Οι ΗΠΑ φοβούνται νέο Ιράν

Πίεση στο καθεστώς Μουµπάρακ αρχίζει να ασκεί η Ουάσιγκτον, η θέση της οποίας φαίνεται να συνοψίζεται στηφράση «πειθαρχηµένη µετάβαση», όπως προκύπτει από τηλεφωνικές συνοµιλίες που είχε ο Μπαράκ Οµπάµα µε τον σαουδάραβα βασιλιά Αµπντάλα, τον τούρκο πρωθυπουργό Ταγίπ Ερντογάν, τον ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαµίν Νετανιάχου και τον βρετανό πρωθυπουργό Ντέιβιντ Κάµερον. «Κατά τη διάρκεια των συνοµιλιών ο πρόεδρος επανέλαβε την αντίθεσή του στη βία και ζήτησε αυτοσυγκράτηση. Εξέφρασε την υποστήριξή του στα οικουµενικά δικαιώµατα, µεταξύ των οποίων το δικαίωµα στο συνέρχεσθαι και στην ελευθερία της έκφρασης. Και υποστήριξε µια πειθαρχηµένη µετάβασησε µια κυβέρνηση που θα ανταποκρίνεται στις προσδοκίες του αιγυπτιακού λαού», αναφέρεται σε ανακοίνωση του Λευκού Οίκου.

Η ΧΙΛΑΡΙ ΚΛΙΝΤΟΝ, την ίδια ώρα, έκανε µιαασυνήθιστη κίνηση: εµφανίστηκε σε πέντε πρωινές τηλεοπτικές εκποµπές τηςΚυριακής µιλώντας για τις εξελίξεις στην Αίγυπτο και τονίζοντας ότι η«πειθαρχηµένη µετάβαση»στη δηµοκρατία αποτελεί χρονοβόρα διαδικασία. Πολιτικοί αναλυτές εκτιµούν ότι οι στενοί πολιτικοί και στρατιωτικοί δεσµοί της Ουάσιγκτον µε την κυβέρνηση Μουµπάρακ αλλά και η ετήσια βοήθεια ύψους 2 δισεκατοµµυρίων δολαρίων προς το Κάιρο δεν της επιτρέπουν ουδετερότητα. Οµως τα σχόλια της αµερικανίδας υπουργού Εξωτερικών δείχνουν σαφώς ότι ο Λευκός Οίκος αποδέχεται ότιθα υπάρξουν αλλαγές στην αιγυπτιακή εξουσία.

Ετσι όπως έχουν εξελιχθεί τα πράγµατα, οι ΗΠΑ έχουνπεριορισµένα περιθώρια να επηρεάσουν την κατάσταση και η Κλίντον εξέφρασε την ευχή η µεταβίβαση της εξουσίας να γίνει «µε κανόνες» προκειµένου να αποφευχθεί ένα αποτέλεσµα όπως αυτό στο Ιράν, το οποίο χαρακτήρισε «ψεύτικη δηµοκρατία». «Θέλουµε να δούµε ελεύθερες και δίκαιες εκλογές και υποθέτω ότι αυτό θα είναι ένα από τα αποτελέσµατα των όσων συµβαίνουν τώρα στην Αίγυπτο», δήλωσε στο NBC. Πρόσθεσε ότι η κυβέρνηση Οµπάµα δεν θέλει να δει «κενό εξουσίας» στη χώρα, χαρακτήρισε «αρχή πολιτικών µεταρρυθµίσεων» τονδιορισµό του αρχηγού των µυστικών υπηρεσιών Οµάρ Σουλεϊµάν στην αντιπροεδρία και µίλησε για τη συγκράτηση που δείχνει ο στρατός απέναντι στους ειρηνικούς διαδηλωτές και για το ότι έχει επικεντρωθεί στον περιορισµό των λεηλασιών.

Στις δηλώσεις του ο πρόεδρος Οµπάµα ανέφερε ότι «πάντα» υποστήριζε στον Μουµπάρακ ότι οι µεταρρυθµίσεις είναι «απαραίτητες», ταυτόχρονα όµως τον χαρακτήρισε καλό φίλο. «Η Αίγυπτος πάντα ήταν σύµµαχός µας σε πολλά κρίσιµα θέµατα. Ο Μουµπάρακ έχει βοηθήσει ιδιαίτερα», δήλωσε. Η απόφαση της Αιγύπτου τον Μάρτιο του 1979 να γίνει η πρώτη αραβική χώρα που υπέγραψε συµφωνία ειρήνης µε το Ισραήλ ενίσχυσε το δεσµό Καΐρου – Ουάσιγκτον που επισφραγίστηκε από ετήσια οικονοµική βοήθεια.

Ο ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ του Ισραήλ Μπενιαµίν Νετανιάχου δήλωσε χθες ότι η κυβέρνησή του «παρακολουθεί µε αγωνία» την πολιτική αναταραχή στην Αίγυπτο. «Το Ισραήλ και η Αίγυπτος έχουν ειρήνη εδώ και περισσότερες από τρεις δεκαετίες και στόχος µας είναι να εξασφαλίσουµε ότι αυτοί οι δεσµοί θα διατηρηθούν. Αυτή τη στιγµή πρέπει να επιδείξουµε υπευθυνότητα, αυτοσυγκράτηση και µέγιστη σύνεση». Χθεςεπίσης έγινε γνωστό ότι ο υπουργός Αµυνας του Ισραήλ Εχουντ Μπάρακ συζήτησε για την κατάσταση στην Αίγυπτο µε τοναµερικανό οµόλογό του Ρόµπερτ Γκέιτς. Πάντως οιΙΣραηλινοί αντιµετωπίζουν µε µεγάλη ανησυχία και φόβο τις εξελίξεις στην Αίγυπτο – και κυρίως το ενδεχόµενο της ενίσχυσης των ισλαµιστών της Μουσουλµανικής Αδελφότητας. ∆εκάδες Ισραηλινοί αποµακρύνθηκαν τις τελευταίες ηµέρες από αιγυπτιακές πόλεις – µεταξύ των οποίων και όλεςοι οικογένειες των διπλωµατών.

«Θέλουµε να δούµε ελεύθερες και δίκαιες εκλογές», δήλωσε η Χίλαρι Κλίντον

Ο στρατός σε ρόλο εγγυητή

Ως την «πρώτη επανάσταση του µετα-αµερικανικού κόσµου» περιγράφει ο Φαρίντ Ζακάρια την εξέγερση στην Αίγυπτο. Ο ινδικής καταγωγής αναλυτής του CNN αποκλείει σε συνέντευξή του στην «Κοριέρε ντελα Σέρα» την υπόθεση ότι πίσω από τις ταραχές µπορεί να βρίσκονται οι αµερικανικές µυστικές υπηρεσίες και οι µηχανορραφίες της. «Η Αίγυπτος δεν είναι όπως οι χώρες της Ανατολικής Ευρώπης το 1989 των οποίων οι κοµµουνιστικές δικτατορίες ήταν επίσης γεωπολιτικοί εχθροί. Αν και δικτατορικό, το αιγυπτιακό καθεστώς βρέθηκε στο πλευρό των ΗΠΑ σε ζωτικής σηµασίας ζητήµατα: την ειρήνη στη Μέση Ανατολή, την κόντρα µε το Ιράν, αγώνα εναντίον των τροµοκρατών της Αλ Κάιντα, την πίεση στη Χαµάς», τονίζει ο Ζακάρια. Παράλληλα, τονίζει ότι η Ουάσιγκτον «θα έκανε λάθος να εγκαταλείψει έναν πιστό της σύµµαχο», αν και δεν θα µπορούσε να «γυρίσει τις πλάτες σε ένα κίνηµα που ζητάει περισσότερη δηµοκρατία και σεβασµό στα ανθρώπινα δικαιώµατα». Ο Ζακάρια εκτιµά ότι βρισκόµαστε στην αρχή του τέλους του καθεστώτος Μουµπάρακ και ότι ο στρατός φαίνεται να αρκείται στον ρόλο του εγγυητή της µετάβασης.