Οι ισχυροί του κόμματος χάνονται στους διαδρόμους της εξουσίας

Η μακρά εξαφάνιση ενός κορυφαίου αξιωματούχου όπως ο Σι Τζινπίνγκ δεν είναι κάτι πρωτοφανές στη μυστικοπαθή πολιτική κουλτούρα του Κινεζικού Κομμουνιστικού Κόμματος. Κορυφαίοι ηγέτες είχαν και στο παρελθόν εξαφανιστεί εξαιτίας συγκρούσεων για την εξουσία ή προβλημάτων υγείας – για να επανεμφανιστούν στη συνέχεια ή και όχι.

Ο ανώτατος ηγέτης Ντενγκ Σιαοπίνγκ ήταν ένας από αυτούς. Αφού ενέκρινε την αιματηρή στρατιωτική καταστολή με την οποία τερματίσθηκε το κίνημα υπέρ της δημοκρατίας στην Πλατεία Τιενανμέν, ο Ντενγκ εμφανίσθηκε στις 9 Ιουνίου στην κρατική τηλεόραση να συγχαίρει τους στρατιώτες. Στη συνέχεια εξαφανίσθηκε από τη δημοσιότητα για περισσότερο από τρεις μήνες. Ηταν τότε 85 ετών, είχε παραιτηθεί από τα περισσότερα αξιώματά του, αλλά εξακολουθούσε να θεωρείται ο άνθρωπος με τη μεγαλύτερη εξουσία σ’ ένα διχασμένο κόμμα. Η εξαφάνισή του είχε προκαλέσει φήμες ότι ήταν άρρωστος ή και ετοιμοθάνατος. Επανεμφανίσθηκε τον Σεπτέμβριο, μαυρισμένος από τον ήλιο και υγιέστατος, στη συνάντησή του μ’ έναν κινεζο-αμερικανό φυσικό που είχε κερδίσει το Νομπέλ. Στη διάρκεια της απουσίας του είχε συναντηθεί μυστικά με απεσταλμένο του αμερικανού προέδρου Τζορτζ Μπους (του πρεσβύτερου) για τη σταθεροποίηση των σινοαμερικανικών σχέσεων. Ο Ντενγκ πέθανε το 1997.

Ο Ζάο Ζιγιάνγκ ήταν αρχηγός του κόμματος το 1989 όταν πήγε, στις 19 Μαΐου, στην Πλατεία Τιενανμέν όπου φοιτητές διαδήλωναν υπέρ της δημοκρατίας και ζήτησε με δάκρυα στα μάτια από τους απεργούς πείνας να επιστρέψουν στα σπίτια τους, λέγοντας «ήρθα πολύ αργά». Την επομένη η κυβέρνηση κήρυξε τον στρατιωτικό νόμο και ο Ζάο εξαφανίσθηκε. Μετά την αιματηρή καταστολή των διαδηλωτών στις 3 και 4 Ιουνίου, όλοι πίστευαν πως ο Ζάο είχε καθαιρεθεί. Η τύχη του έγινε γνωστή ύστερα από έναν μήνα και πλέον, όταν το κόμμα ανακοίνωσε πως τον έπαυσε επειδή υποστήριξε τις διαδηλώσεις. Εζησε στο Πεκίνο σε κατ’ οίκον κράτηση ώς τον θάνατό του, το 2005. Κατά περιόδους είχε θεαθεί να παίζει γκολφ στα προάστια και να περιοδεύει στις επαρχίες, όμως τα κρατικά μέσα ενημέρωσης δεν ανέφεραν τίποτε γι’ αυτόν.

Ο πρώην πρωθυπουργός Λι Πενγκ είναι άλλη μία περίπτωση κινέζου ηγέτη που εξαφανίσθηκε ανεξήγητα για να επανεμφανιστεί έπειτα από καιρό. Το 1993 ο Λι ματαίωσε ξαφνικά μια συνάντησή του με τον πρόεδρο των Φιλιππίνων και η κυβέρνηση είπε πως είχε κρυολογήσει. Ομως στο επόμενο τετράμηνο ο Λι έκανε μόνο δύο δημόσιες εμφανίσεις. Στη μία από αυτές ομολόγησε πως είχε ένα «μικρό καρδιακό πρόβλημα». Επανεμφανίσθηκε τον Αύγουστο στα πρωτοσέλιδα εφημερίδων, φωτογραφισμένος με μαγιό και τα χέρια στη μέση. Σινολόγοι έγραψαν αργότερα πως είχε υποστεί καρδιακή προσβολή. Σύμφωνα με μερικούς εξ αυτών, προηγουμένως είχε επικριθεί έντονα από πρεσβύτερους του κόμματος. Ομως ο Λι άντεξε περισσότερο από τους αντιπάλους του, καθώς παρέμεινε στην εξουσία επί 16 χρόνια, ώς το 2003.