Η σταυροφόρος του μόντελινγκ

«Σούπερ μοντέλο και σούπερ ηρωίδα»: η ισπανική εφημερίδα «Ελ Παΐς» στον τίτλο της είναι γενναιόδωρη με τη νεαρή ρωσίδα μοντέλο, της οποίας η καριέρα μεγαλώνει με τα χιλιόμετρα της πασαρέλας που περπατά σε όλες τις μητροπόλεις της μόδας. Oμως η αιτία για την οποία γίνεται γνωστή σχετίζεται με τη μαχητική της στάση για τα δικαιώματα των μοντέλων της γενιάς της

Είκοσι επτά ετών, με τον ξανθό αισθησιασμό στο DNA της, τα γυμνασμένα με ασκήσεις μπαλέτου ευλύγιστα άκρα, τη φωτεινή διάφανη επιδερμίδα και τη θέληση να αγγίξει τη φήμη χωρίς να καεί από τη δυνατή λάμψη της, η «Κάτια Ε» – όπως την αποκαλούν – ξεκίνησε σταυροφορία ενάντια στην ανήθικη συμπεριφορά των πρακτορείων μοντέλων προς τις εισαγόμενες καλλονές από χώρες όπως η δική της, της Ανατολικής Ευρώπης ή άλλων αναπτυσσόμενων χωρών.

Με πρώτο σταθμό τον φοιτητικό σύλλογο του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης η Κάτια Ε. συνεχίζει την ενημέρωση, επιλέγοντας το ακροατήριό της να αποτελείται από πρόσωπα επιρροής και κύρους. Οπως, για παράδειγμα, οι εκπρόσωποι του αγγλικού Κοινοβουλίου. Σε εκείνους θα μιλήσει τον ερχόμενο μήνα για τη δυσκολία της ζωής ενός πρωτοεμφανιζόμενου μοντέλου, συμμετέχοντας στο σεμινάριο γύρω από τη βιομηχανία της μόδας. Τομέας άλλωστε που φαίνεται ότι έχει αρχίσει να απασχολεί τους Αγγλους καθώς η Σαμάνθα Κάμερον, σύζυγος του Πρωθυπουργού, ανήκει στους υποκινητές του εγχειρήματος ανάδειξης της μόδας σε παράγοντα οικονομικής ανάπτυξης.

Η Ελιζάροβα έχει δουλέψει τα δεκατρία από τα είκοσι επτά της χρόνια. Γεννήθηκε στο Σάρατοφ και έκανε μαθήματα μπαλέτου. Μέχρις ότου την εντόπισε ο κυνηγός καλλονών Γικίτζε Γκίντε, διάσημος για την ανακάλυψη σε πρώην σοβιετικές Δημοκρατίες των νυν διάσημων μοντέλων Ιρίνα Σαΐκ και Νατάλια Βοντιάνοβα. Εκείνος κανόνισε το ταξίδι της δεκατετράχρονης Κάτιας στο Παρίσι. Και εκεί άρχισε να σκοντάφτει πάνω στα «ψιλά γράμματα» ενός συμβολαίου που ενώ φάνταζε λαχείο, δεν απείχε από τις συνθήκες δουλείας: την έστειλαν σε ένα διαμέρισμα στα μακρινά προάστια της γαλλικής πρωτεύουσας, όπου οι σπασμένοι υδραυλικοί σωλήνες έσταζαν και έδιναν χώρο στη συγκατοίκησή της με τις κατσαρίδες. Σύντομα άρχισε να της λείπει η οικογένειά της  και η εντύπωση για τον κόσμο του γκλάμορ μέσα στον οποία θα ζούσε ξεθώριασε. Επειτα από χρόνια μετακόμισε στο Λονδίνο. «Την πόλη που αγαπώ. Εκεί όμως ήταν που τα πρακτορεία μοντέλων με εκμεταλλεύτηκαν», δήλωσε στις αγγλικές εφημερίδες όταν πλέον είχε αρχίσει να δίνει μίνι συνεντεύξεις εξαργυρώνοντας τους πόντους αναγνώρισης που απέκτησε στα σόου γνωστών οίκων όπως Chanel, Calvin Klein, Valentino, Versace.

Στο μεταξύ η Κάτια Ελιζάροβα βρήκε χρόνο για  σπουδές. Εκανε παύση στις πόζες της στους φακούς διάσημων φωτογράφων για τις σελίδες μόδας σε νεανικά και γυναικεία περιοδικά, τα διαφημιστικά για προϊόντα μαλλιών, μακιγιάζ και ρούχων και φοίτησε στη Νομική του Πανεπιστημίου Κουίν Μέρι του Λονδίνου. Ως πτυχιούχος και με υποστηρικτή έναν καθηγητή από τη σχολή της, έκανε μήνυση στο πρακτορείο που την εκπροσωπούσε διεκδικώντας τα ποσοστά που της αναλογούσαν από τις αμοιβές που χρέωνε στους πελάτες του.

Και όταν κέρδισε τον δικαστικό αγώνα η Κάτια Ε. επέστρεψε στη μόδα, επιλέγοντας το πρακτορείο που εκπροσωπεί τη διάσημη και πλούσια  Ζιζέλ Μπούντχεν. Δεν ξέχασε όμως τα πρώτα χρόνια της στο μόντελινγκ. Και μαζί με άλλες επαγγελματίες ξεκίνησε την προσπάθεια αλλαγής των συνθηκών εργασίας, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια των  εξαντλητικών εβδομάδων μόδας. Στόχος πρώτος, η υγεία και η σωστή διατροφή των νεαρών μοντέλων που συμμετείχαν στην Εβδομάδα Μόδας του Λονδίνου.

Η εκστρατεία απέδωσε καρπούς και η διευθύντρια της αγγλικής «Vogue», Αλεξάντρα Σούλμαν, υπέγραψε τον κώδικα ηθικής συμπεριφοράς  που προστατεύει τις συνθήκες εργασίας στον χώρο των μοντέλων. Αυτός ο κώδικας επιτρέπει ένα δεκάωρο εργασίας με ενδιάμεσα διαλείμματα και ένα γεύμα, ενώ περιλαμβάνει ασφάλεια σε περίπτωση εργατικού ατυχήματος. Επίσης δίνει μεγάλη έμφαση στο ζήτημα της μερικής ή πλήρους γυμνότητας του σώματος, για το οποίο αποφασίζει προσωπικά το μοντέλο.

Στη λεωφόρο της δόξας. Η ξανθιά μακρυμαλλούσα Κάτια Ε. δεν βάζει φρένο στην ορμή της να κατακτήσει δόξα και τιμές. Το ένστικτο της επιβίωσης, της υποδεικνύει τη μεθοδολογία που χρειάζεται να ακολουθήσει. Γιατί δεν είναι εύκολο να γίνεις σούπερ μοντέλο. Τα τοπ μόντελ ήταν φαινόμενο που συνόδευσε το παραλήρημα των 90s και διακόπηκε απότομα στις αρχές του 2000 με τον λυγερό στρατό των εισαγόμενων δεκαπεντάχρονων κοριτσιών από την Ανατολική Ευρώπη και τις πρώην σοβιετικές Δημοκρατίες.

Η συνεχής ανανέωση προσώπων τρέφει το σύστημα της μόδας. Οι νέας κοπής επαγγελματίες του μόντελινγκ είναι πολλές και με σύντομη καριέρα. Στα παρασκήνια της μόδας, μετά το τέλος ενός σόου δηλώνουν ότι κάνουν στροφή στην ηθοποιία, ότι παίρνουν μαθήματα υποκριτικής, σεμινάρια φωνητικής, για να είναι έτοιμες για το τηλεφώνημα του «σκηνοθέτη».

Η αλήθεια όμως είναι σκληρή με τις όμορφες που το μόνο που έμαθαν από την εφηβεία και ύστερα ήταν οι πόζες στον φακό εξαιρετικών φωτογράφων. O «σκηνοθέτης» που θα τις κλείσει για την ταινία έχει ανάγκη από «κράχτες». Και είναι διαπιστωμένο πως τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης από το facebook, twitter, Tumblr έως τους μπλόγκερ της υφηλίου παπαγαλίζουν ασταμάτητα την είδηση γύρω από μία θολή φωτογραφία, τραβηγμένη από έναν παπαράτσι σε κάποιο κοσμικό θέρετρο. Τέτοια ανέξοδη διαφήμιση μιας ταινίας μόνο τα ξανθά μοντέλα με τα καλλίγραμμα σώματα και την αστάθεια της γνώμης θα μπορούσαν να εξασφαλίσουν πριν από το ταμείο. Η Κάτια Ε. αποδεικνύει ότι διαφέρει και εξελίσσει τη μέθοδο. Αποφεύγει τον συνωστισμό του Χόλιγουντ, παραμένει στο Λονδίνο, βρίσκει τον συμπατριώτη της σκηνοθέτη Ολεγκ Μιρότσνικοφ και τον πείθει να τη βάλει στη διανομή της παράστασης  «Σάνστροουκ», βασισμένης στο διήγημα του Αντον Τσέχοφ «Η κυρία με το σκυλάκι» και του νομπελίστα Ιβάν Μπούνιν «Ηλιαχτίδα». Πριν από την πρεμιέρα του Σεπτεμβρίου στο θέατρο Πλάτφορμ του Λονδίνου, η Ελιζάροβα πηγαίνει για διακοπές στην Ιμπιθα και ο φακός τη βρίσκει πολύ κοντά στον γοητευτικό άγγλο ηθοποιό Μπένεντικτ Κάμπερμπατς. Που είναι γνωστός ως ο τηλεοπτικός Σέρλοκ Χολμς και ο κινηματογραφικός Τζούλιαν Ασανζ, ιδρυτής του Wikileaks  στη βιογραφική ταινία «Η πέμπτη εξουσία».

Τα αγγλικά ταμπλόιντ μιλάνε για σχέση. Εκείνη μέσα από τον λογαριασμό της στο twitter εξηγεί ότι κάνουν παρέα και είναι φίλοι. Και σε συνέντευξή της στην εφημερίδα «Evening Standard» προσθέτει: «Δεν έχω θεατρική εμπειρία. Μου έδωσαν τον ρόλο επειδή είμαι Ρωσίδα. Ο Μπεν με βοηθά πολύ στην κατανόηση του χαρακτήρα μου στο έργο με εξονυχιστικές λεπτομέρειες».