Και τώρα (δοµικός) ανασχηµατισµός

Η ολοκλήρωση τηςσυζήτησης στο ενδοκυβερνητικό και εσωκοµµατικό επίπεδο για το Μεσοπρόθεσµο έφερε, µαζί µε τους πρώτους απολογισµούς, και το δίληµµα της επόµενης ηµέρας. Οχι τόσο τι θα γίνει µε το Μεσοπρόθεσµο – το δίληµµα αυτό το έθεσε ο Πρωθυπουργός αλλά και κορυφαίοι υπουργοί, µε όλους τους δυνατούς τρόπους, στους βουλευτές και εκείνοι τώρα καλούνται να αποδείξουν αν το αποκωδικοποίησαν σωστά: ψηφίζετε το Μεσοπρόθεσµο και συνεχίζουµε ή καταψηφίζετε και πάµε σε εκλογές και στη χρεοκοπία. Το µπαλάκι τώρα είναι στο τερέν της Κοινοβουλευτικής Οµάδας και αποµένει να δούµε τι θα το κάνει στις 28 Ιουνίου, οπότε και θα κληθεί να αποδείξει ότι δεν θα προσυπογράψει τη χρεοκοπία της χώρας – και της παράταξης, δευτερευόντως.

Το δίληµµα της επόµενης ηµέρας αφορά κυρίως τον Γιώργο Παπανδρέου. Η κόπωση της κυβέρνησης ύστερα από 20 µήνες αντιµετώπισης της κρίσης είναι κάτι παραπάνω από εµφανής και για πολλούς στο ΠΑΣΟΚ µοναδική διέξοδος για τον Πρωθυπουργό είναι να προχωρήσει σε ριζική ανανέωση του κυβερνητικού σχήµατος.

Ο κ. Παπανδρέου άφησε να εννοηθεί, στις αλλεπάλληλες συνεδριάσεις τις οποίες συγκάλεσε και µίλησε, ότι πράγµατι αντιµετωπίζει σοβαρά το ενδεχόµενο ανασχηµατισµού της κυβέρνησης. Ορισµένοι αναγνώρισαν στις έµµεσες αναφορές (όπως «πρέπει να προχωρήσουµε µε γρηγορότερους ρυθµούς, οφείλουµε να υλοποιήσουµε άµεσα τις µεγάλες αλλαγές που έχει ανάγκη ο τόπος στο κράτος, το πολιτικό σύστηµα και το οικονοµικό και επιχειρηµατικό µοντέλο») ίσως και µια µορφή… καρότου προς τους βουλευτές. «Ψηφίζοντας το Μεσοπρόθεσµο, όλοι έχετε δικαίωµα στο όνειρο», έτσι θα µπορούσε να περιγραφεί αυτό το καρότο.

Από την άλλη, δεν υπάρχει σήµερα στέλεχος του ΠΑΣΟΚ, στην κυβέρνηση και το κόµµα, που να µην υποστηρίζει ότι «αν ο Γιώργος Παπανδρέου θέλει να αγοράσει πολιτικό χρόνο θα κάνει ανασχηµατισµό. Πώς αλλιώς θα βγάλει το έτσι κι αλλιώς δύσκολο καλοκαίρι;».

Αυτές οι αναφορές περιγράφουν επίσης ένα υπο-δίληµµα, που αντιµετωπίζει ο κ. Παπανδρέου:

n Να κάνει ανασχηµατισµό τώρα, αφού ολοκληρωθεί και η ψήφιση του Μεσοπρόθεσµου ή n Να βγάλει το καλοκαίρι µε αυτή την κυβέρνηση και να προχωρήσει σε ανασχηµατισµό τον Σεπτέµβριο, ενόψει της ∆ΕΘ, όπως έκανε πέρυσι; Το πρώτο σκέλος του υπο-διλήµµατος έχει την παράµετρο ότι µια καινούργια κυβέρνηση που θα σχηµατιστεί τέλη Ιουνίου – αρχές Ιουλίου, θα κινδυνεύει ανά πάσα στιγµή να «εξαερωθεί» στην πρώτη µεγάλη πυρκαγιά του καλοκαιριού ή στο πρώτο µεγάλο µπλέξιµο στο λιµάνι.

Η παράµετρος του δεύτερου σκέλους είναι αν µπορεί η παρούσα πολυάριθµη κυβέρνηση, µε τη δοµή και τη µορφή που έχει, να υλοποιήσει το Μεσοπρόθεσµο, να ψηφίσει εφαρµοστικούς νόµους και να υπερνικήσει το έντονο κλίµα αµφισβήτησης που υφίσταται. Είναι σαφές ότι µε αυτά τα δεδοµένα η εξίσωση για τον Πρωθυπουργό µοιάζει ιδιαίτερα δύσκολη. Και γίνεται ακόµη δυσκολότερη όταν δέχεται από παντού εισηγήσεις για να προχωρήσει σε δοµικό ανασχηµατισµό, δηµιουργώντας – όπως του εισηγούνται οι πάντες πλέον – το «µικρό και ευέλικτο σχήµα» το οποίο είχε υποσχεθεί πριν κερδίσει τις εκλογές.

Κυβερνητικός παράγων από αυτούς που συνοµιλούν συχνά µε τον Πρωθυπουργό και θεωρείται ότι έως ένα βαθµό γνωρίζει τις απόψεις του, µίλησε προχθές στα «ΝΕΑ» για τη «σφαγή των υφυπουργών», εννοώντας ότι θα περιοριστεί κατά πολύ ο αριθµός τους. Αλλο στέλεχος που είναι ενταγµένο στο πρωθυπουργικό περιβάλλον διατείνεται ότι ο κ. Παπανδρέου «θα διορθώσει ατέλειες, θα επιβραβεύσει την επάρκεια και την αποτελεσµατικότητα, θα δώσει ευκαιρίες και θα δηµιουργήσει τις συνθήκες που απαιτούνται για την επιτάχυνση του κυβερνητικού έργου». Τι µπορεί να σηµαίνουν όλα αυτά;

Πολλά ή µπορεί και τίποτε. Είναι γνωστό ότι ένας αριθµός υπουργών επιµένει πως πρέπει να σχηµατιστεί µια «ισχυρή» οµάδα που θα πάρει στα χέρια της την υπόθεση της κρίσης. Κά νουν λόγο και για ονόµατα: Βενιζέλος, Λοβέρδος, ∆ιαµαντοπούλου, Χρυσοχοΐδης, Σκανδαλίδης και Ρέππας. Είναι όλοι όσοι δεν µετέχουν σήµερα στον κλειστό κύκλο των συνοµιλητών του κ. Παπανδρέου, που διαχειρίζονται την κρίση και τις τύχες της χώρας.

Το θέµα είναι ότι οι «παραινέσεις» αυτές προς τον Πρωθυπουργό, µε το ίδιο πάνω – κάτω περιεχόµενο, δεν είναι κάτι καινούργιο. ∆ιατυπώθηκαν και πέρυσι, λόγω του ανασχηµατισµού του Σεπτεµβρίου. Θα το κάνει αυτή τη φορά;

Είναι και αυτό ένα από τα µυστήρια του ανασχηµατισµού. Πάντως, όλοι συµφωνούν ότι αυτός θα γίνει. Και ήταν ίσως ό,τι έµεινε περισσότερο στα στελέχη από όλη αυτή τη διαδικασία της συζήτησης επί του Μεσοπρόθεσµου, που έδωσε τροφή στα πρωτοσέλιδα των εφηµερίδων και στα δελτία ειδήσεων των καναλιών, πέρα από τις επιπέδου… Κούβας (επί Φιντέλ Κάστρο) πολύωρες συνεδριάσεις των οργάνων. Επίσης αυτό που έµεινε ήταν ασφαλώς η αποτύπωση, και στην κυβέρνηση και στο ΠΑΣΟΚ, της βαθιάς κρίσης που διέρχεται το πολιτικό σύστηµα.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: οι αποδοκιµασίες, οι προπηλακισµοί, το κίνηµα των «Αγανακτισµένων», οι αστοχίες στην άσκηση της κυβερνητικής πολιτικής και πάνω από όλα η γιγαντιαία κρίση που δηλώνει παρούσα και απειλητική, είναι εµφανές ότι επηρεάζουν σηµαντικά τον πολιτικό διάλογο στο ΠΑΣΟΚ, δεν αφήνουν τα στελέχη να σκεφτούν καθαρά και, κυρίως, επιβαρύνουν τον Πρωθυπουργό, ο οποίος καλείται να λάβει άµεσα αποφάσεις. Θα τις λάβει;

Εισηγήσεις για να γίνει τώρα πραγµατικότητα η δέσµευση για «µικρό και ευέλικτο σχήµα»

Πολιτική κρίση

Στο παρελθόν οι αντιπαραθέσεις είχαν να κάνουν όχι τόσο µε την πολιτική φυσιογνωµία του ΠΑΣΟΚ, αλλά µε τον καταµερισµό της πολιτικής εξουσίας στο εσωτερικό του Κινήµατος. Σε αυτή τη φάση όµως ήταν ίσως η πρώτη φορά εδώ και πολλά χρόνια, που στις συνεδριάσεις κοµµατικών και πολιτικών οργάνων του ΠΑΣΟΚ καταγράφηκαν µε τόσο έντονο τρόπο οι διαφορετικές αντιλήψεις που συνυπάρχουν στο εσωτερικό του κυβερνώντος κόµµατος, δίνοντας στις αντιπαραθέσεις – χρωµατισµένες ζωηρά από την περιρρέουσα ατµόσφαιρα – τον χαρακτήρα πολιτικής κρίσης µε αβέβαιη εξέλιξη