«Θερμές» και «ψυχρές» κοινωνίες

Oι δυτικές κοινωνίες είναι φτιαγμένες για να αλλάζουν· οι λεγόμενες πρωτόγονες είναι επινοημένες από τα μέλη τους για να διαρκούν, προκαλούν ελάχιστη αταξία («εντροπία», κατά τους φυσικούς) και τείνουν να διατηρούν εις το διηνεκές την αρχική τους κατάσταση – λειτουργούν κοντά στο απόλυτο μηδέν της ιστορικής θερμοκρασίας. Από την άλλη, οι «ιστορικές» (δυτικές) κοινωνίες παράγουν μεγάλη εντροπία, διαχέουν και αναλώνουν τις δυνάμεις τους σε συγκρούσεις, αντιπαραθέσεις, εντάσεις, πληρώνοντας ακριβά, με απώλεια μιας εσωτερικής ισορροπίας, το τίμημα της προόδου. Η αντίθεση ανάμεσα στους προοδευτικούς και στους στατικούς πολιτισμούς βασίζεται ουσιαστικά στη διαφορά εστίασης. Το κριτικό βλέμμα της ανθρωπολογίας επιτρέπει να κατανοήσουμε καλύτερα ότι το παρελθόν τόσο της δικής μας όσο και άλλων κοινωνιών δεν μπορεί πλέον να ερμηνεύεται μονοσήμαντα, αλλά με γνώμονα έναν πολιτισμικό σχετικισμό και ανασυνδυασμό.

Με άφθονα παραδείγματα και με τη διαύγεια που χαρακτηρίζει τα κείμενά του, ο Λεβί-Στρος ξεδιπλώνει εδώ τις πτυχές της προβληματικής του και προβάλλει τις ανησυχίες του εν όψει της επιταχυνόμενης τεχνολογικής εξομοίωσης των πολιτισμών. Καλό κατώφλι για να περάσει κανείς στον κόσμο της ανθρωπολογίας, όπως ο ίδιος την αναπροσανατόλισε και την έφερε στο επίκεντρο του σύγχρονου επιστημονικού λόγου.