Με τη συμμετοχή 88 καλλιτεχνών η φετινή Μπιενάλε της Κωνσταντινούπολης

Και μόνον ο τίτλος της είναι αρκετός για να το αποδείξει. «Μαμά, είμαι βάρβαρος;» είναι το θέμα της φετινής διοργάνωσης και 88 καλλιτέχνες – 15 Τούρκοι και οι υπόλοιποι από την Ευρώπη, την Ασία, τη Βόρεια Αφρική, τη Λατινική Αμερική και τη Μέση Ανατολή – που έχουν απλώσει τα έργα τους σε πέντε χώρους – ανάμεσά τους και ένα πρώην ελληνικό σχολείο – καλούνται να απαντήσουν στο ερώτημα το οποίο εξόργισε, όπως λέγεται, τον τούρκο Πρωθυπουργό Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Και αν και δεν έχει επισκεφθεί ακόμη την Μπιενάλε, σίγουρα δεν θα χάρηκε όταν πληροφορήθηκε ότι ο τούρκος εικαστικός Χαλίλ Αλτιντέρε στο βίντεό του παρουσιάζει οργισμένους νέους Ρομά – που ζούσαν στα περίχωρα της Κωνσταντινούπολης και είδαν τον καταυλισμό τους να γκρεμίζεται για να αναβαθμιστεί η περιοχή και οι τιμές να ανεβούν κατακόρυφα – να τραγουδούν σε ρυθμούς χιπ χοπ και να τα βάζουν με τους εκσκαφείς.

Και δεν είναι το μόνο έργο με θεματικό άξονα την τάση ανοικοδόμησης  της Κωνσταντινούπολης που προκάλεσε άλλωστε και τον ξεσηκωμό του Μαΐου με αφορμή την καταστροφή του Πάρκου Γκεζί. Τα γεγονότα εκείνα ανάγκασαν σε υποχώρηση την επιμελήτρια της Μπιενάλε Φούλια Ερντέμτσι η οποία, αν και αρχικά ήθελε να βγάλει έργα και καλλιτέχνες σε δρόμους και πλατείες, υποχρεώθηκε να περιοριστεί σε κλειστούς χώρους.

Ενας γερανός στην άκρη του οποίου κρέμεται μια μπάλα κατεδάφισης βρίσκεται μπροστά από το κτίριο Αντρεπό 3, βασικό εκθεσιακό χώρο της Μπιενάλε. Δεν είναι παρά το έργο της Αϊσέ Ερκμεν που σχολιάζει το γεγονός ότι το κτίριο με θέα στον Βόσπορο θα γκρεμιστεί στον βωμό της ανάπτυξης, για να χτιστεί στη θέση του πολυτελές ξενοδοχείο.

Θέμα – ταμπού για την πολιτική ηγεσία είναι και εκείνο που παρουσιάζει μέσω των φωτογραφιών του το ολλανδικό δίδυμο Βούτερ Οστερχολντ και Ελκε Γιουτεντούις, οι οποίοι με τη βοήθεια των κατοίκων του Καρς – περιοχής στα σύνορα με την Αρμενία – αντικατέστησαν το Μνημείο Ειρήνης που είχε καταστρέψει η κυβέρνηση Ερντογάν, ο οποίος το περιέγραψε ως «έκτρωμα».