Προσεχώς: ρομπότ για ηλικιωμένους!

Η Λίντα είναι ένα ρομπότ που μοιάζει με πιόνι σκακιού και κόστισε 25.000 δολάρια. Πολλοί άνθρωποι, σίγουρα, δεν θα ήθελαν στα βαθιά τους γεράματα να αναλάβει τη φροντίδα τους ένα τέτοιο ανθρωπόμορφο μηχάνημα. Είναι τελείως σιωπηλή η Λίντα, δεν γελά ποτέ, δεν έχει ούτε χέρια.

Επιστήμονες ωστόσο πιστεύουν ότι σε μερικά χρόνια ρομπότ όπως η Λίντα θα είναι σε θέση να επωμίζονται καθήκοντα που σήμερα ασκούν άνθρωποι, και μάλιστα σε ευαίσθητους κοινωνικούς τομείς, όπως για παράδειγμα η επίβλεψη ηλικιωμένων ανθρώπων σε οίκους ευγηρίας.

Θα μπορούν επίσης να είναι φύλακες προσέχοντας εκτάσεις ή μεγάλα κτιριακά συγκροτήματα. Στην περίπτωση των οίκων ευγηρίας, ένας από τους μεγαλύτερους κινδύνους που αντιμετωπίζουν οι ηλικιωμένοι άνθρωποι είναι να πέσουν στο πάτωμα. Μια πτώση μπορεί να σταθεί μοιραία.

Στη Βρετανία, σύμφωνα με την εφημερίδα «Τέλεγκραφ», έχει παρατηρηθεί πως σε μεγάλους οίκους ευγηρίας συνέβησαν περιστατικά κατά τα οποία ηλικιωμένοι άνθρωποι έπεσαν και τραυματίστηκαν μέσα στα δωμάτιά τους και οι νοσοκόμες ελήφθησαν το συμβάν ύστερα από αρκετές ώρες.

Ωστόσο, το να μπορεί ένα ρομπότ να ξεχωρίζει έναν ηλικιωμένο και ευάλωτο άνθρωπο που έχει πέσει στο πάτωμα από μια κουβέρτα που είναι ριγμένη κάτω, δεν είναι εύκολη υπόθεση. Πάνω σε αυτή εργάζονται ερευνητές από έξι ευρωπαϊκά πανεπιστήμια, στο πλαίσιο του προγράμματος STRANDS (Spatio-Temporal Representations and Activities for Cognitive Control in Long-term Scenarios) με σκοπό να δημιουργήσουν την τεχνολογία εκείνη που θα επιτρέπει στα ρομπότ να αλληλεπιδρούν με το περιβάλλον τους και να έχουν αίσθηση του τι συμβαίνει.

Ευρωπαίοι ερευνητές που συγκεντρώθηκαν πριν από λίγο καιρό στο Πανεπιστήμιο Λίνκολν εξέφρασαν τη βεβαιότητα ότι σε πέντε χρόνια ένα ρομπότ που θα τοποθετηθεί σε έναν μη οικείο για το ίδιο οίκο ευγηρίας θα μπορεί να μάθει το περιβάλλον και καθημερινές δραστηριότητες, όπως το άνοιγμα θυρών και η μετακίνηση επίπλων. Λειτουργώντας για χρονικό διάστημα μέχρι και τριών μηνών χωρίς να παρέμβει πάνω τους ανθρώπινο χέρι, τα ρομπότ θα είναι σε θέση να ξεχωρίζουν τη διαφορά ανάμεσα σε μια συνηθισμένη κατάσταση, όπως το να ανοίξει κάποιος την πόρτα το πρωί και να βγει από το δωμάτιο, και σε μια ασυνήθιστη κατάσταση, όπως το να κάνει το ίδιο στη μέση της νύχτας.

Από την άλλη πλευρά, οι ερευνητές στα ευρωπαϊκά πανεπιστήμια αναπτύσσουν την κατάλληλη τεχνολογία ώστε να μπορούν τα ρομπότ να αναλαμβάνουν καθήκοντα φύλακα. Να περιπολούν και να αντιλαμβάνονται ενδείξεις ασυνήθιστης δραστηριότητας, όπως ανοιχτά παράθυρα ή κινήσεις ανθρώπων αργά τη νύχτα.

Ο δρ Νικ Χοβς, που είναι συντονιστής του προγράμματος από το Πανεπιστήμιο του Μπέρμιγχαμ, λέει πως η μεγάλη πρόκληση είναι να κάνουμε το ρομπότ να συμπεριφέρεται όπως ο άνθρωπος φύλακας, ο οποίος αλληλεπιδρά με το περιβάλλον του, παρατηρεί τους ανθρώπους, διακρίνει συνήθειες, καταλαβαίνει τι πάει καλά και τι όχι.

«Θέλουμε δηλαδή να κάνουμε τα ρομπότ να μαθαίνουν από την εμπειρία που θα αποκτούν τα ίδια με τον καιρό», προσθέτει ο Τομ Ντάκετ που είναι διευθυντής στο Κέντρο Ερευνας Αυτόματων Συστημάτων του Πανεπιστημίου Λίνκολν.

Μια μεγάλη δυσκολία είναι να μάθει το ρομπότ να ξεχωρίζει ποιες αλλαγές σε έναν χώρο μπορεί να συνιστούν απειλή και ποιες όχι. «Το να δεις μια ημέρα σε ένα εστιατόριο που είναι γεμάτο κόσμο κάποιο τραπέζι να έχει μετακινηθεί από τη συνηθισμένη του θέση για να καθήσει μια μεγάλη παρέα, είναι κάτι που δεν προξενεί εντύπωση. Η μετακίνηση όμως ενός επίπλου αργά τη νύχτα σε ένα κτίριο μπορεί να είναι ύποπτη», προσθέτει ο δρ Ντάκετ.

Τα ρομπότ που εξελίσσουν οι ειδικοί θα είναι εφοδιασμένα με «τετραδιάστατο» λογισμικό χαρτογράφησης που θα τους επιτρέπει όχι μόνο να κινούνται στον χώρο αλλά και να αφομοιώνουν τις αλλαγές που γίνονται στον χώρο ευθύνης τους σε βάθος χρόνου.

Στη βάση τους θα υπάρχει ένα σύστημα εκπομπής ακτίνων λέιζερ σε ορίζοντα 360 μοιρών που θα τους δείχνει πού βρίσκονται σε σχέση με τους τοίχους και τις πόρτες του κτιρίου. Στο κεφάλι τους θα υπάρχει κάποια κάμερα αντίστοιχη της Microsoft Kinect που θα επιτρέπει στα ρομπότ να αναγνωρίζουν αντικείμενα που είδαν νωρίτερα και να αντιλαμβάνονται πότε κάποιο αντικείμενο δεν βρίσκεται στη θέση όπου ήταν.