Η συνέχεια της ιστορίας με άλλο όνομα

Η Μάγια Φερνάντες Αλιέντε, εγγονή του ανατραπέντος Σοσιαλιστή προέδρου της Χιλής Σαλβαδόρ Αλιέντε – κόρη της κόρης του, Μπεατρίς (στην ένθετη φωτογραφία, οι τρεις τους το 1972 στο σπίτι τους στο Σαντιάγο) -, κέρδισε την περασμένη Κυριακή την πρώτη μεγάλη πολιτική της μάχη κατακτώντας τη θέση του δημάρχου στην περιοχή Νουνιόα, στην πρωτεύουσα Σαντιάγο. Μαζί της στις δημοτικές εκλογές που πραγματοποιήθηκαν σε όλη τη Χιλή η Αριστερά ανέκτησε αρκετό χαμένο έδαφος από προηγούμενες εκλογικές μάχες.

Η 41χρονη Φερνάντες νίκησε τον έως σήμερα δήμαρχο Πέδρο Σάμπατ του κεντροδεξιού Κόμματος Εθνικής Ανανέωσης. Σοσιαλίστρια στην ιδεολογία και κτηνίατρος το επάγγελμα, η Μάγια ήταν τα τελευταία χρόνια μέλος του τοπικού συμβουλίου. Μεγάλωσε στην Κούβα, όπου η μητέρα της Μπεατρίς ζούσε εξόριστη μετά την ανατροπή και τη δολοφονία του προέδρου Αλιέντε κατά τη διάρκεια του πραξικοπήματος του στρατηγού Αουγκούστο Πινοτσέτ το 1973. Μια άλλη γυναίκα μοιράστηκε το φως της δημοσιότητας μαζί της: στο κεντρικό Σαντιάγο εξελέγη η Καρολίνα Τοά, εκπρόσωπος Τύπου της πρώην προέδρου Μισέλ Μπατσελέτ και κόρη του αντιπροέδρου του Αλιέντε ο οποίος μετά το πραξικόπημα είχε συλληφθεί, βασανισθεί και πεθάνει στη φυλακή.

ΝΕΑ ΓΕΝΙΑ. Για πολλά μέλη του φοιτητικού κινήματος της Χιλής, που τελευταία έχουν βγει στους δρόμους ζητώντας αναβάθμιση της Παιδείας, ήταν η πρώτη ευκαιρία να ψηφίσουν καθώς πρόσφατα άλλαξε η εκλογική νομοθεσία και θεωρούνται ικανοί να ψηφίσουν όλοι όσοι έχουν κλείσει τα 18 χρόνια – περίπου 5 εκατομμύρια νέοι ψηφοφόροι. Αυτό το μεγάλο ποσοστό των νέων στήριξε την Αριστερά – και τη Μάγια Αλιέντε. «Είχα το γονίδιο της πολιτικής, αυτό είναι βέβαιο», λέει γελώντας η Μάγια καθισμένη στο γραφείο της στο δημοτικό συμβούλιο της πόλης Νουνιόα. Και ως Αλιέντε ακολούθησε άλλη μία παράδοση της οικογένειας: προτού ασχοληθεί με την πολιτική, σπούδασε. Ο παππούς της ήταν γιατρός και εκείνη βιολόγος και κτηνίατρος.

Από τις τέσσερις δεκαετίες της ζωής της η Μάγια τις δύο τις πέρασε στην Κούβα, όπου βρήκε καταφύγιο η μητέρα της μετά το πραξικόπημα. Επέστρεψαν το 1990 για να σπουδάσει η μικρή στο Πανεπιστήμιο του Σαντιάγο. Επειτα από 20 χρόνια, όμως, τώρα βλέπει τη χώρα της να αντιδρά, παρακολουθεί τους νέους που κατεβαίνουν στους δρόμους και πολλές φορές πάει κι εκείνη μαζί τους. Τους τελευταίους μήνες διαδήλωσε τρεις φορές: εναντίον της κατασκευής ενός εργοστασίου που επιβαρύνει το περιβάλλον, υπέρ του γάμου των ομοφυλοφίλων και υπέρ της δωρεάν Παιδείας. «Σήμερα ζω σε μια προκλητική Χιλή. Τον τελευταίο χρόνο τα κοινωνικά κινήματα που γιγαντώνονται δείχνουν ότι οι πολίτες αισθάνονται την ανάγκη να συμμετέχουν περισσότερο στη λήψη των αποφάσεων. Σε γενικές γραμμές τα όνειρά μου έχουν γίνει πραγματικότητα. Εχω ένα αρκετά ισχυρό οικογενειακό ιστορικό και δεν είναι πάντα εύκολο να σηκώνεις τέτοιο βάρος στους ώμους σου. Ωστόσο είμαι εντάξει με τον εαυτό μου και αποφασισμένη να παλέψω και να πετύχω».

Αλλωστε και η οικογενειακή ιστορία σφραγίστηκε πρόσφατα, έπειτα από πολλά χρόνια: η αρμόδια Ιατροδικαστική Υπηρεσία επιβεβαίωσε, μετά την εκταφή της σορού του Αλιέντε, ότι ο πρόεδρος αυτοκτόνησε λίγο προτού τον πιάσουν οι πραξικοπηματίες. «Αυτό δείχνει ότι ήταν μια ηρωική πράξη», σχολιάζει λακωνικά η Μάγια. «Το να είσαι Αλιέντε δεν είναι βάρος, αλλά τιμή. Είναι όμως επίσης μια πρόκληση, διότι υπάρχει μια ολόκληρη ιστορία από πίσω. Είμαι ευτυχισμένη και υπερήφανη για την οικογένειά μου».

Κόρη της Μπεατρίς Αλλιέντε, την οποία όλοι φώναζαν Τάτι, και του κουβανού διπλωμάτη Λουίς Φερνάντες, η Μάγια είναι μητέρα ενός γιου 8 ετών. «Ηρθε η ώρα για αλλαγή των γενεών στην πολιτική της Χιλής», λέει. Γιατί λοιπόν έκανε αυτό το άλμα στην πολιτική; «Μου αρέσει η πολιτική. Συχνά είναι πιο εύκολο να σχολιάζεις διάφορα κακώς κείμενα παρά να κάνεις κάτι για να τα διορθώσεις. Αποφάσισα ότι ένας τρόπος για να συνεισφέρω στα κοινά θα ήταν να ξεκινήσω από την πόλη όπου ζω και να προσπαθήσω να προωθήσω κάποιες αλλαγές». Εδωσε μάχη για τη φτώχεια που μαστίζει κυρίως τη νότια περιοχή της Νουνιόα αλλά και για τη μεσαία τάξη, όπως λέει. «Πρέπει να κάνουμε πολλά για τη μεσαία τάξη – στην περιοχή όπου ζω οι περισσότερες οικογένειες ανήκουν σε αυτήν». Αυτό φαίνεται ότι εκτίμησαν οι ψηφοφόροι και την ανέδειξαν στη θέση του δημάρχου.

ΑΥΤΟΔΗΜΙΟΥΡΓΗΤΗ ΚΛΗΡΟΝΟΜΟΣ. Φέροντας το όνομα του Αλιέντε η εμπλοκή της στην πολιτική αποκτά ξεχωριστή σημασία καθώς κουβαλά πολλούς συμβολισμούς. «Εντάξει, είμαι η εγγονή του Σαλβαδόρ Αλιέντε και αυτό είναι μεγάλη τιμή. Αισθάνομαι υπερήφανη για τον παππού μου και την ιστορία του. Ωστόσο με αγγίζει βαθιά εμένα που μεγάλωσα 20 χρόνια στην εξορία να είμαι κάτοικος της Νουνιόα. Ζω στην περιοχή, ο γιος μου πηγαίνει σχολείο εδώ, αγαπώ αυτή την κοινότητα. Αυτό είναι που με κάνει να αγωνίζομαι. Μιλώντας στους πολίτες ανακαλύπτουν ότι είμαι εγγονή του Αλιέντε, κόρη της Μπεατρίς, και διαπιστώνω τη συγκίνησή τους, ιδιαίτερα των ηλικιωμένων που έχουν πολλές αναμνήσεις από εκείνον. Τις προάλλες ένας άνδρας μού είπε: “Ο παππούς σου ήταν ο μόνος πρόεδρος που είχαμε ποτέ”. Τι πιο συγκινητικό από αυτό;».

Οπαδός της άμεσης δημοκρατίας, αποφάσισε να περάσει από όλες τις βαθμίδες της Τοπικής Αυτοδιοίκησης για να διαπιστώσει μόνη της πώς δουλεύει το σύστημα και να μην εμπλακεί κατευθείαν στην κεντρική πολιτική σκηνή, όπως θα της επέτρεπε το όνομά της. «Τι πιο ενδιαφέρον για έναν πολιτικό από το να συζητεί με τους πολίτες, να χτυπά την πόρτα τους και να ζητεί τη συμμετοχή τους στην κοινότητα; Υπάρχει καλύτερος τρόπος για να τους καλέσεις να συμμετάσχουν στα κοινά; Αυτή είναι η συμμετοχική δημοκρατία».

Εκτός από τον δρόμο του παππού της, πάντως, έχει να ακολουθήσει και τον δρόμο της μητέρας της που ήταν γνωστή ακτιβίστρια. «Η μητέρα μου αποτελεί σημαντικό παράδειγμα. Και όχι μόνο εκείνη, αλλά πολλές γυναίκες της γενιάς της. Εμείς σήμερα απέχουμε ακόμη από το να φθάσουμε τη δική τους πολιτική και κοινωνική εμπλοκή. Ελπίζω και εμείς να παραμείνουμε πιστοί στα ιδανικά μας. Ο παππούς μου και η μητέρα μου θα είναι πάντα σημείο αναφοράς για το πώς πρέπει να γίνουν τα πράγματα».