Ισλαμιστές «λάιτ» σαν τον Ερντογάν

Διαβεβαιώσεις προς κάθε ενδιαφερόμενο ότι η Αραβική Ανοιξη δεν θα μετατραπεί σε φθινόπωρο του φονταμενταλισμού δίνουν οι ισλαμιστές στην Τυνησία, μετά τον θρίαμβό τους στις εκλογές της περασμένης Κυριακής κι ενώ ετοιμάζονται να ηγηθούν της πρώτης εκλεγμένης κυβέρνησης μετά την πτώση του δικτάτορα Μπεν Αλι. Αυτοί που παρατηρούν με ενδιαφέρον τις εξελίξεις δεν είναι μόνο οι Δυτικοί αλλά και οι τυνήσιοι πολίτες που ψήφισαν τα λαϊκά κόμματα. Στην ίδια κατηγορία θα μπορούσαν να υπαχθούν και οι μετριοπαθείς ισλαμιστές, στο μυαλό των οποίων δεν είναι τα κράτη του Κόλπου ή το Ιράν αλλά η Τουρκία του Ταγίπ Ερντογάν.

Τι θα σήμαινε μια ισλαμική δημοκρατία στην Τυνησία; Και πού βρίσκονται τα όρια της εφαρμογής της σαρίας; Πρόσωπο-κλειδί στη λύση του γρίφου είναι ο Ρασίντ Γανούσι, ηγέτης της Αναγέννησης, του κόμματος που θριάμβευσε στις εκλογές αποσπώντας το 40% των ψήφων χωρίς πάντως να εξασφαλίσει αυτοδυναμία. Χθες, ο Γανούσι έκρινε «φυσικό» να ηγηθεί το κόμμα του της επόμενης κυβέρνησης της χώρας. Τάχθηκε, ωστόσο, υπέρ μιας «μεγάλης, εθνικής συμμαχίας» που θα οδηγήσει στον σχηματισμό δημοκρατικής κυβέρνησης.

Οπως επισημαίνουν αναλυτές, «μεγάλη εθνική συμμαχία» δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς τους πολιτικούς σχηματισμούς που δεν έχουν καμία αναφορά στο Ισλάμ. Και κάποιοι υπενθυμίζουν ότι το 50% των τυνήσιων ψηφοφόρων δεν ψήφισε κάποιο από τα ισλαμικά κόμματα σημειώνοντας ότι εάν οι λαϊκοί δεν είχαν διασπαστεί, η εικόνα σήμερα θα ήταν πολύ διαφορετική. Η Αναγέννηση, εν τω μεταξύ, υπόσχεται ότι δεν πρόκειται να επιβληθούν ενδυματολογικοί κανόνες στους τουρίστες, ούτε υπάρχει περίπτωση να απαγορευθεί το αλκοόλ. Στελέχη της υπενθυμίζουν ότι πολλές γυναίκες που ήταν υποψήφιες με το κόμμα δεν φορούν μαντίλα. Η Αναγέννηση φιλοδοξεί να γίνει ό,τι το Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης στην Τουρκία ή τα χριστιανοδημοκρατικά κόμματα στην Ευρώπη: ένας πολιτικός σχηματισμός με σεβασμό στις αρχές της δημοκρατίας που εμπνέεται από τις θρησκευτικές αξίες.

Ο ίδιος ο Γανούσι θεωρείται «φιλελεύθερος» στα μάτια των σκληροπυρηνικών ισλαμιστών της Μέσης Ανατολής και του Αραβικού Κόλπου ή ακόμη και «προδότης». Κι όσο καθησυχαστικός εμφανίζεται αυτός άλλο τόσο καθησυχαστική εμφανίζεται και η κόρη του: «Οι γυναίκες στην Τυνησία δεν έχουν να φοβηθούν τίποτε, ο κώδικας του Μπουργκίμπα (σ.σ.: πατέρα της σύγχρονης Τυνησίας) δεν πρόκειται να αλλάξει, δεν έχουμε καμία πρόθεση να επιβάλουμε την πολυγαμία» δήλωνε πρόσφατα η Γιουσρά Γανούσι.

Οι διαβεβαιώσεις για μια μετριοπαθή ισλαμική δημοκρατία δεν λείπουν ούτε από τη γειτονική Λιβύη. Μόνο που εκεί οι απόψεις διαφέρουν αρκετά. Στην πρώην Μεγάλη Αραβική Λιβυκή Σοσιαλιστική Λαϊκή Τζαμαχιρίγια η Αραβική Ανοιξη φαίνεται να αφήνει πολύ περισσότερο χώρο σε μια Ισλαμική Ανοιξη.