Πίσσα και πούπουλα για την ΒΡ

Την οργή των αµερικανών βουλευτών αντιµετώπισε χθες στο Κογκρέσο ο διευθύνων σύµβουλος της ΒΡ Τόνι Χέιγουορντ. Κατηγόρησαν την εταιρεία του ότι ριψοκινδύνευσε σε ακραίο βαθµό προκειµένου να κερδίσει χρήµα και χρόνο.

Στην πρώτη του εµφάνιση ενώπιον του Κογκρέσου αφότου άρχισε η κρίση στον Κόλπο του Μεξικού, ο Χέιγουορντ κάθησε µόνος και σκυφτός στο εδώλιο και έµεινε απαθής στα 90 λεπτά που οι βουλευτές τον µαστίγωναν µε τις ερωτήσεις τους. «Υπό την ηγεσία σας, η ΒΡ ανέλαβε τους πιο ακραίους κινδύνους», του είπε ο δηµοκρατικός βουλευτής Χένρι Ουάξµαν. «Η ΒΡ έκανε τη µια παράκαµψη µετά την άλλη για να εξοικονοµήσει λίγα εκατοµµύρια δολάρια», πρόσθεσε. Η επιτροπή του είπε ακόµη, ότι εξέτασε 30.000 έγγραφα και «δεν βρήκε ούτε ένα e-mail, ούτε ένα ντοκουµέντο που να δείχνει ότι δώσατε έστω και την ελάχιστη προσοχή στους κινδύνους που δηµιουργούσε αυτή η πετρελαιοπηγή».

«Λυπάµαι βαθιά», τόνισε ο Χέιγουορντ στη δήλωσή του, η οποία όµως διακόπηκε από µια διαδηλώτρια, η οποία είχε βάψει µαύρα τα χέρια της και φώναξε «πρέπει να σου απαγγελθεί κατηγορία για έγκληµα, Τόνι». Στη συνέχεια αντι στάθηκε στους αστυνοµικούς, οι οποίοι τη µετέφεραν έξω από την αίθουσα.

«Εφιάλτης»
Οι αµερικανοί βουλευτές επισήµαναν πως η ΒΡ αγνόησε προειδοποιήσεις ακόµη και από τους ίδιους τους εργαζοµένους της και οι επιλογές που έκανε για να σκάβει ταχύτερα και φθηνότερα αύξησαν τον κίνδυνο να εκραγεί η πετρελαιοπηγή. «Πληροφορηθήκαµε ότι αξιωµατούχοι της ΒΡ είχαν ξανά και ξανά προειδοποιητικές ενδείξεις πως επρόκειτο – όπως το έθεσε ένας εργαζόµενος – για µια πετρελαιοπηγή εφιάλτη», δήλωσε ο δηµοκρατικός βουλευτής Μπαρτ Στούπακ.

Υπήρξε πάντως κι ένας ρεπουµπλικανός βουλευτής του Τέξας, ο Τζο Μπάρτον, ο οποίος καταφέρθηκε εναντίον της συµφωνίας που είχε συναφθεί την προηγουµένη ανάµεσα στην ΒΡ και τον Λευκό Οίκο, βάσει της οποίας η πετρελαϊκή εταιρεία θα δηµιουργήσει ένα ταµείο 20 δισεκατοµµυρίων δολαρίων, από το οποίο θα αποζηµιωθούν οι πληγέντες από την πετρελαιοκηλίδα. «Ντρέποµαι γι’ αυτό που συνέβη χθες στον Λευκό Οίκο», δήλωσε ο ρεπουµπλικανός βουλευτής. «Είναι µια τραγωδία κορυφαίων διαστάσεων το γεγονός ότι µια ιδιωτική εταιρεία µπορεί να υποβάλεται σ’ αυτό τον εκβιασµό, όπως θα τον χαρακτήριζα, έναν εκβιασµό 20 δισεκατοµµυρίων δολαρίων». Λίγο αργότερα όµως, ο Μπάρτον αναγκάστηκε να ζητήσει συγγνώµη για τη… συγγνώµη του στη ΒΡ – το απαίτησε η κοµµατική ηγεσία.

ΣΤΟΝ ΒΩΜΟ ΤΟΥ ΚΕΡΔΟΥΣ

«Η ΒΡ έκανε τη µια παράκαµψη µετά την άλλη για να εξοικονοµήσει λίγα εκατοµµύρια δολάρια», είπε αµερικανός βουλευτής

Ενας κολοσσός µε αµαρτωλό παρελθόν

Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ που γνωρίζουµε σήµερα ως ΒΡ δηµιουργήθηκε το 1903 µε την ονοµασία First Εxploitation Company. Μέσα σ’ έναν αιώνα, µε τις διάφορες µορφές της, κατάφερε να εξοργίσει τους πάντες, από εθνικιστές ηγέτες στη Μέση Ανατολή µέχρι τον στενότερο σύµµαχο της Βρετανίας, τις ΗΠΑ, γράφει ο Αντριου Σιµς στη βρετανική εφηµερίδα «Γκάρντιαν».

Η ΒΡ είναι καθ’ υποτροπήν παραβάτιδα στις ΗΠΑ, καθώς και παλαιότερα είχαν συµβεί µεγάλα δυστυχήµατα. Μια έκθεση της εταιρείας για την καταστροφή του 2005 στο Τέξας Σίτι, όταν µια έκρηξη σε διυλιστήριο κόστισε τη ζωή σε 15 εργάτες, κατέληξε στο συµπέρασµα ότι «υπήρξε προφανής αδιαφορία για σοβαρούς κινδύνους».

Οµως, εκτός από τα δυστυχήµατα, την ιστορία της ΒΡ χαρακτηρίζει και η απουσία διπλωµατίας. Ηδη στις αρχές της δεκαετίας του 1920 πίεζε υπερβολι- κά τους εργαζοµένους στο διυλιστήριό της στο Αµπαντάν του Ιράν, µε αποτέλεσµα απεργίες των ντόπιων εργατών και µια πυρκαγιά που παρέλυσε την παραγωγή. Η βρετανική κυβέρνηση είχε υποχρεωθεί τότε να διασώσει την εταιρεία.

Πραξικόπηµα
Μετά τον Β’ Παγκόσµιο Πόλεµο, ένας νέος πολιτικός του Ιράν, ο Μοχαµάντ Μοσαντέκ, συνέκρινε τις πετρελαϊκές συµφωνίες που είχαν συνάψει πετρελαϊκές εταιρείες αλλού στην περιοχή και συµπέρανε πως έκλεβαν τη χώρα του. Οταν έγινε πρωθυπουργός, τον Απρίλιο του 1951, παραπονέθηκε στον αµερικανό πρόεδρο Χάρι Τρούµαν ότι το Ιράν «καταστρέφεται από την πολιτική ίντριγκα της βρετανικής κυβέρνησης και της ΒΡ» και αµέσως εθνικοποίησε την πετρελαϊκή βιοµηχανία της χώρας του. Η διεθνής απάντηση ήταν το µποϊκοτάζ του Ιράν. Επίσης δόθηκε το πράσινο φως για ένα οργανωµένο και χρηµατοδοτηµένο από τη CΙΑ πραξικόπηµα κατά του Μοσαντέκ. Η ΒΡ αποφεύγει να δηµοσιοποιήσει αυτά τα γεγονότα. Στις περισσότερες από 1.700 σελίδες της επίσηµης ιστορίας της εταιρείας, το πραξικόπηµα περιγράφεται σε µόλις δύο προτάσεις – η µία από τις οποίες αναφέρει απλώς ότι µπορεί κανείς να διαβάσει αλλού για τα γεγονότα αυτά.