Πως επηρεάζει την προσωπικότητα η σειρά της γέννησης

Είμαι μητέρα ενός αγοριού 7 ετών και ενός κοριτσιού 4 ετών και παρατηρώ μεγάλες διαφορές στην προσωπικότητά τους. Ο μεγάλος είναι πιο μοναχικός και δυναμικός ενώ η μικρή τον ανταγωνίζεται στα πάντα και δείχνει ανασφάλεια. Παίζει ρόλο το φύλο ή η σειρά γέννησης στην εξέλιξη της συμπεριφοράς τους;

Η ηλικιακή σειρά γέννησης μέσα στην οικογένεια επηρεάζει την προσωπικότητά μας. Ο Αυστριακός ψυχίατρος Άλφρεντ Άντλερ θεωρούσε ότι εκείνη μπορεί να καθορίσει τη δυνατότητα ενός ατόμου να χτίζει φιλίες, σχέσεις αγάπης και να εργάζεται.

Το πρωτότοκο παιδί μεγαλώνει αρχικά ως μοναχοπαίδι, αλλά με τη γέννηση του δεύτερου αποσύρεται αναγκαστικά από τον θρόνο του. Αρχικά παλεύει για να ανακτήσει την χαμένη του θέση, συχνά π.χ. παλινδρομεί και γίνεται το μωρό ή επαναστατεί και αρνείται την υποταγή στον γονιό, προκειμένου να λάβει την προσοχή που νιώθει ότι έχασε. Καταλήγει να είναι πιο προσεκτικό, πιο μοναχικό και πιο συντηρητικό στη ζωή του.

Αντίθετα το δεύτερο παιδί γεννιέται σε ένα περιβάλλον όπου ήδη ο πρωτότοκος έχει θέσει ένα πλαίσιο προσδοκιών και έτσι τείνει να γίνει ανταγωνιστικό στην προσπάθειά του να προσπεράσει αλλά και να διαφοροποιηθεί από το πρωτότοκο. Υποκύπτει σε ανταγωνισμούς όπου όμως νιώθει ότι η σύγκριση δεν είναι αρκετή με αποτέλεσμα να χάνει την ουσιαστική του επαφή με το ποιος πραγματικά είναι.

Η προσωπικότητα δεν αποτελείένα σύνολο σταθερών καιαναλλοίωτων μέσα στο χρόνο γνωρισμάτων.Από την αρχή της ζωής και μέχρι το τέλος της, η ανθρώπινη συμπεριφορά βρίσκεται σ’ ένα διαρκές δυναμικό γίγνεσθαι μέσω της αλληλεπίδρασης του ατόμου με το περιβάλλον του, ανεξαρτήτως της θέσης του στην οικογένεια.

Η Μυρσίνη Κωστοπούλου είναι δρ Κλινικής Ψυχολογίας-ψυχοθεραπεύτρια, email myrsi@hol.gr