[Διαστάσεις] Σαν τη free jazz του Κόλεμαν

^«Σήμερα, στα καφενεία της Αθήνας δεν μιλούν μόνο για την ελληνική πολιτική: οι Ελληνες γνωρίζουν τη θέση κάθε κόμματος της Γερμανίας για το Μνημόνιο. Αν και αυτό δεν με παρηγορεί, η κρίση μπορεί να είναι χρήσιμη σε αυτό, στη δημιουργία ενός αυθεντικού ευρωπαϊκού πολιτικού χώρου. Η πολιτική συζήτηση έχει εκ των πραγμάτων εξευρωπαϊστεί».

Ο Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο είναι τελευταία πολύ ανεβασμένος, τόσο πολύ, που πετάει και καμιά υπερβολή όπως τα παραπάνω ηρωικά που είπε σε συνέντευξή του στην «Ελ Παΐς». Μέτρησε χωρίς αμφιβολία στην αύξηση της αυτοπεποίθησής του και η απονομή του Νομπέλ Ειρήνης στην Ευρωπαϊκή Ενωση: δεν είναι λίγο να παραλαμβάνει σήμερα ένα τέτοιο βραβείο ένας φαινομενικά ατάλαντος και άχρωμος τεχνοκράτης. Ο πρώην μαοϊκός πρόεδρος της Κομισιόν αποδεικνύεται πάντως και φίλος της τζαζ (όπως είπε, η ιστορία της ευρωπαϊκής κρίσης τού θυμίζει τη free jazz του Ορνετ Κόλεμαν), και πιστός αναγνώστης του Χάμπερμας και του Στάινερ, και βαθύς γνώστης του ποδοσφαίρου (έχει μάλιστα μια κοινωνικοψυχολική θεωρία για τον Μουρίνιο, σύμφωνα με την οποία ο πορτογάλος προπονητής της Ρεάλ διαμόρφωσε τον χαρακτήρα του ακούγοντας τους φιλάθλους της Σετούμπαλ να βρίζουν τον πατέρα του για τα εύκολα γκολ που έτρωγε). Το σημαντικότερο όμως είναι ότι έχει ένα σχέδιο για την Ευρώπη.

 Ο Μπαρόζο συμφωνεί με τους πιο ένθερμους ευρωπαϊστές, όπως ο Ντανιέλ Κον-Μπεντίτ, ότι το σημερινό δίλημμα είναι ανάμεσα σε περισσότερη Ευρώπη και την εξαφάνισή της ως παγκόσμιας δύναμης. «Οι κυβερνήσεις αποδίδουν τις επιτυχίες στα κράτη και τις αποτυχίες στην Ευρώπη», τονίζει, αποφεύγοντας για ευνόητους λόγους να ασκήσει οποιαδήποτε κριτική στην Καγκελάριο Μέρκελ. Είναι αλήθεια, πάντως, ότι το σχέδιο που παρουσίασε στις 28 Νοεμβρίου – και θα συζητηθεί στη σύνοδο κορυφής αυτής της εβδομάδας – είναι και φιλόδοξο και ενδιαφέρον. Μπορεί να μην περιλαμβάνει τη μαγική λέξη «φεντεραλισμός», προβλέπει όμως την ύπαρξη σε πέντε χρόνια ενός σημαντικού ευρωπαϊκού προϋπολογισμού, που θα επιτρέπει την αντιμετώπιση τόσο «ασύμμετρων κλονισμών» (που αφορούν δηλαδή ορισμένα μόνο μέλη της ευρωζώνης) όσο και προβλημάτων που αφορούν όλη την ευρωζώνη.

Ενα υβρίδιο ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας: έτσι βλέπει η Κομισιόν την Ευρώπη του 2018. Μας αφορά το όραμα αυτό; Εξαρτάται. Πρώτα απ’ όλα πρέπει να είμαστε ζωντανοί και όρθιοι σε πέντε χρόνια, και για να γίνει αυτό πρέπει να προχωρήσει η περιβόητη ανάπτυξη, να ξεκινήσουν έργα, να τονωθούν οι εξαγωγές. Υστερα πρέπει να είμαστε ακόμη στην Ευρώπη, να έχουμε αντισταθεί επιτυχώς δηλαδή τόσο στην προπαγάνδα του «κόμματος της δραχμής» όσο και σε διάφορες μορφές εθνικισμών. Πρέπει, τέλος να έχουν δημιουργηθεί οι προϋποθέσεις ώστε να γίνονται πράγματι συζητήσεις στα ελληνικά καφενεία γι’ αυτόν τον περιβόητο «ευρωπαϊκό πολιτικό χώρο». Θετική σκέψη, αυτό είναι το ζητούμενο.