Λιγότερο εκτεθειμένα τα βρετανικά τραπεζικά ιδρύματα

Η μερική εθνικοποίηση ορισμένων βρετανικών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων κατά την περίοδο 2008-2009, καθώς και οι πρόσφατες προτάσεις της Επιτροπής Βίκερς για την τραπεζική μεταρρύθμιση, φανερώνουν τον ρεαλισμό που επιδεικνύουν οι βρετανικές Αρχές στην προσπάθειά τους να διασώσουν τη χρηματοπιστωτική βιομηχανία τους.

Η Εργατική κυβέρνηση του Γκόρντον Μπράουν αντέδρασε σε δύο χρόνους στην αναστάτωση που προκλήθηκε από την κατάρρευση της Lehman Brothers, στις 15 Σεπτεμβρίου 2008. Στις 8 Οκτωβρίου 2008, αντί να ακολουθήσει το αμερικανικό παράδειγμα και να εξαγοράσει τοξικά προϊόντα για να περιορίσει τη χρηματοπιστωτική κρίση, η Εργατική κυβέρνηση πρότεινε στις τράπεζες να μπει στο κεφάλαιό τους. Το κράτος πήρε έτσι το 70,3% του κεφαλαίου της Royal Bank of Scotland (RBS) και το 43% του Lloyds Banking Group (LBG), ενώ η Northern Rock, την οποία είχε διασώσει ήδη από τον Σεπτέμβριο του 2007, ήταν ήδη εθνικοποιημένη κατά 100%. Στις 13 Οκτωβρίου δημιουργήθηκε η δημόσια εταιρεία χαρτοφυλακίου United Kingdom Financial Investments, η οποία ανέλαβε τις κρατικές συμμετοχές στα ιδρύματα που ανακεφαλαιοποιούνταν.

Δεύτερος σταθμός, τον Φεβρουάριο 2009, όταν η κυβέρνηση ανακοίνωσε ένα σχέδιο ασφάλισης των τοξικών τραπεζικών ενεργητικών προς όφελος της RBS και της LBG. Τον Νοέμβριο, το κράτος ανέβασε τη συμμετοχή του στο 84% στην RBS, ενώ η LBG επέλεξε να προχωρήσει σε αύξηση του κεφαλαίου. Σύμφωνα με τις απαιτήσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, σε αντάλλαγμα για τη δημόσια βοήθεια, οι δύο όμιλοι δεσμεύτηκαν να προχωρήσουν σε παραχωρήσεις προς όφελος των νεοεισερχομένων στη βρετανική αγορά λιανικής τραπεζικής. Τρίτη πτυχή, ετέθη στην ημερήσια διάταξη το ζήτημα του υπερβολικού μεγέθους των παγκόσμιων τραπεζών της Βρετανίας. Το υπουργείο Οικονομικών δημιούργησε την ανεξάρτητη επιτροπή για τις τράπεζες, με επικεφαλής τον σερ Τζον Βίκερς και αποστολή να προτείνει μέτρα με στόχο να μειωθούν οι κίνδυνοι από την κατάρρευση των πολύ μεγάλων τραπεζών.

Από την άλλη, οι απολύσεις, οι συγχωνεύσεις και οι μειώσεις του κόστους που οφείλονται στην κρίση επιτάχυναν την αναδιάρθρωση του βρετανικού τραπεζικού συστήματος και επέτρεψαν στα ιδρύματα, παρά την εύθραυστη συγκυρία, να επιδείξουν καλά αποτελέσματα. Επιπλέον οι τράπεζες έχουν όφελος από την εξαφάνιση επιθετικών αντιπάλων, ιδιαίτερα των ισλανδικών και ιρλανδικών τραπεζών, και από την επιστροφή στα βασικά του επαγγέλματός τους. Ετσι τα βρετανικά ιδρύματα είναι λιγότερο εκτεθειμένα στα ευρωπαϊκά κρατικά χρέη απ’ ό,τι οι ανταγωνιστές τους στην ηπειρωτική Ευρώπη – με εξαίρεση έναντι της Ιρλανδίας.