[Διαστάσεις] Η δημοσιογραφία δεν είναι χόμπι
Το τελευταίο μυθιστόρημα του δημοσιογράφου Πιτ Χάμιλ ασχολείται με την κρίση του Τύπου
Ηταν το 1966, σε ένα μπαρ της Σαϊγκόν. Το τζουκ μποξ έπαιζε Εντίτ Πιάφ, «Non, je ne regrette rien» – στα αγγλικά. Στο βάθος της αίθουσας κάθονται δύο Γάλλοι συντροφιά με τρεις Βιετναμέζες, έντονα μακιγιαρισμένες. Ξαφνικά σηκώνονται και αρχίζουν να συνοδεύουν την Πιάφ – στα γαλλικά. «Υπήρχε κάτι από την ταινία “Καζαμπλάνκα” στην ατμόσφαιρα», θυμάται ο Πιτ Χάμιλ. Πίσω από αυτόν τον πόλεμο των γλωσσών κρυβόταν κάτι από το παρελθόν. Σαν μια προειδοποίηση. Οι Γάλλοι είχαν ηττηθεί στο Ντιεν Μπιεν Φου και τώρα έδειχναν να λένε στους Αμερικανούς: «Είστε σίγουροι για τον εαυτό σας, αλλά θα ηττηθείτε κι εσείς».
Ο Χάμιλ είχε ξεκινήσει τη δημοσιογραφία έξι χρόνια νωρίτερα, το 1960, πρώτα στη «Νιου Γιορκ Ποστ» και στη συνέχεια στη «Νιου Γιορκ Ντέιλι Νιουζ», δύο ταμπλόιντ που υπάρχουν ακόμη και που η κυκλοφορία τους θα έκανε πολλές ευρωπαϊκές εφημερίδες να ζηλέψουν. Κάλυψε τα σημαντικότερα γεγονότα των πενήντα τελευταίων ετών. Και όπως γράφει η ειδική απεσταλμένη της «Μοντ» Ραφαέλ Ρερόλ, με τον «παλιό, καλό τρόπο»: κρατώντας σημειώσεις. Ακόμη και όταν καθιερώθηκαν οι υπολογιστές, έγραφε πρώτα το κείμενο στο χέρι, για να αποφεύγει τους αυτοματισμούς του ρεπόρτερ. Παράλληλα, έγραφε μυθιστορήματα. Δεκαέξι συνολικά. Τις ιστορίες που άκουγε με τα αυτιά του, όπως εκείνες στα μπαρ της Σαϊγκόν, τις έβαζε στα άρθρα του. Οι άλλες, εκείνες που δεν μπορούσε να επαληθεύσει, αποτελούσαν τροφή για τα βιβλία του. Το πρώτο ήταν θρίλερ και κυκλοφόρησε το 1968 με τίτλο «Ενας φόνος για τον Χριστό». Κάποια στιγμή, τονίζει, «φτάνεις σε ένα επίπεδο γνώσεων και θέλεις να μάθεις έως πού φτάνει το ταλέντο». Το τελευταίο κυκλοφόρησε πέρυσι με τίτλο «Ταμπλόιντ Σίτι» και πρωταγωνιστή έναν δημοσιογράφο, που βλέπει στα 71 του χρόνια την εφημερίδα του να μετατρέπεται σε ηλεκτρονική έκδοση για οικονομικούς λόγους.
Ο Χάμιλ έχει πατήσει τα 77 και βγήκε στη σύνταξη πριν από τρία μόλις χρόνια. Την κρίση την έβλεπε χρόνια πριν να ‘ρχεται. Οι λόγοι είναι γνωστοί: φταίει το Ιντερνετ, φταίει και ο ίδιος ο Τύπος. Δεν πιστεύει όμως στην εξαφάνιση του χαρτιού. «Θα συνεχίσει να υπάρχει παράλληλα με το Web, όπως τα χειροκίνητα κιβώτια ταχυτήτων συνέχισαν να υπάρχουν παράλληλα με τα αυτόματα. Ακολουθώντας τους ίδιους δρόμους». Ορισμένες εφημερίδες θα δώσουν βέβαια τη θέση τους σε ιστοσελίδες. Και οι δημοσιογράφοι που εργάζονται στις τελευταίες θα αποκτήσουν σιγά σιγά μεγαλύτερο επαγγελματισμό, θα μάθουν να επαληθεύουν τις πληροφορίες και θα τελειώσει αυτή η αντίληψη ότι το Web είναι ένα μεγάλο μπλογκ. Φυσικά, θα πρέπει και να πληρώνονται καλύτερα. «Η δημοσιογραφία δεν μπορεί να είναι χόμπι. Ενας καλός δημοσιογράφος κοστίζει ακριβά. Δεν μπορείς να στείλεις κάποιον στο Αφγανιστάν με 15 δολάρια στην τσέπη».
Στους φοιτητές του στο Κολούμπια δίνει μια συμβουλή: «Μην κάθεστε στον υπολογιστή σας, να βγαίνετε έξω! Τη μουσική δεν την κάνει το πιάνο, αλλά ο Μότσαρτ».