Νίκησαν η δημοκρατία και οι γυναίκες

Με τη συμμετοχή να φτάνει στα ύψη και τη διαδικασία να χαρακτηρίζεται από εντυπωσιακή ομαλότητα για τα δεδομένα μιας χώρας που ψηφίζει για πρώτη φορά ελεύθερα, ολοκληρώθηκε χθες ο πρώτος γύρος των προεδρικών εκλογών στην Αίγυπτο. Τα αποτελέσματα δεν αναμένεται να γίνουν γνωστά πριν από τις αρχές της επόμενης εβδομάδας. Επισήμως, τα ονόματα των δύο πρώτων της κούρσας, οι οποίοι θα διασταυρώσουν τα ξίφη τους στις 16 και 17 Ιουνίου, θα ανακοινωθούν την προσεχή Τρίτη. Κανένας δεν αμφιβάλλει, όμως, ότι η νεόκοπη δημοκρατία της Αιγύπτου ανέδειξε ήδη τον πρώτο της νικητή σε αυτές τις εκλογές. Το εορταστικό κλίμα του διημέρου δεν θα μπορούσε να αποδώσει καλύτερα η δήλωση μιας 70χρονης γυναίκας στο CNN ότι «θέλει να αλλάξουν όλα». Η επιθυμία της Νάντια Φαχμί να ψηφίσει ήταν τέτοια που πήγε στο εκλογικό της τμήμα δυόμισι ώρες πριν ανοίξουν οι κάλπες περιμένοντας υπομονετικά καθισμένη σε ένα καρεκλάκι. Ο ενθουσιασμός χαρακτήριζε τις δηλώσεις των περισσότερων ψηφοφόρων που μίλησαν στα διεθνή ειδησεογραφικά δίκτυα. Στις γυναίκες ήταν ακόμη μεγαλύτερος – το ίδιο και οι προσδοκίες. «Οι Αιγύπτιες δεν ξεχνούν αυτό που συνέβη. Εάν ο επόμενος πρόεδρος δεν αρθεί στο ύψος του αξιώματός του, δεν θα τον δεχθούν», τονίζει σε συνέντευξή της στη «Ρεπούμπλικα» η συγγραφέας Σάνια Σαράουι. Η δυναμική που έχει αναπτυχθεί στην αιγυπτιακή κοινωνία φαίνεται ότι θα δικαιώσει την εγγονή της πρώτης φεμινίστριας της Αιγύπτου. Η Μουσουλμανική Αδελφότητα, που μαζί με τους σαλαφιστές ελέγχει το 70% του Κοινοβουλίου, υποστηρίζει ότι καμία γυναίκα δεν θα υποχρεώνεται να καλύπτει το πρόσωπό της, ότι θα εφαρμοστεί η πιο μετριοπαθής εκδοχή της σαρίας.

Προς το παρόν, η μορφή που θα έχει η μελλοντική Αίγυπτος συνοδεύεται από ένα ερωτηματικό. Στο μεταξύ, θα πρέπει να έχει κερδηθεί το επόμενο στοίχημα: αυτό της αποδοχής του αποτελέσματος. Οπως επισημαίνουν αναλυτές, ο ενθουσιασμός των εκλογών θα μπορούσε να δώσει σχετικά εύκολα τη θέση του στην απογοήτευση από μια ήττα. Κανένας δεν ξεχνά ότι στις κάλπες συγκρούονται στην πραγματικότητα δύο κόσμοι. Ο ένας εκπροσωπείται από τους πρώην ανθρώπους του καθεστώτος Μουμπάρακ, όπως ο Αχμέντ Σαφίκ και ο Αμρ Μούσα, που όμως υπερασπίζονται το λαϊκό κράτος. Ο άλλος κόσμος εκπροσωπείται από τους μουσουλμάνους υποψηφίους. Αυτοί είναι ο Μοχάμεντ Μορσί, επίσημος εκλεκτός της Μουσουλμανικής Αδελφότητας, και ο Αμπντούλ Μονεΐμ Αμπούλ Φατούχ, αποστάτης του κινήματος που κάνει ανοίγματα στους κοσμικούς και τους χριστιανούς. Θα αποδεχθεί ο ένας κόσμος να τον κυβερνήσει ο άλλος; Στην Αλεξάνδρεια, η μητέρα ενός νεαρού επιχειρηματία που ξυλοκοπήθηκε μέχρι θανάτου από αστυνομικούς το 2010 προειδοποιεί για «δεύτερη επανάσταση» εάν εκλεγεί κάποιος «φελούλ» – μέλος του καθεστώτος Μουμπάρακ.

Σε κάθε περίπτωση, πάντως, ένας «φελούλ» πρόεδρος θα πρέπει να μοιραστεί την εξουσία με ένα Κοινοβούλιο υπό ισλαμική «κατοχή». Κι όλα αυτά, ενώ εκκρεμεί το νέο Σύνταγμα από το οποίο θα καθοριστούν οι εξουσίες του προέδρου και οι σχέσεις του όχι μόνο με το Κοινοβούλιο αλλά και με τους στρατηγούς του Ανώτατου Συμβουλίου των Ενόπλων Δυνάμεων. Ο δρόμος προς τη δημοκρατία για την Αίγυπτο είναι ακόμη μακρύς.