ιστορία των ΗΠΑ είναι γεμάτη με φιλόδοξες δικομματικές προσπάθειες για την επίτευξη μιας «μεγάλης συμφωνίας» – ή έστω μιας μέτριας – που θα επιβραδύνει την αύξηση του αμερικανικού χρέους ύψους 16,7 τρισεκατομμυρίων δολαρίων. Μέχρι και μυστικές συζητήσεις είχε ο Πρόεδρος Ομπάμα το 2011 με τον Ρεπουμπλικανό Πρόεδρο της Βουλής Τζον Μπόινερ για το θέμα, όμως προκλήθηκαν τόσες αντιδράσεις όταν έγιναν γνωστές που η προσπάθεια διακόπηκε. Ούτε και μια διακομματική υπερεπιτροπή, όπως ονομάστηκε, δεν τα πήγε καλύτερα καθώς κάθε πλευρά θα έπρεπε να προβεί σε υποχωρήσεις που φοβόταν ότι δεν θα συγχωρούσαν οι ψηφοφόροι της.

Οι Αμερικανοί έχουν συνηθίσει να έχουν πρόσβαση σε υψηλά επίπεδα δημόσιων υπηρεσιών με σχετικά χαμηλά επίπεδα φορολόγησης. Εκατομμύρια πολίτες δεν επιθυμούν να αλλάξει αυτός ο διακανονισμός με στόχο τη μείωση του χρέους της χώρας. Ετσι δημιουργείται μια κατάσταση όπου ισχυρές και καλά χρηματοδοτημένες ομάδες καταφέρνουν να αντισταθούν σε οποιαδήποτε αλλαγή σε κυβερνητικά προγράμματα ή φόρους που τις ευνοούν.