Βουλευτές μόνο στα χαρτιά

Διατήρηση της βουλευτικής ιδιότητας, παρά τη σύλληψή τους, προβλέπει η νομοθεσία για τον γενικό γραμματέα της Χρυσής Αυγής Νίκο Μιχαλολιάκο και τους άλλους πέντε βουλευτές του κόμματος. Ωστόσο, στην πράξη δεν θα έχουν δικαίωμα να συμμετέχουν στις κοινοβουλευτικές διαδικασίες, ενώ σύμφωνα με συνταγματολόγους υπάρχουν δικλείδες ασφαλείας ώστε να μην μπορεί η Χρυσή Αυγή να επηρεάσει τις πολιτικές εξελίξεις στη χώρα και να διαταράξει τη λειτουργία της Βουλής.

Κλειδί αποτελεί η δυνατότητα κατάθεσης νομοθετικής ρύθμισης, με την οποία ουσιαστικά θα ακυρώνονται οι απειλές από τη Χρυσή Αυγή περί πιθανής αποσταθεροποίησης μέσω της προκήρυξης διαδοχικών αναπληρωματικών εκλογών στις περιφέρειες όπου διαθέτει κοινοβουλευτική εκπροσώπηση, εξαιτίας της παραίτησης βουλευτών και υποψηφίων του κόμματος σε αυτές.

Το ενδεχόμενο κατάθεσης σχετικής ρύθμισης αναμένεται να προαναγγελθεί εντός της ημέρας από τα κόμματα της συγκυβέρνησης, ενώ κατηγορηματική είναι η άποψη συνταγματολόγων σύμφωνα με την οποία δεν απαιτείται η ψήφισή της από τα δύο τρίτα της Βουλής για να ισχύσει άμεσα και όχι σε επόμενη εκλογική αναμέτρηση.

«Ο εκλογικός νόμος και το εκλογικό σύστημα δεν ταυτίζονται», τονίζει ο αναπληρωτής καθηγητής Δημοσίου Δικαίου στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο Χαράλαμπος Ανθόπουλος, ο οποίος επισημαίνει στα «ΝΕΑ» πως το Σύνταγμα ορίζει αυξημένη πλειοψηφία μόνο για τροποποιήσεις που αφορούν τον στενό πυρήνα του εκλογικού συστήματος, δηλαδή ό,τι συνδέεται με τη μετατροπή των ψήφων σε έδρες και τις εκλογικές περιφέρειες.

Ειδικότερα παραπέμπει σε μία ρύθμιση που θα μπορούσε να υιοθετηθεί από απλή πλειοψηφία της Βουλής και να ισχύσει άμεσα, σύμφωνα με την οποία δεν θα προβλέπεται διενέργεια αναπληρωματικών εκλογών σε περίπτωση επιτηδευμένης παραίτησης βουλευτών – «δόλια ή καταχρηστική», όπως χαρακτηρίζει το ενδεχόμενο ομαδικών παραιτήσεων. Σε αυτή την περίπτωση, υποστηρίζει πως δεν αντίκειται στο Σύνταγμα να μείνουν κενές έδρες.

«Είναι διαρρύθμιση της πολιτειακής τάξης και δεν συνδέεται με το εκλογικό σύστημα», υπογραμμίζει στα «ΝΕΑ» και ο συνταγματολόγος Κώστας Μποτόπουλος, σχολιάζοντας το ενδεχόμενο νομοθετικής ρύθμισης μέσω της οποίας θα προσδιορίζεται είτε υπό ποιες προϋποθέσεις θα γίνουν τυχόν αναπληρωματικές εκλογές είτε ότι δεν απαιτούνται καν σε ορισμένες περιπτώσεις.

Οπως αναφέρει, η μόνη συνταγματική απαγόρευση για την ύπαρξη κενών εδρών προκύπτει αν αυτές υπερβαίνουν το ένα πέμπτο των μελών του Κοινοβουλίου. Ανάλογη άποψη εξέφρασαν μετά τις τελευταίες εξελίξεις και άλλοι συνταγματολόγοι όπως οι Νίκος Αλιβιζάτος και Γιώργος Σωτηρέλλης.

Πάντως, στη συντριπτική τους πλειονότητα οι συνταγματολόγοι εκτιμούν πως οι δικαστικές ενέργειες κινούνται πλήρως εντός των συνταγματικών ορίων, με βασική διαφοροποίηση αυτή του Κώστα Χρυσόγονου.

«Δεν υπάρχει κάποιο συνταγματικό πρόβλημα επειδή η σύλληψή τους έγινε χωρίς την άδεια της Βουλής», σημειώνει αντιθέτως ο κ. Ανθόπουλος παραπέμποντας στο σχετικό άρθρο 62 του Συντάγματος, όπου ορίζεται πως δεν απαιτείται προηγούμενη άδεια του Κοινοβουλίου για τη σύλληψη σε περιπτώσεις αυτόφωρων κακουργημάτων.

«Το Σύνταγμα είναι σαφές», είναι η κατηγορηματική θέση και του κ. Μποτόπουλου, ο οποίος αναφέρει πως από τη στιγμή που οι εισαγγελικές Αρχές κρίνουν ότι πρόκειται για αυτόφωρο κακούργημα δεν απαιτείται άδεια της Βουλής. Οι προφυλακισμένοι βουλευτές  δεν θα μπορούν να ψηφίζουν καθώς δεν προβλέπεται να παίρνουν άδεια εξόδου για την άσκηση αυτού του βουλευτικού καθήκοντος, ενώ και ο Κανονισμός της Βουλής επιτρέπει την επιστολική ψήφο μόνο για όσους βρίσκονται σε επίσημη αποστολή του Κοινοβουλίου. Σημειώνεται όμως ότι όσοι είναι υπόδικοι εξακολουθούν να έχουν δικαίωμα υποψηφιότητας σε εκλογές.