Tι λάθος έχει αυτή η εικόνα;

Η απάντηση: κανένα. Επειτα από καταγγελίες για αλλοίωση και την εξέτασή της από ειδικούς, αυτή η βραβευμένη φωτογραφία αποδείχθηκε ότι είχε υποστεί επεξεργασία – είναι όμως αληθινή. Καθώς όμως η τεχνολογία προχωράει με άλματα, η γραμμή μεταξύ αυθεντικού και πλαστού γίνεται όλο και πιο δυσδιάκριτη.

Μπορεί μια φωτογραφία που καταγράφει μια είδηση να γίνει αντικείμενο επεξεργασίας χωρίς να παραποιεί την αλήθεια – και εάν ναι, πόσες αλλαγές είναι αποδεκτές προτού θεωρηθεί πλαστή; Αυτή είναι μια ερώτηση που απασχολεί τον κόσμο της φωτογραφίας έπειτα από την έντονη αντιπαράθεση σχετικά με την εικόνα που πήρε το σημαντικότερο βραβείο για το φωτορεπορτάζ διεθνώς, η οποία χαρακτηρίστηκε από κάποιους ως «τεράστια απάτη».

Το Ιδρυμα World Press Foundation απάντησε στην επίθεση υποβάλλοντας τη φωτογραφία σε εξέταση από ειδικούς, η οποία τελικά απέδειξε ότι είναι πραγματική και όχι συνδυασμός τριών φωτογραφιών, όπως είχαν καταγγείλει άλλοι φωτογράφοι. Η εικόνα που τράβηξε ο σουηδός φωτογράφος Πολ Χάνσεν, ο οποίος εργάζεται για την εφημερίδα «Dagens Nyheter» της χώρας του, δείχνει μια ομάδα Παλαιστινίων να κουβαλούν στα χέρια τα άψυχα κορμιά δύο μικρών αδελφών, του 3χρονου Μοχάμεντ και του 2χρονου Σουχάιμπ, που σκοτώθηκαν στη διάρκεια ισραηλινής επίθεσης με πυραύλους στη Γάζα.

«Είναι ξεκάθαρο ότι η βραβευμένη φωτογραφία έχει υποστεί επεξεργασία όσον αφορά το χρώμα και τον τόνο. Πέραν αυτού, όμως, δεν υπάρχουν αποδείξεις ότι έχει υποστεί αλλοιώσεις ή μοντάζ με άλλες εικόνες», ανακοίνωσαν ο Χάνι Φαρίντ, καθηγητής στο Τμήμα Υπολογιστών του Κολεγίου Ντάρτμουθ, και ο Κέβιν Κόνορ, ειδικός στην τεχνολογία.

Οι κατηγορίες προς τον Χάνσεν προήλθαν από την ιστοσελίδα τεχνολογίας extremetech.com καθώς ο αναλυτής εικόνας Νικ Κράβετζ είχε ανακοινώσει ότι εντόπισε και τα ίχνη του photoshop και pixels που έδειχναν ότι υπήρχε παρέμβαση. Είπε μάλιστα ότι η φωτογραφία είχε τραβηχτεί πρωί και οι σκιές στο σοκάκι της Γάζας δεν ήταν σύμφωνες με τη θέση του ήλιου, οπότε υπέθεσε ότι ο Χάνσεν συνδύασε μια σειρά φωτογραφιών που είχε τραβήξει και παρενέβη ώστε να φαίνονται καλύτερα τα πρόσωπα των ανθρώπων.

Οι ειδικοί του World Press Photo με έμφαση απέρριψαν χθες αυτές τις κατηγορίες λέγοντας ότι η μόνη παρέμβαση έγινε για να φωτιστούν ή να υποφωτιστούν κάποια κομμάτια έτσι ώστε να αναδεικνύεται καλύτερα το σύνολο της εικόνας. Πέραν τούτου ουδέν.

Η αξιοπιστία του Πολ Χάνσεν, ο οποίος από την πρώτη στιγμή αντέδρασε στις κατηγορίες λέγοντας ότι απλώς εξισορρόπησε το φως που δεν ήταν το ίδιο σε όλα τα σημεία του στενού δρόμου, αποκαταστάθηκε.

Η όλη συζήτηση όμως έφερε και πάλι στο προσκήνιο το ερώτημα πόσες και ποιες παρεμβάσεις μπορούν να γίνουν για να βελτιωθούν φωτογραφίες που καλύπτουν ειδησεογραφικά γεγονότα. Η αντιπαράθεση επίσης δημιουργεί ερωτήματα σχετικά με το εάν οι τεχνικές ανάλυσης μέσω υπολογιστών μπορούν πράγματι να εντοπίσουν πλαστές φωτογραφίες.