Διασφαλίστε το εγγυημένο επιτόκιο

Το κατά πόσο η ασφαλιστική εταιρεία μπορεί να διασφαλίσει το εγγυημένο επιτόκιο που υπόσχεται, το είδος της διαχείρισης των επενδεδυμένων κεφαλαίων και το ύψος των προμηθειών είναι μερικά από τα ζητήματα που πρέπει να έχει στο μυαλό του κάποιος προτού συνάψει ασφαλιστήριο συμβόλαιο σύνταξης.

Τέρµα τα υψηλά εγγυηµένα επιτόκια του παρελθόντος

Εως και πέρυσι υπήρχαν συνταξιοδοτικά προγράμματα στην αγορά τα οποία υπόσχονταν εγγυημένο επιτόκιο ώς και 3,35% τον χρόνο, το ανώτατο που επέτρεπε ο νόμος. Πλέον από την αρχή του έτους η πλειονότητα των ασφαλιστικών έχει προχωρήσει σε ραγδαία μείωση των επιτοκίων για τα καινούργια συνταξιοδοτικά προϊόντα. Τα μέσα εγγυημένα επιτόκια, με βάση τα οποία υπολογίζεται η σύνταξη ή το εφάπαξ ποσό που θα λάβει ο ασφαλισμένος στη λήξη της ασφάλισης, κυμαίνονται πλέον μεταξύ 2% και 2,5%, ενώ κάποιες εταιρείες το έχουν μειώσει και στο 1,5%. Ούτως ή άλλως, όπως λένε στελέχη της αγοράς, πρόκειται για αποδόσεις πάνω από τον μέσο όρο των αντίστοιχων ευρωπαϊκών προγραμμάτων. Στη Γερμανία, για παράδειγμα, το μέσο εγγυημένο επιτόκιο κυμαίνεται στο 1,75%, ενώ η τάση είναι περαιτέρω πτωτική. Στη Γαλλία το επιτόκιο στα νέα συμβόλαια διαμορφώνεται σήμερα στο 1,5% περίπου. Το ερώτημα, επομένως, προτού επιλέξει κάποιος παραδοσιακό συνταξιοδοτικό συμβόλαιο, είναι το αν και κατά πόσο η συγκεκριμένη ασφαλιστική εταιρεία είναι σε θέση να χρηματοδοτήσει τις αποδόσεις που διαφημίζει ότι παρέχει.

Κεφαλαιακή ενίσχυση της εταιρείας

Το κεφάλαιο αυτό αφορά τόσο τους υποψήφιους ασφαλισμένους όσο και τους παλαιούς. Υπάρχουν στην Ελλάδα παλαιά συνταξιοδοτικά συμβόλαια που πρόκειται να ωριμάσουν σταδιακά εντός της δεκαετίας, με επιτόκιο ακόμη και 5%. Προφανώς όσοι έχουν στα χέρια τους τέτοια συμβόλαια, με λήξη σε 5 ή 10 χρόνια, βρίσκονται σε πλεονεκτική θέση έναντι των καινούργιων ασφαλισμένων, διότι τέτοια επιτόκια δεν πρόκειται να υπάρξουν ξανά. Υπάρχει βέβαια ένας κίνδυνος: όσον αφορά τα ποσά που θα αρχίσουν να καταβάλλουν οι ασφαλιστικές εντός της δεκαετίας, εφόσον δεν μπορούν να καλυφθούν μέσω των επενδύσεων των συγκεκριμένων εταιρειών, οι μέτοχοί τους θα κληθούν να τις ενισχύσουν κεφαλαιακά. Διαφορετικά οι πελάτες τους κινδυνεύουν να μείνουν με άδεια τα χέρια.

Επενδυτικό αποταµιευτικό πρόγραµµα
(unit linked)

Κάποιες ασφαλιστικές εταιρείες έχουν καταργήσει εντελώς από την αρχή του χρόνου τα αποταμιευτικά συνταξιοδοτικά προγράμματα που διέθεταν και έχουν στραφεί αποκλειστικά σε ασφαλιστικά προϊόντα επενδυτικού κινδύνου, χωρίς εγγυήσεις, τα γνωστά από παλαιά ως unit linked, όπου τον επενδυτικό κίνδυνο φέρει εξ ολοκλήρου ο πελάτης. Το ερώτημα λοιπόν εδώ είναι σε τι είδους επενδυτικά οχήματα τοποθετούνται τα ποσά των ασφαλισμένων και – το κυριότερο όλων – ποιος κάνει τη διαχείρισή τους. Υπενθυμίζουμε πως ένας από τους βασικούς λόγους για την κατάρρευση της Ασπίς Πρόνοια ήταν ότι προσέφερε υψηλές εγγυημένες αποδόσεις ακόμη και για επενδυτικά προϊόντα τα οποία δεν συνοδεύονταν από εγγυήσεις.

Το ύψος των προµηθειών

 Ακόμη και σήμερα τα έξοδα πρόσκτησης που επιβαρύνουν το συνταξιοδοτικό συμβόλαιο, δηλαδή οι προμήθειες και οι δαπάνες δικτύου μιας εταιρείας, παρακρατούνται από το ασφάλιστρο που δίνει ο πελάτης κατά τα πρώτα χρόνια ισχύος του. Ετσι, μικρό μέρος του καταβαλλόμενου ασφαλίστρου κατευθύνεται στον σχηματισμό του απαιτούμενου κεφαλαίου. Είναι επομένως πολύ σημαντικό ο πελάτης, προτού βάλει την υπογραφή του, να ζητεί αναλυτική ενημέρωση για την πολιτική προμηθειών της εταιρείας, προκειμένου να γνωρίζει με διαφάνεια πού κατευθύνονται τα ασφάλιστρα που καταβάλλει.

Τι ισχύει σε περίπτωση εξαγοράς

Ακόμη και σήμερα όσοι αποφασίζουν να εξαγοράσουν το συμβόλαιό τους πριν από την πάροδο 5ετίας ή 7ετίας (ανάλογα με την εταιρεία) επιβαρύνονται με ποινές. Δεν τους αποδίδουν δηλαδή οι εταιρείες στο 100% τα ασφάλιστρα που έχουν έως εκείνη τη στιγμή καταβάλει. Οπως λοιπόν συμβαίνει με τις προμήθειες, έτσι και για την πρόωρη εξαγορά προτού συνάψετε συμβόλαιο πρέπει να ζητήσετε αναλυτική ενημέρωση για την πολιτική της εταιρείας.

Η κεφαλαιακή
επάρκεια
της εταιρείας

Πώς ο ασφαλισμένος μπορεί να γνωρίζει αν τα κεφάλαια της εταιρείας του επαρκούν για να καλύψουν τις υποχρεώσεις της; Στο ερώτημα αυτό μόνο η Τράπεζα της Ελλάδος, η οποία εποπτεύει την ασφαλιστική αγορά, μπορεί να απαντήσει. Είναι ευθύνη της να ελέγχει και να αξιολογεί την κεφαλαιακή επάρκεια των εταιρειών ζωής, διότι το παράδειγμα της Ασπίς Πρόνοια οδήγησε χιλιάδες καταναλωτές στο να χάσουν τεράστια κεφάλαια. Επίσης, η εποπτεία στον συνταξιοδοτικό κλάδο έχει ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα απ’ ό,τι στον κλάδο αυτοκινήτου, καθώς αφορά καταναλωτές που εμπιστεύονται σε ιδιωτικές εταιρείες τις αποταμιεύσεις μιας ζωής προκειμένου να πάρουν στο μέλλον μια συμπληρωματική σύνταξη.