Το Κατάρ θέλει και το λιμάνι

Στην εξαγορά του λιμανιού του Αστακού έναντι ποσού της τάξης των 200 εκατ. ευρώ προσανατολίζονται οι επενδυτές από το Κατάρ, στο πλαίσιο του τριπλού σύνθετου ενεργειακού έργου, συνολικού ύψους 3 δισ. ευρώ, που φιλοδοξεί να δημιουργήσει 1.500 θέσεις εργασίας στην περιοχή και το οποίο ανακοίνωσε προ ημερών η κυβέρνηση.

Το έργο αναμένεται να ολοκληρωθεί στη διετία 2013-2014 και θα περιλαμβάνει από τερματικό σταθμό υγροποιημένου αερίου – μια δεύτερη «Ρεβυθούσα» αλλά χωρητικότητας 6,5 δισ. κυβικών μέτρων, πολύ μεγαλύτερη δηλαδή της σημερινής- μια μονάδα ηλεκτρισμού 1.000 μεγαβάτ που θα εξάγει το 70% του ρεύματος στην Ιταλία, και θερμοκήπια φυκιών μεγάλης κλίμακας για την παραγωγή βιοκαυσίμων, που θα δώσουν δουλειά σε περίπου 1.000 άτομα. Γιατί θέλουν τον Αστακό
Σύμφωνα μάλιστα με τις πληροφορίες που έχει στη διάθεσή του το «Χρήμα», η κρατική εταιρεία πετρελαίου και φυσικού αερίου του Κατάρ, η Qatar Ρetroleum Ιnternational (QΡΙ), που ηγείται του επενδυτικού σχήματος, εκτός από τις παραπάνω επενδύσεις, ενδιαφέρεται να αποκτήσει και το λιμάνι του Αστακού από τις τράπεζες Αlpha Βank, Πειραιώς και Εμπορική, στις οποίες και ανήκει. Η εγκατάσταση της ΝΑΒΙΠΕ του Αστακού Αιτωλοακαρνανίας είναι η μοναδική Ναυτική και Βιομηχανική Περιοχή στην Ελλάδα με δικό της λιμάνι πολλαπλών χρήσεων, και η απόκτησή της εξασφαλίζει στο Κατάρ ένα σημαντικό σημείο εισόδου σε χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κάτι που σήμερα δεν διαθέτει. Το σημείο αυτό, λοιπόν, της εισόδου στην Ε.Ε. για το αραβικό εμιράτο μπορεί να είναι η Ελλάδα, γεγονός που εξασφαλίζει στη χώρα μας ένα σημαντικό οικονομικό, αναπτυξιακό και ενεργειακό όφελος αναβαθμίζοντας γενικότερα τον γεωστρατηγικό μας ρόλο. «Μια τέτοια συνεργασία είναι αμοιβαία επωφελής», όπως άλλωστε ανέφερε η ανακοίνωση της περασμένης Κυριακής από το υπουργείο Επικρατείας, χωρίς ωστόσο να κάνει νύξη στο μελλοντικό ιδιοκτησιακό καθεστώς του λιμανιού. Σύμφωνα, ωστόσο, με τις πληροφορίες, για να αλλάξει χέρια το λιμάνι έχουν προβλεφθεί περίπου 200 εκατ. ευρώ από το συνολικό μέγεθος της επένδυσης ύψους 3 δισ. ευρώ. Σε κάθε περίπτωση, η διαδικασία αδειοδότησης του όλου έργου αρχίζει άμεσα, θα γίνει υπό την επίβλεψη της υπουργού Περιβάλλοντος Τίνας Μπιρμπίλη και η έναρξη των εργασιών υπολογίζεται το 2011. Για τη μονάδα ηλεκτρισμού, η έναρξη λειτουργίας της τοποθετείται στο β΄ τρίμηνο του 2013 (οπότε αρχίζει και η καλλιέργεια των φυκιών, αφού θα τρέφονται με το παραγόμενο CΟ2), ενώ για τον τερματικό σταθμό στο β΄ εξάμηνο του 2014.

Με μυστικότητα
Η επένδυση προετοιμάστηκε με άκρα μυστικότητα τους τελευταίους δύο μήνες από κυβερνητικά στελέχη (εμπλοκή είχαν ο υπουργός Επικρατείας Χάρης Παμπούκης, η υπουργός Περιβάλλοντος Ενέργειας Τίνα Μπιρμπίλη, ο υφυπουργός Εξωτερικών Σπύρος Κουβέλης και ο αρμόδιος για τα ενεργειακά υφυπουργός Ι. Μανιάτης) με συναντήσεις που είχαν με αξιωματούχους του εμιράτου, είτε στο Κατάρ είτε στο περιθώριο διεθνών διασκέψεων. Τέτοιες ήταν οι επισκέψεις σε χώρες του Κόλπου (Κουβέιτ, Άμπου Ντάμπι, Κατάρ) που είχε τον περασμένο Ιανουάριο ο υπεύθυνος για την οικονομική διπλωματία υφυπουργός Σ. Κουβέλης, αλλά και οι επαφές του κ. Μανιάτη στο Άμπου Ντάμπι, όταν συνόδευσε τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κάρολο Παπούλια στο πλαίσιο διεθνούς διάσκεψης για το ενεργειακό μέλλον του πλανήτη.

Το πρώτο σκέλος της επένδυσης αφορά στη μονάδα ηλεκτρισμού του Αστακού με χρήση υγροποιημένου πετρελαϊκού αερίου (LΡG), με το μεγαλύτερο μέρος της παραγόμενης ενέργειας να εξάγεται στην Ιταλία, μέσω της πόντισης, για τον σκοπό αυτό, ενός υποβρυχίου ηλεκτρικού καλωδίου. Η αιτία είναι η πολύ υψηλότερη τιμή πώλησης της ηλεκτρικής ενέργειας στην χονδρεμπορική αγορά της γειτονικής χώρας έναντι της δικής μας, που φτάνει στα επίπεδα των 100 ευρώ/ ΜWh, από τα 35-40 ευρώ/ ΜWh σήμερα της ελληνικής αγοράς. Για τον λόγο αυτόν, το 70% της παραγόμενης ενέργειας θα εξάγεται στην Ιταλία μέσω του υποβρυχίου καλωδίου, ενώ μόνο το 30% θα διοχετεύεται στο εθνικό ηλεκτρικό δίκτυο. Η εν λόγω επένδυση στη μονάδα ηλεκτρισμού, εκτιμάται ότι θα δημιουργήσει 100 θέσεις μόνιμης απασχόλησης στην περιοχή.

Μια τεράστια «Ρεβυθούσα»
Το δεύτερο σκέλος της επένδυσης αφορά τη δημιουργία ενός σταθμού επαναεριοποίησης του υγροποιημένου αερίου (LΝG) που θα καταφτάνει στο λιμάνι του Αστακού με πλοία, και θα είναι χωρητικότητας 6,5 δισ. κυβικών μέτρων, μεγαλύτερης δηλαδή από αυτήν του μοναδικού αντίστοιχου σταθμού που υπάρχει σήμερα στην Ελλάδα, της Ρεβυθούσας (4,7 δισ. κ.μ.). Το συγκεκριμένο έργο σχεδιάζεται να συνδεθεί σε απώτερο στάδιο μέσω ενός δευτερεύοντος αγωγού με τον αγωγό ΙΤGΙ οποίος θα διέρχεται περίπου 80 χιλιόμετρα βόρεια του Αστακού, μεταφέροντας αέριο από το Αζερμπαϊτζάν στη διαδρομή Τουρκία- Ελλάδα- Ιταλία. Στο τμήμα αυτό του έργου προβλέπεται να δημιουργηθούν άλλες 150 θέσεις εργασίας. Σημαντικό ρόλο στη λειτουργία του λιμανιού και θα διαδραματίσει και ο υφιστάμενος σταθμός εμπορευματοκιβωτιών που απασχολεί σήμερα 100 εργαζόμενους, ο οποίος και προβλέπεται να αναβαθμιστεί και να απασχολεί συνολικά 250 άτομα προσωπικό. Η εκμετάλλευση του σταθμού είχε προσελκύσει παλαιότερα και το ενδιαφέρον της κινεζικής Cosco.

Βιομάζα από φύκια
Το τελευταίο σκέλος του έργου προβλέπει τη δημιουργία στην ευρύτερη περιοχή θερμοκηπίων όπου θα καλλιεργούνται φύκια (άλγη) για την παραγωγή βιοκαυσίμων. Τα θερμοκήπια θα καταναλώνουν για τον σκοπό αυτό ένα σημαντικό μέρος από το εκπεμπόμενο διοξείδιο του άνθρακα της μονάδας ηλεκτροπαραγωγής. Εκτιμάται ότι έτσι η εκπεμπόμενη ποσότητα CΟ2 ανά μεγαβατώρα θα μειωθεί από τα 500 περίπου κιλά σε 100 κιλά. Σημειωτέον ότι εκτός από βιομάζα από φύκια, θα παράγονται ιχθυοτροφές, ζωοτροφές και φαρμακευτικά παράγωγα (Ω3, υαλουρονικό οξύ). Στα θερμοκήπια θα δημιουργηθούν και οι περισσότερες από τις θέσεις εργασίας, καθώς στην καλλιέργεια φυκιών για την παραγωγή βιομάζας έχουμε μια σοδειά ανά 24 ώρες και όχι μια σοδειά ανά έτος, όπως συμβαίνει με τα σπορέλαια. Συνολικά στον τομέα αυτόν θα δημιουργηθούν 1.000 νέες θέσεις.

Το τριπλό ενεργειακό έργο, συνολικής επένδυσης 3 δισ. ευρώ, φιλοδοξεί να δημιουργήσει 1.500
θέσεις εργασίας

3 δισ. ευρώ από ίδια κεφάλαια και δανεισμό

Το σύνολο της επένδυσης των 3 δισ. ευρώ πρόκειται να προέλθει από ίδια κεφάλαια και δανεισμό, χωρίς να απαιτείται η συνδρομή του ελληνικού κράτους με κάποιου είδους επιχορηγήσεις. Η επένδυση εκτιμάται ότι θα προσφέρει στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών της Ελλάδας ένα ποσό της τάξης των 400 εκατ. ευρώ τον χρόνο. Επίσης, η χρήση άλγης για την απορρόφηση του διοξειδίου του άνθρακα που θα εκπέμπει το εργοστάσιο ηλεκτροπαραγωγής, θα καταστήσει τη μονάδα αυτή μια από τις καθαρότερες τους είδους της στην Ευρώπη.

Αναφορικά με τους υπόλοιπους εταίρους του έργου, πληροφορίες από την αγορά αναφέρουν ότι «το επενδυτικό σχήμα για ένα τέτοιου μεγέθους project δεν μπορεί παρά να είναι ανοικτό». Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, η επένδυση προσελκύει το ενδιαφέρον και εγχώριων ομίλων που δραστηριοποιούνται στην ενέργεια, όπως η Εlpedison, θυγατρική εταιρεία των Ελληνικών Πετρελαίων και της ιταλικής Εdison, η οποία άλλωστε εμπλέκεται στον ΙΤGΙ, όπως και η ΔΕΠΑ, στην οποία τα Ελληνικά Πετρέλαια ελέγχουν το 35%.