Βοήθεια για την στήριξη των τραπεζών της θα ζητήσει η Ισπανία

«Έως 100 δισ. ευρώ συνολικά» θα είναι η στήριξη, υπό τη μορφή δανείων, για την αναδιάρθρωση του τραπεζικού τομέα της χώρας, αναφέρεται στο ανακοινωθέν του Eurogroup. Η συμφωνία αντανακλά τη δέσμευση όλων των μελών της ευρωζώνης για διαφύλαξη του ενιαίου νομίσματος, τόνισε ο ισπανός υπουργός. Οι όροι που θα συνοδεύουν το δάνειο στήριξης θα αφορούν μόνο στον χρηματοπιστωτικό τομέα, πρόσθεσε, υπογραμμίζοντας ότι δεν πρόκειται για «πρόγραμμα διάσωσης», αλλά στήριξης.

Τα βασικά στοιχεία του πακέτου – διάρκεια, επιτόκια, όροι – δεν έχουν αποσαφηνιστεί.

Ο Λουίς ντε Γκίντος υπογράμμισε πως τα κεφάλαια που θα διοχετεύθουν προς την Ισπανία θα είναι «επαρκή» με σημαντικό «περιθώριο ασφάλειας» για την εξυγίανση του τραπεζικού τομέα.

Το ΔΝΤ, στην εμπλοκή του οποίου ήταν κατηγορηματικά αντίθετη η Μαδρίτη, θα έχει μόνο «συμβουλευτικό, υποστηρικτικό ρόλο» στην κατάρτιση του προγράμματος.

H Μαδρίτη θα υποβάλει επίσημο αίτημα τις επόμενες ημέρες και οι ανάγκες της θα αποσαφηνιστούν μετά την ολοκλήρωση όλων των εκθέσεων που γίνονται για την κατάσταση του ισπανικού τραπεζικού τομέα. Τα κεφάλαια από το δάνειο θα δοθούν στο ταμείο τραπεζικών αναδιαρθρώσεων της ισπανικής κυβέρνησης (FROB).

Ο Λουίς ντε Γκίντος απέφυγε να μιλήσει με συγκεκριμένα ποσά, περιοριζόμενος μόνο στο ότι τα κεφάλαια που θα διοχετευθούν προς την Ισπανία θα είναι «υπερ-επαρκή» με σημαντικό «περιθώριο ασφάλειας» για την εξυγίανση του τραπεζικού τομέα.

Το εάν τα κεφάλαια για τις τράπεζες θα προέλθουν από τον EFSF ή ESM «θα ξεκαθαριστεί τις επόμενες ημέρες», είπε ο υπουργός. Το δάνειο στήριξης θα δοθεί με «πολύ ευνοϊκούς όρους», περιορίστηκε να αναφέρει όσον αφορά το κόστος.

Θέλοντας να αποφύγει το στίγμα της διάσωσης, ο ντε Γκίντος φρόντισε να κρατήσει εξαιρετικά χαμηλούς τόνους, να καθησυχάσει πως δεν θα χρειαστούν όλες οι τράπεζες στήριξη και κυρίως να υπογραμμίσει αρκετές φορές ότι η Ισπανία «ζητά υποστήριξη, αλλά όχι διάσωση».

«Δεν θα υπάρχουν προϋποθέσεις μακροοικονομικής φύσης, το δάνειο δεν θα συνδέεται με οικονομικές ή δημοσιονομικές μεταρρυθμίσεις» τόνισε.

«Η Ισπανία θέλει να συμβάλει στην αποκατάσταση της σταθερότητας στην ευρωζώνη» ανέφερε ο ντε Γκίντος.

Η Ολλανδία και η Φινλανδία φέρονται να κράτησαν σκληρή στάση στην τηλεδιάσκεψη, ζητώντας να τεθούν αυστηροί όροι.

Εurogroup: Μέχρι 100 δισ. ευρώ, αν χρειαστεί

Στην ανακοίνωσή του μετά την τηλεδιάσκεψη – διάρκειας δυόμισι ωρών -, το Eurogroup ανέφερε πως το δάνειο μπορεί να φτάσει μέχρι και τα 100 δισ. ευρώ.

Η Μαδρίτη, σύμφωνα με την ανακοίνωση, θα υποβάλει άμεσα επίσημο αίτημα για οικονομική βοήθεια στην αναδιάρθρωση του τραπεζικού της τομέα, στο οποίο η Ευρωζώνη «είναι πρόθυμη να ανταποκριθεί θετικά».

Η βοήθεια θα δοθεί «από τους EFSF/ESM για την τραπεζική ανακεφαλαιοποίηση», αναφέρει το Eurogroup, και θα λειτουργεί ως δίχτυ «που θα καλύπτει όλες τις πιθανές κεφαλαιακές ανάγκες που θα προκύψουν από τη διαγνωστική άσκηση» για το τραπεζικό σύστημα.

«Το ύψος του δανείου πρέπει να καλύπτει τις κεφαλαιακές ανάγκες με ένα επιπλέον όριο ασφαλείας, τα οποία αθροιστικά υπολογίζονται μέχρι τα 100 δισ. ευρώ».

Τα κεφάλαια θα δοθούν στο FROB, το οποίο, «ως φορέας της ισπανικής κυβέρνησης» όπως τονίζεται, θα τα διοχετεύσει στα τραπεζικά ιδρύματα.

«Η ισπανική κυβέρνηση θα διατηρεί την πλήρη ευθύνη της οικονομικής βοήθειας και θα υπογράψει το μνημόνιο συμφωνίας» σημειώνει το Eurogroup.

Oι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης επισημαίνουν τις δεσμεύσεις που έχει ήδη αναλάβει η Ισπανία για διόρθωση των δημοσιονομικών της και προώθηση μεταρρυθμίσεων, τονίζοντας πως η πρόοδος σε αυτές θα «επιθεωρείται στενά και τακτικά, παράλληλα με την οικονομική βοήθεια».

«Πέραν της αποφασιστικής τήρησης» αυτών των ήδη ειλημμένων δεσμεύσεων, τονίζεται, «το Eurogroup θεωρεί πως οι όροι της οικονομικής βοήθειας θα πρέπει να επικεντρώνονται σε συγκεκριμένες μεταρρυθμίσεις στοχευμένες στον τραπεζικό τομέα».

Από την πλευρά του Βερολίνου, ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών Βόλφγκανγκ Σόιμπλε χαιρέτισε τη συμφωνία που επετεύχθη, λέγοντας πως η Ισπανία βρίσκεται σε καλό δρόμο. «Το EFSF είναι έτοιμο να χορηγήσει τα κεφάλαι, θα ήταν ακόμη καλύτερο αν ο EMS, ο οποίος είναι ακόμη πιο αποτελεσματικός, μπορούσε να χρησιμοποιηθεί» προσέθεσε ο κ. Σόιμπλε.

Χαιρετίζουν οι ΗΠΑ και το ΔΝΤ

Οι ΗΠΑ χαιρετίζουν την απόφαση της ευρωζώνης να χορηγήσει έως και 100 δισεκατομμύρια ευρώ για την ανακεφαλαιοποίηση των ισπανικών τραπεζών, χαρακτηρίζοντάς την ένα σημαντικό βήμα προς την χρηματοπιστωτική ένωση, δηλώνει ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ Τίμοθι Γκάιτνερ σε ανακοίνωσή του.

«Χαιρετίζουμε τα μέτρα που έλαβε η Ισπανία για την ανακεφαλαιοποίηση του τραπεζικού της συστήματος και τη δέσμευση των ευρωπαίων εταίρων της να της προσφέρουν υποστήριξη», σημειώνει ο Γκάιτνερ στην ανακοίνωσή του.

«Αυτά είναι σημαντικά βήματα για την υγεία της ισπανικής οικονομίας και είναι συγκεκριμένα βήματα στο δρόμο προς την χρηματοπιστωτική ένωση, η οποία είναι ζωτικής σημασίας για την ανθεκτικότητα», της ευρωζώνης, προσθέτει.

Η γενική διευθύντρια του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ) Κριστίν Λαγκάρντ χαιρέτισε την «αξιόπιστη», όπως την χαρακτήρισε, βοήθεια που δεσμεύτηκε να προσφέρει η ευρωζώνη για να βοηθήσει την Ισπανία να ανακεφαλαιοποιήσει τις τράπεζές της.

«Εκφράζω τη μεγάλη μου ικανοποίηση για τη δήλωση του Eurogroup, η οποία συμπληρώνει τα μέτρα που έλαβαν οι ισπανικές αρχές τις τελευταίες εβδομάδες για να ενισχύσουν το τραπεζικό τους σύστημα, η οποία προσφέρει ένα αξιόπιστο τείχος προστασίας» στις πιο αδύναμες τράπεζες, αναφέρει στην ανακοίνωσή της η Λαγκάρντ.

«Το ΔΝΤ είναι σε ετοιμότητα, όσον αφορά την πρόσκληση των μελών του Eurogroup, για να υποστηρίξει την εφαρμογή και την επιτήρηση αυτής της χρηματοπιστωτικής βοήθειας μέσω τακτικών αναφορών», σημειώνει η επικεφαλής του ΔΝΤ.

Το σχέδιο της ευρωζώνης να χορηγήσει έως και 100 δισεκατομμύρια ευρώ είναι σύμφωνο με την αξιολόγηση του ΔΝΤ για τις ανάγκες των ισπανικών τραπεζών σε κεφάλαια και προσφέρει «την ασφάλεια ότι οι χρηματοπιστωτικές ανάγκες του τραπεζικού συστήματος της Ισπανίας θα καλυφθούν πλήρως».

To στίγμα της διάσωσης και το αγκάθι των όρων

Η δεινή θέση του ισπανικού τραπεζικού συστήματος ανάγκασε τη Μαδρίτη να κοιτάξει, απρόθυμα, προς την κατεύθυνση των ευρωπαϊκών μηχανισμών στήριξης. Παραμένει αδιευκρίνιστη η ακριβής μορφή που θα πάρει η βοήθεια: Στο οπλοστάσιο του ευρωπαϊκού EFSF περιλαμβάνονται η χρηματοδότηση ανακεφαλαιοποιήσεων πιστωτικών ιδρυμάτων μέσω δανείων προς τις κυβερνήσεις αλλά και προληπτικές γραμμές πίστωσης. Ο μόνιμος μηχανισμός ESM, ο οποίος δεν έχει ακόμη τεθεί σε ισχύ (ενώ εκκρεμεί η έγκρισή του από το γερμανικό Κοινοβούλιο) διέπεται από διαφορετικό πλαίσιο λειτουργίας.

Ωστόσο, όπως είχε επαναλάβει με νόημα ο επικεφαλής του EFSF Κλάους Ρέγκλινγκ νωρίτερα το Σάββατο, η κάθε στήριξη δίνεται με όρους. «Όλα τα νέα εργαλεία συνδέονται με τις ανάλογες προϋποθέσεις» ανέφερε σε ομιλία του στη φινλανδική πόλη Κόκκολα. «Δεν υπάρχουν “δωρεάν γεύματα” για καμία χώρα που δέχεται βοήθεια» τόνισε, επισημαίνοντας τη δυνατότητα του Ταμείου να ανοίγει προληπτικές γραμμές πίστωσης.

Επισήμως, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις επέμεναν πως η απόφαση για αίτημα στήριξης εναπόκειτο στην ίδια την ισπανική κυβέρνηση και μόνο. Ωστόσο, το τεταμένο κλίμα γύρω από την Ευρωζώνη -με τις εξελίξεις στο ισπανικό τραπεζικό τοπίο, τις υποβαθμίσεις αλλά και τις επικείμενες εκλογές στην Ελλάδα- ενίσχυσαν την ανάγκη για κινήσεις που θα αποκαθιστούν την εμπιστοσύνη στο κοινό νόμισμα.

Η ίδια η Μαδρίτη από την πλευρά της είχε περιοριστεί σε σποραδικές μόνο αναφορές για ανάγκη ευρωπαϊκής συνδρομής για την στήριξη του τραπεζικού της τομέα -με τον υπουργό Προϋπολογισμού να προειδοποιεί πως η πόρτα των αγορών κινδυνεύει να κλείσει ενώ άλλα στελέχη επεσήμαναν πως οι κεφαλαιακές ανάγκες δεν είναι ιδιαίτερα υψηλές.

Όπως σημειώνουν πάντως ισπανικά ΜΜΕ, η κυβέρνηση Ραχόι (η οποία πριν από μόλις 12 μέρες δήλωνε ότι δεν χρειάζεται χρήματα για τη σωτηρία των τραπεζών) προσπαθεί να αποφύγει τη χρήση της λέξης «βοήθεια», ώστε να περιορίσει και τις πολιτικές απώλειες.