Αγνωστο γράμμα του Τ. Σ. Ελιοτ στο φως

Στο φως ήρθε ένα άγνωστο γράμμα του αμερικανού ποιητή Τ. Σ. Ελιοτ προς τον φίλο του, Τζέικομπ Αϊζακς, όπου μιλούσε για την επιρροή του αρχαίου ελληνικού δράματος στα έργα του Σαίξπηρ.

Το εν λόγω γράμμα παρέμενε καλά κρυμμένο επί 40 χρόνια στα αρχεία του συγγραφέα και λέκτορα του Πανεπιστημίου Queen Mary του Λονδίνου, Τζέικομπ Αϊζακς. Κανείς δεν γνώριζε την ύπαρξή του. Οι μελετητές του έργου του Αϊζακς το ανακάλυψαν τυχαία στη συλλογή της συζύγου του.

Ο Τόμας Στερνς Έλιοτ γράφει στο φίλο του σχετικά με μια μελέτη υπό τον τίτλο «Shakespeare and the Stoicism of Seneca», η οποία δημοσιεύθηκε το 1927.

Σε αυτήν εξετάζει τον τρόπο με τον οποίο η δημοτικότητα των αρχαίων ελληνικών τραγωδιών κατά την ελισαβετιανή περίοδο επηρέασε τον Σαίξπηρ.

Ο Τ. Σ. Έλιοτ επανήλθε στο κείμενό του για να το δημοσιεύσει για δεύτερη φορά το 1957. Μόνον που δεν μπορούσε να θυμηθεί πολλά από όσα είχε γράψει.

Ζητούσε λοιπόν, μεταξύ άλλων, τη βοήθεια του φίλου του: «Δυστυχώς δεν θυμάμαι αν εννοούσα Σαμ Τζόνσον ή Μπεν Τζόσνον. Γράφω Τζόνσον, αλλά μήπως πρόκειται για τυπογραφικό λάθος; Κανείς δεν θα το μάθει ποτέ».

Δεν είναι σίγουρο ωστόσο ότι ο Έλιοτ θα ήταν χαρούμενος με την ανακάλυψη του γράμματος. Το 1927 είχε δηλώσει: «Δεν μου αρέσει να διαβάζω την προσωπική αλληλογραφία των άλλων και δεν θέλω οι άλλοι να διαβάζουν τη δική μου».

Αν και έξι χρόνια αργότερα φαίνεται πως αναθεώρησε την άποψή του: «Επιθυμούμε βαθιά να εξομολογηθούμε πράγματα σε φίλους μας αλλά δεν θέλουμε να νιώθουμε ότι κανείς άλλος παρά μόνον οι φίλοι μας θα διαβάσουν όσα έχουμε γράψει».