Από τα σουξέ στα πειράματα

Γεννήθηκε (το 1929) μέσα στη μουσική από οικογένεια λαϊκών μουσικών. Σχεδόν αμέσως ο Νίκος Μαμαγκάκης ξεκαθάρισε μέσα του πως θα ασχοληθεί με αυτή την τέχνη, πήρε συμπαγείς γνώσεις στο Ωδείο Αθηνών ενώ από το 1957 σπούδασε στην Ανώτατη Μουσική Σχολή του Μονάχου και μάλιστα ανάμεσα σε άλλους δίπλα στον Γκέντσμερ και τον μεγάλο Καρλ Ορφ.

Η επιστροφή του οριστικά στην Αθήνα το 1965 επιβεβαίωσε το ταλέντο, τις δυνατότητες και τις αναζητήσεις του Μαμαγκάκη. Ηταν εξάλλου τρία χρόνια πριν (1962) που απέσπασε το β’ βραβείο του Μουσικού Διαγωνισμού Μάνος Χατζιδάκις με τον «Μονόλογο» (σόλο για τσέλο), το 1964 τιμήθηκε για τη μουσική του στην ταινία «Μονεμβασιά» του Γιώργου Σαρρή από το Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, το 1968 κέρδισε το βραβείο κριτικών του Φεστιβάλ για τη μουσική του στην ταινία «Παρένθεση» του Τάκη Κανελλόπουλου.

Εκεί στην δεκαετία του ’60 όμως και πέρα των πειραματισμών, των αναζητήσεων και της σαφούς αβανγκάρντ ματιάς και επιλογής του, ο Μαμαγκάκης επέδειξε μια μεγάλη ευκολία στο σουξέ και στο ντύσιμο με μουσικές ακόμη και των πιο εμπορικών ταινιών του ελληνικού κινηματογράφου. Η μουσική του για την εμπορική ταινία «Η αρχόντισσα και ο αλήτης» με την Αλίκη Βουγιουκλάκη κάνει μεγάλη επιτυχία και τα σουξέ «Η αγάπη θέλει δύο» αλλά και το «Αλητάκι μπατιράκι» γίνονται πολύ δημοφιλή. Την ίδια χρονιά ο Μαμαγκάκης γράφει επίσης τη μουσική για την ταινία «Λεωφόρος του μίσους» με Καζάκο και Μαίρη Χρονοπούλου και εδώ ακούγεται ένα από τα ωραιότερα ερωτικά τραγούδια: Το «Σ’ αγαπώ» επιλέγεται να ερμηνεύσει η Τζένη Βάνου (στην ταινία το ερμήνευε η ηθοποιός Νόνικα Γαληνέα με την ντουμπλαρισμένη φωνή της Βάνου) ενώ και το «Παιδί μου που μεγάλωσες σε ξένα χέρια» (σε στίχους Λευτέρη Παπαδόπουλου) από την ίδια ταινία κάνει επιτυχία.

Ο Μαμαγκάκης με χαρακτηριστική άνεση γράφει επιτυχίες ενώ την ίδια εποχή ανοίγεται στις πιο δύσβατες περιοχές της μουσικής. Το έργο του «Κυκεώνας» για σύνολο οργάνων σόλο είναι παραγγελία του Φεστιβάλ των Ολυμπιακών Αγώνων του Μονάχου (1972). Και σκεφτείτε πως αυτός ο δημιουργός πάντα, ο Μαμαγκάκης, έναν χρόνο πριν είναι υπεύθυνος για το μεγαλύτερο σουξέ της Πόπης Αστεριάδη, «Σκληρό μου αγόρι».

«Αν δε πιστεύεις στη μουσική, δεν μπορείς να αναλώσεις τον βίο σου δουλεύοντας με αυταπάρνηση» σημείωνε στην τελευταία μας συνάντηση. Είχε δίκιο.