Τον «Τιτανικό» βλέπουν τώρα και οι Ισπανοί

Με «Τιτανικό» παρομοιάζει την κατάσταση στην ευρωζώνη ο ισπανός υπουργός Εξωτερικών Χοσέ Μανουέλ Γκαρθία Μαργκάγιο μετά τη νέα, ακόμη πιο ανησυχητική, τροπή που παίρνει η κρίση με επίκεντρο την Ισπανία, όπου τα προβλήματα συνεχώς μεγαλώνουν.

Αναφερόμενος στην κατάσταση της Ισπανίας που επιδεινώθηκε ραγδαία τις τελευταίες εβδομάδες αλλά και στην ευρωζώνη ο Μαργκάγιο προειδοποίησε αναφερόμενος εμμέσως πλην σαφώς στους Γερμανούς: «Αν πάμε άσχημα, πάνε κι εκείνοι άσχημα. Είναι σαν τον “Τιτανικό”: αν πνιγούμε, θα πνιγούν ακόμη και οι επιβάτες της πρώτης θέσης». Ζήτησε επίσης βοήθεια από την ΕΕ για να τονωθεί η οικονομική ανάπτυξη.

Είναι η δεύτερη φορά που η κατάσταση μιας χώρας στην ευρωζώνη παρομοιάζεται με αυτήν του «Τιτανικού» – ανάλογη αναφορά, για την Ελλάδα, είχε κάνει ο σημερινός υπουργός Περιβάλλοντος Γιώργος Παπακωνσταντίνου στα τέλη του 2009, όταν ήταν υπουργός Οικονομικών, και προκαλέσει μεγάλες αντιδράσεις.

Μετά την υποβάθμιση από τη Standard & Poor’s κατά δύο βαθμίδες που εκτόξευσε στα ύψη το κόστος δανεισμού – πάνω από 6% για τα δεκαετή ομόλογα – και τη νέα έκρηξη της ανεργίας στο 24,4%, ο Χοσέ Μανουέλ Γκαρθία Μαργκάγιο τόνισε ότι η χώρα βρίσκεται πλέον αντιμέτωπη με «κρίση ιστορικών διαστάσεων».

Ηχηρό καμπανάκι χτύπησε και ο γερμανός υπουργός Οικονομικών Βόλφγκανγκ Σόιμπλε, ο οποίος θα έχει επαφές με ισπανούς αξιωματούχους, προειδοποιώντας ότι η υποβάθμιση της Ισπανίας κάνει την ήδη κρίσιμη κατάσταση στη χώρα «ακόμη πιο κρίσιμη».

Η Ισπανία βρίσκεται ήδη στη δεύτερη ύφεση μέσα σε διάστημα τριών χρόνων. Οι λιανικές πωλήσεις βουλιάζουν μήνα με τον μήνα καθώς τα μέτρα λιτότητας έχουν μειώσει το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών, ενώ οι τράπεζες της χώρας βρίσκονται αντιμέτωπες με απώλειες αφού αυξάνονται οι προβλέψεις για ζημιές μετά το σκάσιμο της φούσκας στην αγορά ακινήτων.

Είναι ενδεικτικό ότι μόνο το πρώτο τρίμηνο του 2012 έχασαν τη δουλειά τους σχεδόν 365.900 Ισπανοί, ανεβάζοντας το συνολικό αριθμό των ανέργων σε 5,6 εκατομμύρια από πληθυσμό 46 εκατομμυρίων. Οι ισπανοί άνεργοι αντιπροσωπεύουν το ένα τρίτο όλων των ανέργων στην ευρωζώνη (17,1 εκατομμύρια).

Ο ισπανός υπουργός Οικονομικών Λουίς ντε Γκουίντος αναγκάστηκε να διαψεύσει για ακόμη μία φορά τις φήμες που ήθελαν την Ισπανία να πιέζεται από τις Βρυξέλλες να δεχτεί βοήθεια από την Ευρωπαϊκή Ενωση. Προσπάθησε εξάλλου να καθησυχάσει τις αγορές και τους Ευρωπαίους για το πρόγραμμα δημοσιονομικής προσαρμογής που έχει δεσμευτεί να ακολουθήσει η Μαδρίτη, αναφέροντας ότι η χώρα θα καταφέρει να ανακάμψει με την επιβολή των μέτρων λιτότητας και ότι θα πετύχει ανάπτυξη μέσω των διαρθρωτικών αλλαγών.

Ψήφο εμπιστοσύνης επιχείρησε να δώσει στην Ισπανία και η γερμανική κυβέρνηση. Ο εκπρόσωπος της Ανγκελα Μέρκελ, ο Στέφεν Ζάιμπερτ, εξέφρασε την «εμπιστοσύνη» και την «πίστη» του Βερολίνου στην ικανότητα της Μαδρίτης να εφαρμόσει τις μεταρρυθμίσεις. Ο Ζάιμπερτ απέφυγε να τοποθετηθεί στην υποβάθμιση της Ισπανίας από τη Standard & Poor’s και περιορίστηκε να δηλώσει ότι η χώρα «αξίζει τη διεθνή αναγνώριση και τον σεβασμό» για τις προσπάθειες που καταβάλλει.

Η ΑΝΕΡΓΙΑ. Το ποσοστό των ανέργων στην Ισπανία έχει εκτοξευθεί στα ύψη: από 7,9% που ήταν τον Απρίλιο του 2007 και 22,9% το τέταρτο τρίμηνο του 2011, τώρα αγγίζει το 25%.

Ο ένας στους δύο νέους στην Ισπανία δεν μπορεί να βρει δουλειά και τα μέτρα λιτότητας ύψους 42 δισ. ευρώ που έχει αναλάβει να εφαρμόσει η Μαδρίτη δεν αφήνουν πολλά περιθώρια για την επίτευξη ανάπτυξης που θα οδηγούσε σε αύξηση της απασχόλησης.

ΟΙ ΑΓΟΡΕΣ. Οι αγορές παρακολουθούν με ιδιαίτερο ενδιαφέρον τις εξελίξεις στην τέταρτη μεγαλύτερη οικονομία της ευρωζώνης, ιδιαίτερα όσον αφορά τις εξελίξεις στον τραπεζικό της κλάδο.

Τους τελευταίους μήνες οι ισπανικές τράπεζες, όπως και οι τράπεζες στην Ιταλία, πήραν μεγάλα φθηνά δάνεια από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα τα οποία χρησιμοποίησαν για να αγοράσουν κρατικά ομόλογα των χωρών τους. Το πρόγραμμα αυτό της ΕΚΤ (LTRO) συνέβαλε στη μείωση των επιτοκίων δανεισμού.

Τώρα όμως που το πρόγραμμα αυτό, προς το παρόν τουλάχιστον, έχει σταματήσει εκφράζονται φόβοι για άνοδο του κόστους δανεισμού κυρίως στις δύο αυτές χώρες.

ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑ. Τα ευρωπαϊκά μέτρα λιτότητας οδηγούν σε «αυτοκτονία», σύμφωνα με τον νομπελίστα οικονομολόγο Τζόζεφ Στίγκλιτς, όπως μετέδωσε το Bloomberg.

Μιλώντας σε εκδήλωση στη Βιέννη ο Στίγκλιτς ανέφερε ότι δεν έχει υπάρξει έως σήμερα πετυχημένο πρόγραμμα λιτότητας από καμία μεγάλη χώρα.

Προσέθεσε δε ότι, αν η Ελλάδα ήταν η μόνη χώρα που εφάρμοζε τέτοιο πρόγραμμα, δεν θα είχε μεγάλη διαφορά για την Ευρώπη. Τώρα όμως που εφαρμόζεται λιτότητα σε χώρες όπως η Βρετανία και η Γαλλία, οι συνέπειες στην οικονομία θα είναι ιδιαίτερα αρνητικές.