Το πετρέλαιο σκοτώνει ακόμα

Στον Κόλπο του Μεξικού, τα δελφίνια πεθαίνουν μαζικά. Και όσα δεν πεθαίνουν νοσούν από σοβαρές ασθένειες του ήπατος και των πνευμόνων, είναι λιποβαρή και αναιμικά. Χθες, συμπληρώθηκαν δύο χρόνια από τη χειρότερη περιβαλλοντική καταστροφή στην ιστορία των ΗΠΑ, την έκρηξη στην πλωτή εξέδρα άντλησης πετρελαίου Deepwater Horizon της BP. Και οι επιπτώσεις στη θαλάσσια ζωή αποδεικνύονται πολύ σοβαρότερες από τις αρχικές εκτιμήσεις.

Υπό φυσιολογικές συνθήκες, 74 δελφίνια κατά μέσο όρο βρίσκονται νεκρά κάθε χρόνο στη βόρεια ακτή του Κόλπου του Μεξικού. Σύμφωνα ωστόσο με την Αμερικανική Υπηρεσία Ωκεανού και Ατμόσφαιρας, από τον Φεβρουάριο του 2010 έως την 1η Απριλίου του 2012, κατά μήκος των ακτών του Τέξας και της Λουιζιάνας ξεβράστηκαν 714 δελφίνια και άλλα κητώδη. Δεδομένης της τεράστιας αυτής αύξησης, η Υπηρεσία αποφάσισε να διερευνήσει το φαινόμενο υποβάλλοντας σε διεξοδικές εξετάσεις 32 δελφίνια. Μολονότι από αυτά πέθανε τελικά μόνο ένα, η επικεφαλής της έρευνας Λόρι Σβάκε υποστηρίζει πως και για τα υπόλοιπα οι πιθανότητες να ζήσουν είναι απειροελάχιστες. Και αυτό, εξηγεί, γιατί όλα τα θηλαστικά που συμμετείχαν στην έρευνα είχαν πολύ χαμηλά επίπεδα μιας συγκεκριμένης ορμόνης που ρυθμίζει τον μεταβολισμό και το ανοσοποιητικό τους σύστημα. Πόσο όμως μπορεί να ευθύνεται γι’ αυτό η έκθεσή τους στο πετρέλαιο; «Είναι πραγματικά ανεξήγητο», λέει η Σβάκε, διότι δεν υπάρχουν αρκετά στοιχεία που να επιβεβαιώνουν τις βλαβερές επιπτώσεις της διαρροής στα δελφίνια. Παρ’ όλα αυτά την ίδια έλλειψη στη συγκεκριμένη ορμόνη έχουν παρουσιάσει στο παρελθόν κι άλλα θαλάσσια θηλαστικά τα οποία έχουν εκτεθεί για μεγάλο χρονικό διάστημα στο πετρέλαιο.

Στο ίδιο συμπέρασμα για τις τραγικές επιπτώσεις της πεντάμηνης διαρροής πετρελαίου καταλήγουν κάμποσες άλλες μελέτες σε έντομα, αλλά και σε ωκεάνιους κοραλλιογενείς υφάλους. Φωτογραφίες που δόθηκαν στη δημοσιότητα τον περασμένο μήνα απεικονίζουν πληθώρα μικροοργανισμών επικαλυμμένων με καφέ κολλώδη ουσία, σε απόσταση 11 χλμ. από την οπή άντλησης πετρελαίου στον βυθό. Συνήθως, τονίζουν οι βιολόγοι, οι κοραλλιογενείς ύφαλοι δεν επηρεάζονται από τις πετρελαιοκηλίδες. Στη συγκεκριμένη περίπτωση όμως, λόγω του βάθους και των θερμοκρασιών στην περιοχή, δημιουργήθηκαν μεγάλες μάζες πετρελαίου κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας. «Τα κοράλλια έχουν μεγάλη διάρκεια ζωής και δεν μετακινούνται. Γι’ αυτό μπορέσαμε να διαγνώσουμε τη ζημιά. Θα περίμενε βέβαια κανείς οι βλάβες να είναι μεγαλύτερες σε άλλα μεγαλύτερα ζώα», επισημαίνει στον «Ομπζέρβερ» ο βιολόγος Τσαρλς Φίσερ.

Κι ενώ οι μελέτες διαδέχονται η μία την άλλη, οι αμερικανικές αρχές και η BP διασταυρώνουν τα ξίφη τους στις δικαστικές αίθουσες για το κόστος καθαρισμού στον Κόλπο. Νομικοί σύμβουλοι της βρετανικής πετρελαϊκής εταιρείας υποστηρίζουν πως το μέγεθος της πετρελαιοκηλίδας ήταν μικρότερο από όσο το παρουσιάζει η αμερικανική κυβέρνηση και επιμένουν πως η BP δεν φέρει καμία ευθύνη. Στα τέλη Μαρτίου, η BP απαίτησε πρόσβαση σε χιλιάδες αρχεία, τα οποία υποστηρίζει πως αποσιωπά η κυβέρνηση Ομπάμα. Για την ώρα, οι δύο πλευρές έχουν συμβιβαστεί εξωδικαστικά στα 7,8 δισ. ευρώ. Είναι ένας δίκαιος και λογικός διακανονισμός, υποστηρίζουν. Για ποιον, αναρωτιούνται οι περιβαλλοντικές οργανώσεις. Για τα νεκρά και άρρωστα δελφίνια ή για τα μολυσμένα νερά;