ΔΗΜΟΨΗΦΙΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΑΓΙΔΕΣ
Ενημερώσου πρώτα από ΤΑ ΝΕΑ
2 λεπτά Στη σημερινή δημοκρατία τα μοντέλα διακυβέρνησης εκτός από δημοκρατικά πρέπει να είναι και σύγχρονα.
Για παράδειγμα, πλην της κοινοβουλευτικής διαδικασίας που αποσκοπεί στην πολιτική αντιπροσώπευση της κοινωνίας, η λήψη των αποφάσεων απαιτεί και άλλα ενδιάμεσα θεσμικά εργαλεία.
Το πιο χαρακτηριστικό από αυτά τα εργαλεία είναι το δημοψήφισμα.
Στις προηγμένες δυτικές δημοκρατίες αυτή η μέθοδος προβλέπεται και χρησιμοποιείται για την αντιμετώπιση μεγάλης γκάμας θεμάτων.
Από τις στρατηγικές επιλογές μιας χώρας και την επικύρωση κυβερνητικών πράξεων, μέχρι την έκφραση της λαϊκής βούλησης σε θέματα καθημερινότητας.
Στην Ελλάδα δεν έχουμε κουλτούρα και παράδοση λήψης αποφάσεων διά δημοψηφίσματος.
Κατ’ ουσίαν η μόνη φορά που αυτή η διαδικασία υπήρξε αυθεντική και έγκυρη ήταν αμέσως μετά τη Μεταπολίτευση, όταν ο λαός κλήθηκε να ορίσει τη μορφή του πολιτεύματος.
Από τότε πέρασαν τρεισήμισι δεκαετίες, ο κόσμος άλλαξε και μαζί άλλαξαν οι απαιτήσεις διακυβέρνησης.
Το ισχύον ελληνικό Σύνταγμα προβλέπει στο άρθρο 44 τη διενέργεια δημοψηφισμάτων, σε συγκεκριμένες περιπτώσεις και με συγκεκριμένο περιεχόμενο.
Αν και δεν εφαρμόστηκε ποτέ, είναι προφανές ότι απαιτούνται συμπληρωματικές διευθετήσεις, ώστε το θεσμικό οπλοστάσιο της Γ’ Ελληνικής Δημοκρατίας σε αυτό το θέμα να ενισχυθεί.
Από αυτή την άποψη ορθώς η κυβέρνηση προχώρησε χθες στην επικαιροποίηση της διαδικασίας των δημοψηφισμάτων, όπως είχε δεσμευτεί άλλωστε προεκλογικά.
Υπάρχουν ωστόσο ορισμένες χρήσιμες παρατηρήσεις επί του θέματος.
Πρώτον. Η απόφαση για προσφυγή σε δημοψήφισμα, εφόσον κριθεί αναγκαίο, πρέπει να ληφθεί με νηφαλιότητα και να ανταποκρίνεται σε πραγματική ανάγκη της κοινωνίας και της χώρας.
Δεύτερον. Η χρονική συγκυρία, η περιρρέουσα ατμόσφαιρα, το πολιτικό κλίμα και οι επιμέρους παράμετροι της εποχής, πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οσάκις ο λαός καλείται να διατυπώσει τη βούλησή του επί ενός θέματος.
Τρίτον: η διαδικασία του δημοψηφίσματος δεν υποκαθιστά τις διαδικασίες της κοινοβουλευτικής οδού, αλλά έρχεται να τις ενισχύσει και βεβαίως δεν προσφέρεται για εκκαθάριση πολιτικών λογαριασμών.
Συνεπώς, το βήμα που συζητήθηκε χθες στο Υπουργικό Συμβούλιο είναι σημαντικό ως κίνηση εκσυγχρονισμού και εκδημοκρατισμού.
Θα κριθεί όμως στην πράξη.
Και από τον τρόπο με τον οποίο θα χειριστούν αυτό το νέο εργαλείο η κυβέρνηση, τα κόμματα, η Βουλή και εν τέλει οι ίδιοι οι πολίτες.
Google news
