«Πόλεμος» εξουσίας με το βλέμμα στον Μπο Σιλάι

Λίγες εβδομάδες πριν από το 18ο Συνέδριο του Κομμουνιστικού Κόμματος, ξέσπασε η προαναγγελθείσα σύγκρουση ανάμεσα στα ηγετικά στελέχη που διεκδικούν την εξουσία. Πάνω από 1.600 «ορθόδοξα» στελέχη του κόμματος, μαζί με μερικούς διανοουμένους και επιχειρηματίες, έστειλαν επιστολή στην Κεντρική Επιτροπή με την οποία ζητούν την παραίτηση του Πρωθυπουργού Γουέν Τζιαμπάο. Η πρωτοφανής αυτή κίνηση είναι βέβαια συμβολική, αφού ο Πρωθυπουργός ολοκληρώνει σύντομα τη θητεία του. Δείχνει όμως τις εντάσεις που επικρατούν και το σχίσμα ανάμεσα στους «φιλελευθέρους» και τους «παραδοσιακούς»: οι δεύτεροι κατηγορούν τους πρώτους ότι έχουν απομακρυνθεί υπερβολικά από τις σοσιαλιστικές αρχές και έχουν παραδοθεί στα θέλγητρα του κεφαλαίου.

Τα στελέχη που υπογράφουν την επιστολή πρόσκεινται στον Μπο Σιλάι, ο οποίος εκπαραθυρώθηκε τον περασμένο Μάρτιο. Η σύζυγός του, η δικηγόρος Γκου Καϊλάι, δικάστηκε πριν από λίγες ημέρες με την κατηγορία της ανθρωποκτονίας και από την ετυμηγορία των δικαστών θα κριθεί εν πολλοίς και η τύχη του Μπο. Η επιστολή προς την Κεντρική Επιτροπή όμως, με την οποία ζητείται η επιστροφή στις επαναστατικές αξίες του Μάο, συνιστά σοβαρή απειλή για τη σταθερότητα του καθεστώτος. «Το μόνο που έχει πετύχει ο Γουέν είναι να πολλαπλασιάσει τις ανισότητες ανάμεσα στους πλούσιους και τους φτωχούς» αναφέρουν οι «αντάρτες».

Λίγο προτού συλληφθεί ο Μπο Σιλάι, ο Γουέν είχε κρούσει τον κώδωνα του κινδύνου για το ενδεχόμενο να ξαναζήσει η Κίνα την τραγωδία της Πολιτιστικής Επανάστασης και είχε ζητήσει να προχωρήσουν οι πολιτικές μεταρρυθμίσεις ώστε να καταστούν βιώσιμες οι οικονομικές αλλαγές. Ακολούθησε το δραματικό φρένο στο «σύστημα Τσονγκτσίνγκ» του Μπο, το οποίο ήταν εμπνευσμένο από τη μαοϊκή ορθοδοξία, γεγονός που ερμηνεύτηκε ως νίκη των φιλοδυτικών μεταρρυθμιστών απέναντι στους συντηρητικούς που φοβούνται την επιρροή της Δύσης. Η επιστολή αυτή όμως δείχνει ότι η μάχη δεν έχει κριθεί. Και δεν είναι τυχαίο ότι η ποινή για την Γκου, που η ενοχή της θεωρείται δεδομένη, αργεί να ανακοινωθεί.

Ενα άλλο θέμα που προκαλεί συζητήσεις και εντάσεις είναι η σύνθεση της μελλοντικής Κεντρικής Στρατιωτικής Επιτροπής. Από τις αποφάσεις που θα ληφθούν θα διαπιστωθεί αν η Επιτροπή θα εξακολουθήσει να ελέγχεται από το κόμμα ή θα τεθεί στην υπηρεσία της χώρας και του Συντάγματος, όπως ζητούν φιλοδημοκρατικοί κύκλοι. Πρόεδρος της Επιτροπής είναι ο πρόεδρος της χώρας Χου Τζιντάο, που φαίνεται ότι θα διατηρήσει στη μεταβατική περίοδο αυτή τη θέση, παρ’ όλο που θα παραδώσει τα ηνία της χώρας στον Σι Τζινπίνγκ. Από τα 12 μέλη της Στρατιωτικής Επιτροπής, τα επτά θα αντικατασταθούν. Αλλη μια μάχη από την οποία θα κριθεί σε έναν βαθμό το μέλλον της κινεζικής υπερδύναμης.