Ποιος θα καλύψει το πολιτικό κενό που θα άφηνε μια δικαστική εξάρθρωση της Χρυσής Αυγής
Σύσκεψη των πολιτικών αρχηγών των κομμάτων του δημοκρατικού «τόξου» υπό τον πρόεδρο της Δημοκρατίας, Κάρολο Παπούλια (φωτογραφία αρχείου).
Το Ποινικό Δίκαιο δεν επιδέχεται υποθετικούς όρους. Δεν ισχύει όμως το ίδιο στην πολιτική, όπου όλοι κάνουν σενάρια. Η Χρυσή Αυγή βρίσκεται στο σημείο τομής μεταξύ ποινικής νομοθεσίας και πολιτικής σεναριολογίας μετά τη δολοφονία στην Αμφιάλη και τον φάκελο με τις 32 υπό διερεύνηση υποθέσεις που έστειλε ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη Νίκος Δένδιας στην Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου Ευτέρπη Κουτζαμάνη. Με αυτά τα δεδομένα, το βασικό ερώτημα είναι ένα: τι θα γίνει αν δεν υπάρχει η Χρυσή Αυγή; Αν δηλαδή εξαρθρωθεί ως εγκληματική οργάνωση. Η απορία δεν έχει μία αλλά πολλές απαντήσεις, ανάλογα με τις παραμέτρους.
Η απότομη εμφάνιση και η γρήγορη δημοσκοπική άνοδος της Χρυσής Αυγής το 2012 αποσταθεροποίησε το ελληνικό πολιτικό σύστημα. Τι θα γίνει όμως αν η οργάνωση αποδειχθεί διάττων αστέρας και εξαφανιστεί το ίδιο γρήγορα από το προσκήνιο; Διότι η έρευνα των διωκτικών και εισαγγελικών Αρχών έφερε στο φως ευρήματα που προδιαγράφουν δικαστικές περιπέτειες για τα στελέχη του κόμματος του Νίκου Μιχαλολιάκου, ενώ καλά πληροφορημένες πηγές δεν αποκλείουν το ενδεχόμενο του λουκέτου. Ολα αυτά ανοίγουν τον ασκό του Αιόλου. Από τη μία είναι οι απειλές της Χρυσής Αυγής για ομαδική παραίτηση των βουλευτών της – ένας εκβιασμός με προφανή στόχο την πρόκληση πρόωρων εκλογών. Από την άλλη όμως είναι η προοπτική έκπτωσης εν ενεργεία βουλευτών ως συνέπεια ποινικής δίωξης για εγκληματικές πράξεις. Είναι κάτι που επιφέρει αναπληρωματικές εκλογές ανά περιφέρεια.
Ας αρχίσουμε από τις γενικές εκλογές. Ενθεν κακείθεν του Ατλαντικού αποκλείονται ως νομική συνέπεια ομαδικής παραίτησης της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της Χρυσής Αυγής. Τις απέκλεισε από τη Νέα Υόρκη όπου βρίσκεται ο αντιπρόεδρος και υπουργός Εξωτερικών της κυβέρνησης Βαγγέλης Βενιζέλος που είναι, ατύπως, και ο πρώτος νομομαθής της χώρας. Τις αποκλείει και το Μέγαρο Μαξίμου. Το ενδεχόμενο δεν συζητείται ακόμη και αν ούτε ένας από τους επιλαχόντες και τους υποψηφίους στις λίστες της Χρυσής Αυγής ανά την επικράτεια δεν δεχθεί να αναπληρώσει κάποιον από τους παραιτηθέντες. Τα ίδια ισχύουν και για το ψηφοδέλτιο Επικρατείας όπου αναφέρεται το – πολιτικά μυθολογικό λόγω της παρόδου τεσσάρων δεκαετιών! – προηγούμενο του 1975. Οταν ο Κωνσταντίνος Τσάτσος, βουλευτής Επικρατείας τότε της ΝΔ, εξελέγη Πρόεδρος Δημοκρατίας, αναπληρώθηκε – χωρίς εκλογή – από τον ναύαρχο Κωνσταντίνο Τούμπα, πρώτο επιλαχόντα της ΝΔ στην Α’ Αθηνών. Κάτι που είχε την κάλυψη και του Εκλογοδικείου. Πρόκειται για διασταλτική ερμηνευτική προσέγγιση που αναζητά τον αντικαταστάτη του παραιτηθέντος βουλευτή Επικρατείας στον πρώτο επιλαχόντα της περιφέρειας όπου το κόμμα αυτό έχει τη μεγαλύτερη δύναμη.
Κυβερνητικοί και συνταγματολόγοι το πάνε ακόμη πιο πέρα, λέγοντας ότι, σύμφωνα με το Σύνταγμα – από τη συνδυαστική ερμηνεία των άρθρων 53 και 104 – εκλογές δεν έχουμε ακόμη και στην ακραία περίπτωση μη αναπλήρωσης του παραιτηθέντος βουλευτή Επικρατείας με τη Χρυσή Αυγή. Δηλαδή μπορεί να έχουμε ακόμη και Βουλή 299 βουλευτών! Αυτονοήτως, η αποφασιστικότητα αυτή ανατρέπει τα δεδομένα σε ό,τι αφορά το επιχειρούμενο από τη Χρυσή Αυγή κοινοβουλευτικό πραξικόπημα. Το consensus μεταξύ των συνταγματολόγων είναι μάλιστα πιο προχωρημένο και θεωρείται ότι θα είναι συνταγματικός ένας νέος νόμος που θα φέρει η κυβέρνηση. Αυτός ο νόμος και θα προβλέπει τι γίνεται σε περίπτωση παραίτηση βουλευτή Επικρατείας και δεν θα επιτρέπει την πρόκληση εκλογών μέσω κυλιόμενων παραιτήσεων βουλευτών – κάτι για το οποίο ήδη έχει απειλήσει η ΧΑ μιλώντας για μια παραίτηση βουλευτή της κάθε μήνα. Χωρίς να χρειάζεται να υπεισέλθει κανείς σε νομικές λεπτομέρειες, αυτό που αρκεί να συγκρατήσει είναι ότι ο νομικός κόσμος της χώρας -ιδίως δε οι συνταγματολόγοι που σπανίως συμφωνούν! – είναι σε κοινή γραμμή σε ό,τι αφορά τη «φραγή» με νομικά μέσα της ΧΑ στην προσπάθεια της να εκβιάσει με πρόωρες κάλπες.
Το προηγούμενο του ’92. Αντιθέτως, οι πάντες θεωρούν αναπόφευκτο ότι σε περίπτωση έκπτωσης ή παραίτησης μεμονωμένων βουλευτών της Χρυσής Αυγής θα έχουμε επαναληπτικές εκλογές για τις έδρες τους σε επιμέρους περιφέρειες. Και αυτό γιατί υπάρχει το προηγούμενο του 1992. Καταδικασθείς από το Ανώτατο Ειδικό Δικαστήριο στην υπόθεση Κοσκωτά, ο Δημήτρης Τσοβόλας παραιτήθηκε σε ένδειξη διαμαρτυρίας. Οι επιλαχόντες του ΠΑΣΟΚ έκατσαν στον πάγκο, προκαλώντας εκλογές τις οποίες η ΝΔ έχασε σε ένα αποτέλεσμα που αποτύπωσε την αναστροφή του πολιτικού κλίματος και θεωρήθηκε πρόδρομος δείκτης της πτώσης του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη, κάτι που συντελέσθηκε έναν χρόνο αργότερα. Στην τρέχουσα συγκυρία αξίζει να σημειωθεί ότι το υπουργείο Εσωτερικών μπορεί να κάνει τις αναπληρωματικές εκλογές, εφόσον αφορούν διαφορετικές περιφέρειες, σε διαφορετικές ημερομηνίες. Στην πράξη όμως, σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες, το Μέγαρο Μαξίμου θέλει οι εκλογές αυτές να γίνουν την ίδια Κυριακή.