20 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ Αυξάνονται τα Ελληνόπουλα που είναι γερά ποτήρια από µικρές ηλικίες

Γερά ποτήρια αποδεικνύονται τα Ελληνόπουλα, αφού δοκιµάζουν το αλκοόλ σε όλο και πιο µικρή ηλικία. Κι ενώ στην Ευρώπη, η µπίρα αποτελεί βάσει ερευνών το κυρίαρχο ποτό για τους µαθητές, στη χώρα µας πρώτα σε προτίµηση έρχονται ποτά µε υψηλή περιεκτικότητα σε αλκοόλ, ουίσκι κ.λπ. Οπως εξηγεί η Αρτεµις Τσίτσικα, επιστηµονική υπεύθυνη της Μονάδας Εφηβικής Υγείας, το αλκοόλ είναι η πρώτη εξαρτησιογόνος ουσία που δοκιµάζουν οι έφηβοι.

1 Ενα 16χρονο κορίτσι στην Κρήτη πέθανε από υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ…

Η είδηση προκαλεί αγανάκτηση και θλίψη. Πρόκειται, ωστόσο, για ένα σενάριο που συµβαίνει στην εφηβεία. Οι κύριες αιτίες θανάτου κατά τη συγκεκριµένη ηλικία δεν σχετίζονται µε νοσήµατα, αλλά µε συµπεριφορές υψηλού κινδύνου.

2 Τα Ελληνόπουλα γίνονται γερά ποτήρια από µικρά;
Σύµφωνα µε την πανευρωπαϊκή έρευναESPAD, ηοποία στην Ελλάδα πραγµατοποιείται από το ΕΠΙΨΥ – Ερευνητικό Πανεπιστηµιακό Ινστιτούτο Ψυχικής Υγιεινής (υπεύθυνη έρευνας: καθ. Αννα Κοκκέβη), παρατηρείται σηµαντική αύξηση διαχρονικά των παιδιών που αρχίζουν τη χρήση αλκοόλ σε µικρή ηλικία.

3 Πόσο χρόνων ξεκινούν να πίνουν;

Περίπου στην ηλικία των 12. 4 Γιατί;
Η χρήση και κατάχρηση αλκοόλ στην εφηβεία εξαρτώνται από γενετικούς παράγοντες, την κληρονοµικότητα, το ευάλωτο της προσωπικότητας, την οικογένεια αλλά και από την πίεση από τους συνοµηλίκους.

5 Η κατάσταση στο σπίτι µπορεί να οδηγήσει ένα παιδί στο αλκοόλ;

Οταν υπάρχει κάποιος γονιός που πίνει ή υπάρχουν οικονοµικά, προσωπικά ή επικοινωνιακά προβλήµατα, ενδεχοµένως να οδηγήσουν τον έφηβο στη χρήση αλκοόλ.

6 Η εφηβεία;
Αποτελεί περίοδο επαναστατικότητας και πειραµατισµού. Οι έφηβοι αρέσκονται να ακολουθούν µόδες, να αποδεικνύουν στους συνοµηλίκους τους ότι είναι τολµηροί και να υιοθετούν συµπεριφορές ενηλίκων. 7 Στην υπόλοιπη Ευρώπη, το αλκοόλ γίνεται από νωρίς συνήθεια;

Στις περισσότερες χώρες σηµειώνεται τάση µείωσης της ηλικίας έναρξης της χρήσης αλκοόλ (κάτω των 13 ετών). Οι έφηβοι στη χώρα µας αν και αναφέρουν εβδοµαδιαία χρήση αλκοόλ σε ποσοστά µεγαλύτερα των άλλων χωρών, εντούτοις η µέθη είναι σηµαντικά πιο περιορισµένη.

8 Ποιες χώρες κατέχουν την πρωτιά;

Η Βουλγαρία, η Νήσος Μαν, το Ηνωµένο Βασίλειο, η Λετονία, η Αυστρία, η ∆ανία.

9 Στη Μεγάλη Βρετανία περισσότερα από 10.000
παιδιά καταλήγουν ετησίως στο νοσοκοµείο εξαιτίας του ποτού…

Το πρώτο αίτιο θνησιµότητας στους εφήβους στις µέρες µας είναι τα τροχαία ατυχήµατα που συνδέονται στενά µε τη χρήση αλκοόλ. Στην Ελλάδα ωστόσο ο συναισθηµατικός δεσµός των παιδιών µε την οικογένεια είναι ισχυρός και επιτρέπει την εφαρµογή ορίων.

10 Ποιο ποτό δοκιµάζουν πρώτα;

Συνήθως οι έφηβοι ξεκινούν µε τα συσκευασµένα αλκοολούχα αναψυκτικά και ακολουθούν τα ποτά µε υψηλή περιεκτικότητα σε αλκοόλη (βότκα, ουίσκι), η µπίρα και το κρασί.

11 Πώς να αντιδράσουν οι οικογένειες;

Το κλειδί είναι η σωστή ενηµέρωση των γονέων. Καλό είναι να αποφεύγονται τακτικές εκφοβισµού και να επισηµαίνονται στον έφηβο οι συνέπειες της χρήσης που θα τον οδηγήσουν σε καταστάσεις αµηχανίας.

12 Το κράτος;
Οπως τα περισσότερα θέµατα στην εφηβεία, έτσι και η αντιµετώπιση της κατάχρησης του αλκοόλ εστιάζεται στη σωστή εκπαίδευση και παιδεία που θα λάβουν τα παιδιά και οι έφηβοι από την οικογένεια, το σχολείο, τα ΜΜΕ και την πολιτεία. 13 Θα βοηθούσαν οι αυστηρότεροι έλεγχοι στα νυχτερινά µαγαζιά;

Μέτρα απαγόρευσης ή τιµωρητικά µπορεί να έχουν κάποιο προσωρινό αποτέλεσµα, ωστόσο το κλειδί είναι η παιδεία. Οι γονείς πρέπει να καλύπτουν συναισθηµατικά τα παιδιά, να εφαρµόζουν όρια και να ενηµερώνουν.

14 Το αλκοόλ δεν είναι η µόνη εφηβική κατάχρηση…

Οι έφηβοι αποτελούν µία ηλικιακή οµάδα ευαίσθητη στις εξαρτήσεις και τις υπερβολές. Παρατηρούνται συµπεριφορές κατάχρησης από άλλες ουσίες. 15 Συνεχίζει να θεωρείται εφηβική µόδα το κάπνισµα;

Συνεχίζει να είναι δηµοφιλές. Το ποσοστό των εφήβων που καπνίζουν παραµένει σχετικά σταθερό διαχρονικά (12,4% αναφέρουν καθηµερινό κάπνισµα). 16 Πότε δοκιµάζουν ναρκωτικά;

Η δηµοφιλέστερη παράνοµη ουσία µε την οποία συνήθως ξεκινούν οι έφηβοι (15 ετών) είναι η µαριχουάνα (έρευνα ESPAD). 17 Πρώτη φορά και εθισµός: Απέχουν πολύ;
Μετά την πρώτη δοκιµή εξαρτησιογόνου ουσίας, ο έφηβος κινδυνεύει από επανάληψη της χρήσης και σταδιακά από την κατάσταση εξάρτησης.

18 Ποια είναι τα στατιστικά στοιχεία;

Αν και δεν υπάρχουν ασφαλή στατιστικά δεδοµένα, αυτό που αποτελεί χρυσό κανόνα είναι να έχει ο έφηβος τις αντιστάσεις και την εκπαίδευση να βάζει όρια στη χρήση και να αποφύγει αυτή την «πρώτη φορά». 19 Εφηβοι και αντισύλληψη;

Σε πρόσφατη έρευνα της µονάδας µας διαπιστώθηκε ότι µόνο το 31% των εφήβων που έχουν ολοκληρωµένες σεξουαλικές επαφές χρησιµοποιεί το προφυλακτικό µε σωστό τρόπο. 20 Είναι εθισµένοι στο ∆ιαδίκτυο;

Πάνω από100 έφηβοιπροσήλθαν στη Μονάδα Εφηβικής Υγείας µε αίτηµα την αντιµετώπιση της υπερβολικής χρήσης του ∆ιαδικτύου.