«Σύμβαση 33 ημερών» για την αντιμετώπιση της καλπάζουσας ανεργίας

Ενώ όμως η Μαδρίτη πασχίζει να κλείσει τη μαύρη τρύπα του προϋπολογισμού, το μεγαλύτερο πρόβλημα της χώρας παραμένει η αδυναμία της οικονομίας να απορροφήσει το διαθέσιμο εργατικό δυναμικό. Το ποσοστό της ανεργίας στο σύνολο του οικονομικά ενεργού πληθυσμού ξεπερνά το 23% ενώ στις ηλικίες κάτω των 25 ετών αγγίζει το 50%.

Το πιο ανησυχητικό είναι ότι οι προβλέψεις για τα 4,7 εκατομμύρια των ανέργων είναι κάθε άλλο παρά ευοίωνες. Η ύφεση πλήττει ήδη τη χώρα και αναμένεται να φτάσει στο τέλος της χρονιάς το 1,7% καθιστώντας τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας πραγματικό άθλο. Απέναντι στα δυσθεώρητα αλλά και εκρηκτικά (από κοινωνικής άποψης) ποσοστά της ανεργίας η κυβέρνηση αντιτάσσει την ελαστικοποίηση της αγοράς εργασίας.

Ουσιαστικά πρόκειται για την υιοθέτηση του γερμανικού μοντέλου που προβλέπει αύξηση των θέσεων μαθητείας και μερικής απασχόλησης, διευκόλυνση των απολύσεων και αυστηροποίηση των προϋποθέσεων για την επιδότηση των ανέργων. Το πλέγμα αυτών των παρεμβάσεων είχε υιοθετηθεί την περίοδο του Γκέρχαρντ Σρέντερ στη Γερμανία (1998-2005) και τείνει να γίνει «ευαγγέλιο» για τη ριζική μεταβολή των εργασιακών σχέσεων όχι μόνο στην Ισπανία αλλά και στη Γαλλία και την Ιταλία.

Η διαπραγμάτευση των κοινωνικών εταίρων στη βάση της «εργασιακής μεταρρύθμισης» που έχει παρουσιάσει η υπουργός Εργασίας Φατίμα Βάνιεθ βρίσκεται σε εξέλιξη. Ομως το πλαίσιο των εργασιακών σχέσεων που αναδύονται είναι ήδη γνωστό. Αιχμή του δόρατος είναι η νέα «σύμβαση των 33 ημερών» που θα δίνει στους εργοδότες τη δυνατότητα να προσλαμβάνουν υπαλλήλους για το αντίστοιχο διάστημα χωρίς καμία υποχρέωση διατήρησης του εργαζομένου ή αποζημίωσής του. Αλλωστε ο νόμος για τα εργασιακά που κατατέθηκε με τη διαδικασία του κατεπείγοντος τον περασμένο μήνα μειώνει δραματικά τις αποζημιώσεις απόλυσης (για παράδειγμα αποζημίωση ίση με οκτώ ημερομίσθια για κάθε χρόνο εργασίας με σύμβαση ορισμένου χρόνου).

ΑΠΟΛΥΣΕΙΣ. Επιπλέον διευκολύνεται η διαδικασία των απολύσεων: μια επιχείρηση μπορεί να προχωρήσει σε απολύσεις αν για τρία συνεχόμενα τρίμηνα αποδείξει ότι έχει μειωμένα έσοδα. Η αύξηση της ανταγωνιστικότητας της εργασίας περνά μέσα από πλήθος άλλων μέτρων που καταργούν de facto τις συλλογικές συμβάσεις ή καθιστούν υποχρεωτική την παροχή κοινωνικής εργασίας και την παρακολούθηση προγραμμάτων κατάρτισης για τους ανέργους.

Η ισπανική «El Pais» σημειώνει εύστοχα ότι αυτές οι μεταρρυθμίσεις δεν εγγυώνται την καταπολέμηση του φαινομένου «απασχόλησης δύο ταχυτήτων» καθώς τα στατιστικά δείχνουν ότι οι περισσότερες από τις θέσεις εργασίας που χάθηκαν τα τελευταία χρόνια αφορούσαν τη μεγάλη μάζα των «επισφαλώς εργαζομένων».

Η ανασφάλεια και το άγχος της εξασφάλισης ενός αξιοπρεπούς επιπέδου διαβίωσης κατέβασαν πολλές φορές στους δρόμους τους Ισπανούς. Την περασμένη Κυριακή εκατοντάδες χιλιάδες φοιτητές και μαθητές συγκεντρώθηκαν στη Βαρκελώνη για να διαδηλώσουν εναντίον των μέτρων.

Ο όγκος του κόσμου αλλά και οι βίαιες εκδηλώσεις, σε ορισμένες περιπτώσεις, έδωσαν στα μέσα ενημέρωσης «τροφή» για παραλληλισμούς με την Ελλάδα.