ΔΡΟΜΟΙ

Ενας λογοκριτής…
… ανέλαβε την πρώτη ηµέρα του νέου έτους την εκ περιτροπής προεδρία της Ευρωπαϊκής Ενωσης: ο πρωθυπουργός της Ουγγαρίας ΒίκτορΟρµπάν. Την ίδια ακριβώς ηµέρα, η ουγγρική κυβέρνηση έθετε σε ισχύ µια σειρά από νόµους πουεπεκτείνουν τον κρατικό έλεγχο στα µέσα µαζικής ενηµέρωσης. Είναι άραγε αυτή η σύµπτωση τόσο παράδοξη όσο δείχνει;

Οι ευρωπαϊκές…
… κυβερνήσεις αντέδρασαν µε επικρίσεις, εκφράζοντας ανησυχίες για το µέλλον της ελευθερίας του λόγου στην Ουγγαρία. Τον περασµένο µήνα, ηΕυρωπαϊκή Επιτροπή ζητούσε από την ουγγρική κυβέρνηση διευκρινίσεις. Και ο πρόεδρός της Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο διατυµπάνιζε πως«η ελευθεροτυπία αποτελεί µια ιερή αρχή». Πολυάριθµες µη κυβερνητικές οργανώσεις καταδίκασαν τη νέαουγγρική νοµοθεσία. Η ουγγρική κυβέρνηση απέκρουσε και αποκρούει σθεναρά τις επικρίσεις. Και ο πρωθυπουργός Ορµπάν κατηγορείτους επικριτέςτου για υποκρισία: «Προκαλώ οποιονδήποτε να βρει στη νοµοθεσία µας έστω και το παραµικρό που να µην υπάρχει στις αντίστοιχες νοµοθεσίες περί Τύπου των άλλων κρατώνµελών της Ευρωπαϊκής Ενωσης». Και προσέθεσε πως, αν η ουγγρική νοµοθεσία θα πρέπει να αλλάξει, τότε θα πρέπει να γίνει το ίδιο και µε τιςαντίστοιχες νοµοθεσίες που εφαρµόζονται στη Γαλλία, τη Γερµανία και την Ολλανδία.

Το ανησυχητικό…
… µε τη νέα ουγγρική νοµοθεσία είναι πως θεσπίζει τη συγκρότηση ενός ειδικού σώµατος που θα αστυνοµεύει την ηθική. Η αποστολή του είναι να προστατεύει την «ανθρώπινη αξιοπρέπεια» και τη ζωή των ανηλίκων.

Αντίστοιχο ειδικό σώµα όµως έχουν και η Αυστρία, η Σουηδία, η Ολλανδία, η Ιρλανδία και η ∆ανία, που τα µέλη του διορίζονται από τις εκάστοτε κυβερνήσεις αυτών τωνχωρών.

Οπως επισηµαίνει λοιπόν ο κοινωνιολόγος Φρανκ Φιουρέντι, ο Ορµπάν δεν έχει άδικο όταν λέει πως αυτή η νοµοθεσία δεν διαφέρει σε τίποτα από εκείνεςπου ισχύουν σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Τα τελευταία χρόνια, λέει ο Φιουρέντι, η ελευθερία του λόγου στην Ευρώπη έχει υπονοµευτεί από µια σειρά νόµων που στόχος τους είναι να λογοκρίνουν αυτούς που «υποδαυλίζουν τα µίση», τους αρνητές του Ολοκαυτώµατος καιεκείνους που «προτρέπουν στη βία». Στηριζόµενη σε αυτό το νοµικό προηγούµενο, η ουγγρική κυβέρνηση ερωτά:

«Ποιος θα αµφισβητούσε ποτέ πως η ανθρώπινη αξιοπρέπεια, η προστασία της ιδιωτικής ζωής, η απαγόρευση των λόγων µίσους ή η προστασία των παιδιών δεν αποτελούν κατ’ εξοχήν ζητήµατα δηµόσιου συµφέροντος, χάρη στα οποία ακόµηκαι η ελευθεροτυπία πρέπει να υπόκειται σε κάποιους περιορισµούς;». Με άλλα λόγια, αν η Ευρωπαϊκή Ενωση περιορίζει την ελευθερία λόγου, γιατί να µην µπορεί να κάνει το ίδιο και η Ουγγαρία;

Η σύγκρουση…
… λοιπόν που σήµερα παρακολουθούµε ανάµεσα στην ουγγρική κυβέρνηση και την ΕυρωπαϊκήΕνωση δεν είναι παρά µια σύγκρουση λογοκριτών. ∆εν αναµένεται να διαρκέσει πολύ. Οι δύο αντιµαχόµενες πλευρές αργά ή γρήγορα θασυγκλίνουν, καθώς οιεξουσίες των λογοκριτών θα διευρύνονται όσο θα επιδεινώνονται οι κοινωνικές συνέπειες της οικονοµικής κρίσης.