Σύγκρουση δύο κόσμων σε μία κάλπη

Είναι ίσως η πρώτη φορά που οι προκριματικές εκλογές ενός κόμματος μοιάζουν περισσότερο με μια σύγκρουση ανάμεσα σε δύο γενιές, έναν πόλεμο ανάμεσα σε δύο κόσμους, παρά με μια πολιτική διαδικασία από την οποία θα αναδειχθεί ένας υποψήφιος πρωθυπουργός. Η πρωτιά ανήκει στην ιταλική Κεντροαριστερά, τα μέλη και οι φίλοι της οποίας ψηφίζουν αύριο για τον πρώτο γύρο των προκριματικών εκλογών. Οι υποψήφιοι είναι πέντε, αλλά οι τα φαβορί – οι γενιές που συγκρούονται –  δύο. Η μία γενιά εκπροσωπείται από τον Πιερ Λουίτζι Μπερσάνι, γραμματέα του Δημοκρατικού Κόμματος, η άλλη από τον Ματέο Ρέντσι, δήμαρχο της Φλωρεντίας. Δεν είναι μόνο ότι ο γραμματέας είναι 63 ετών και ο δήμαρχος 38. Περισσότερο είναι ένα σύνθημα που προκάλεσε το χάσμα των γενεών. Το «ξεσκαρτάρισμα» του Ματέο Ρέντσι, ένας όρος που χρησιμοποιείται στην Ιταλία για τα παλιά αυτοκίνητα από τα οποία αφαιρούνται κάποια ανταλλακτικά πριν γίνουν παλιοσίδερα, καθόρισε τον χαρακτήρα της προεκλογικής εκστρατείας. Ο Ρέντσι ύψωσε τη σημαία κατά των «δεινοσαύρων» του κόμματος με ένα επιθετικό σύνθημα ή «βίαιο» και «απολίτιστο», όπως σημείωνε η Μπάρμπαρα Σπινέλι στην εφημερίδα «Λα Ρεπούμπλικα». Ο πολιτικός πολιτισμός που ζήτησε η αρθρογράφος δεν άφησε εντελώς ασυγκίνητο τον Ματέο Ρέντσι. Στο τελευταίο τεύχος του περιοδικού «Οτζι» φωτογραφίστηκε με τις δύο του γιαγιάδες, την 82χρονη Αναμαρία και την 92χρονη Μαρία.

Την ίδια ώρα «κάρφωνε» τον αντίπαλό του: «Ο Μπερσάνι προηγείται στις μεγαλύτερες ηλικίες». Αλλά ο γραμματέας σήκωσε το γάντι: «Φοβάμαι ότι εάν το πάμε έτσι, νέοι εναντίον γέρων, θα έρθει ο ΟΗΕ και θα μας ξαπλώσει όλους στο κρεβάτι του ψυχαναλυτή».

ΕΚΤΟΣ ΜΑΧΗΣ. Το σύνθημα, πάντως, έκανε τη δουλειά του. Ο Βάλτερ Βελτρόνι και ο Μάσιμο ντ’ Αλέμα αποσύρθηκαν από την πολιτική σαν παλιές δόξες του κόμματος. Και στον Πιερ Λουίτζι Μπερσάνι έμεινε το βάρος της υπεράσπισης μιας Αριστεράς που «δεν θέλει να χάσει την ψυχή της» απέναντι σε έναν υποψήφιο που δηλώνει ότι «η Αριστερά έχει περίεργη σχέση με το χρήμα», που θεωρεί τον Λουίτζι Μπερλινγκουέρ ιστορικό απολίθωμα και εμπνέεται από τον Μπαράκ Ομπάμα και τους Νέους Εργατικούς του Τόνι Μπλερ. Αυτοί είναι οι δύο κόσμοι που συγκρούονται στον αυριανό, πρώτο γύρο των προκριματικών εκλογών του Δημοκρατικού Κόμματος. Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι αυτοί οι δύο κόσμοι θα λύσουν οριστικά τις διαφορές τους στον δεύτερο γύρο που αναμένεται να πραγματοποιηθεί στις 2 Δεκεμβρίου. Τα δημοκοπικά νούμερα του πρώτου γύρου ευνοούν, πάντως, την παλιά φρουρά. Ο Μπερσάνι προηγείται με 46%, ο Ρέντσι είναι στο 32%.

Ο ΤΡΙΤΟΣ ΑΝΘΡΩΠΟΣ. Ακολουθεί ο Νίκι Βέντολα με 14%, ενώ οι άλλοι δύο υποψήφιοι, ο Μπρούνο Ταμπάτσι και η Λάουρα Πουπάτο, κινούνται σε πολύ χαμηλά ποσοστά. Ο 54χρονος Βέντολα είναι η σφήνα, ο τρίτος άνθρωπος της κούρσας. Αριστερός, καθολικός και ομοφυλόφιλος, άξιος κυβερνήτης της Απουλίας, είναι ο μόνος από τους τρεις κύριους υποψήφιους που έχει δηλώσει ξεκάθαρα την αντίθεσή του στην μεταρρυθμιστική ατζέντα του Μάριο Μόντι. Από αυτήν την άποψη, βρίσκεται στον αντίποδα από τη θέση που εκφράζει ο Ματέο Ρέντσι. Ο Πιερ Λουίτζι Μπερσάνι αρκείται σε έναν σκεπτικισμό απέναντι στον τεχνοκράτη Πρωθυπουργό που δεν πήρε ποτέ, όμως, τα χαρακτηριστικά μιας πλήρους αντίθεσης. Το συμπέρασμα είναι ένα: η ενότητα στην Αριστερά δεν ήταν ποτέ εύκολη υπόθεση.