«Μπουλντόζες, η τελευταία λύση για το παραλιακό μέτωπο»

Τις μπουλντόζες «επιστρατεύουν» οι ειδικοί ως τελευταία λύση για την ελεύθερη πρόσβαση στο θαλάσσιο μέτωπο της Αττικής. «Τα ακίνητα, ακόμη και τα Ολυμπιακά, δεν πρέπει να λειτουργούν εις βάρος της ελεύθερης πρόσβασης του κόσμου.
Έτσι, κατά περίπτωση πρέπει να δούμε και το θέμα της κατεδάφισης», λέει στα «ΝΕΑ» ο καθηγητής Πολεοδομίας, αντιπρύτανης στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο (ΕΜΠ) κ. Γιάννης Πολύζος.

Πέντε χρόνια μετά τους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας, στο παραλιακό μέτωπο από το Στάδιο Ειρήνης και Φιλίας έως τη Γλυφάδα, βλέπει κανείς μπάζα, περιφράξεις, κατασκευές νυχτερινών κέντρων και στο… βάθος θάλασσα. Η ελεύθερη πρόσβαση των κατοίκων στο θαλάσσιο μέτωπο της Αττικής μοιάζει ακόμη όνειρο απατηλό. Τώρα, η επίσημη δικαιολογία είναι ότι δεν υπάρχουν χρήματα.

«Η πόλη έχει αποκοπεί από τη θάλασσα. Έτσι, προκειμένου να αλλάξει ο σχεδιασμός, πρέπει να ξεκινήσουμε από μηδενική βάση, μη αποκλείοντας ακόμη και την κατεδάφιση όλων των εμποδίων που φράζουν την ελεύθερη πρόσβαση στο παραλιακό μέτωπο», υποστηρίζει ο πολεοδόμος, δρ αρχιτέκτονας κ. Σπύρος Τσαγκαράτος. «Η πόλη “μετακομίζει” προς τα Μεσόγεια, με συνέπεια παραλιακά κέντρα, όπως είναι για παράδειγμα η Γλυφάδα, να μην έχουν επαφή με τη θάλασσα».

Το πρότυπο της Βαρκελώνης. Πριν από τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2004, όλες οι μελέτες που συντάχθηκαν για την αναμόρφωση του παραλιακού μετώπου είχαν ως «πρότυπο» το μεταολυμπιακό θαύμα της Βαρκελώνης και το άνοιγμα της πόλης στο θαλάσσιο μέτωπο ήταν σχεδόν βέβαιο. Σήμερα, όπως λένε πηγές του νεοσύστατου υπουργείου Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής, «γίνεται και πάλι προσπάθεια να βρεθούν χρήματα για τις αστικές αναπλάσεις, αφού το ΕΣΠΑ- όπως είναι δομημένο- δεν προβλέπει τέτοιου είδους κονδύλια, με συνέπεια από το υπουργείο να έχουν επιδοθεί στην αναζήτηση εναλλακτικών τρόπων χρηματοδότησης, όπως είναι για παράδειγμα τα χρήματα από τα πρόστιμα».

Το θέμα της εξέρευσης πόρων επιβεβαιώνει στα «ΝΕΑ» και ο υφυπουργός Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων κ. Γιάννης Μαγκριώτης. «Προσπαθούμε να διεκδικήσουμε χρήματα από δημόσιους και ιδιωτικούς πόρους στο πλαίσιο της Πράσινης Ανάπτυξης, ενώ προετοιμαζόμαστε ακόμη και για διεκδίκηση χρημάτων απο το πιθανό Ε΄ ΚΠΣ (αφορά την περίοδο μετά το 2015)», επισημαίνει. «Η ανάπλαση του παραλιακού μετώπου σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Πάτρα, αλλά και σε άλλες πόλεις, είναι από τις βασικότερες προτεραιότητες του ΠΑΣΟΚ». Τον περασμένο Οκτώβριο, ο Πρωθυπουργός κ. Γιώργος Παπανδρέου συνοδευόμενος από τον Ισπανό αρχιτέκτονα κ. Χοσέπ Αθεμπίγιο- θεωρείται ο υπεύθυνος για το θαύμα της Βαρκελώνης- επισκέφθηκε τις Ολυμπιακές Εγκαταστάσεις στο Ελληνικό και το Στάδιο του Τae Κwon Do και τόνισε: «Θα ανοίξουμε το θαλάσσιο μέτωπο και θα διαμορφώσουμε χώρους αναψυχής, πολιτισμού και πρασίνου». Πάνω από 30 χρόνια. Η ιδέα της ελεύθερης πρόσβασης στο παραλιακό μέτωπο συντηρείται- σύμφωνα με ειδικούς- πάνω από 30 χρόνια, και δυστυχώς χωρίς αποτέλεσμα. «Καμία μεσογειακή πόλη δεν έχει μέλλον αν δεν ανοίξει το μέτωπό της προς τη θάλασσα», επισημαίνει ο αντιπρύτανης του ΕΜΠ κ. Γιάννης Πολύζος. «Οι πόλεις πρέπει να αναπτύσσονται γύρω από ένα μεγάλο λιμάνι. Και αυτό, λόγω του ιδιαίτερου ρόλου που διαδραματίζουν οι θαλάσσιες μεταφορές και η διακίνηση των προϊόντων. Δεν είναι τυχαίο ότι στο Παρίσι σήμερα, εν όψει του νέου Ρυθμιστικού Σχεδίου, σχεδιάζουν τη σύνδεση της πόλης με Λονδίνο και Ρότερνταμ».

Στις 23 Νοεμβρίου 2009, ο δήμαρχος Ελληνικού κ. Χρήστος Κορτζίδης, με επιστολή του προς την υπουργό Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής κ. Τίνα Μπιρμπίλη, επαναφέρει το ζήτημα της αξιοποίησης του παραλιακού μετώπου και του πρώην αεροδρομίου του Ελληνικού.

Όπως υποστηρίζει ο δρ πολιτικός μηχανικός κ. Τάσος Χωμενίδης, «τα συνοδευτικά έργα πρασίνου για τις Ολυμπιακές Εγκαταστάσεις δεν έγιναν ποτέ, διότι δεν μπόρεσαν να αξιοποιηθούν τα έργα, η συντήρηση των οποίων ανέρχεται σε 20-25 εκατομμύρια ευρώ τον χρόνο».

Ελεύθερη ζώνη. Όπως υποστηρίζει ο πολεοδόμος-χωροτάκτης κ. Φαίδωνας Γεωργιάδης, «ό,τι φέρνει λεφτά δεν έχει κατ΄ ανάγκην πολεοδομικό στόχο», αναφερόμενος στη δημιουργία εμπορικού κέντρου 60.000 τετραγωνικών μέτρων στον Άγιο Κοσμά. «Η παραλία είναι δημόσιο αγαθό και πρέπει να δημιουργηθεί μια ελεύθερη ζώνη για ένα μεγάλο παραλιακό περίπατο από τον Πειραιά μέχρι το Σούνιο».


24 φορείς έχουν λόγο για την παραλία!

Το όραμα ωστόσο- πέρα από την έλλειψη χρημάτων- προσκρούει και στην πολυδιάσπαση των υπηρεσιών που έχουν λόγο για το τι γίνεται στο παραλιακό μέτωπο. Σύμφωνα με το Τεχνικό Επιμελητήριο της Ελλάδας (ΤΕΕ), «24 φορείς του Δημοσίου- 11 υπουργεία, 7 δημόσιες υπηρεσίες και 6 εταιρείες- εμπλέκονται στον καθορισμό του αιγιαλού και των χρήσεων που αναπτύσσονται σε αυτόν».

Ενδεικτική είναι η περίπτωση της ανάπλασης του θαλάσσιου μετώπου της Γλυφάδας. Πέντε χρόνια μετά τους Ολυμπιακούς Αγώνες, γίνεται προσπάθεια να εφαρμοστεί στην πόλη, ένα μέρος της μελέτης που απέσπασε το 1ο βραβείο (το 2002) για την ανάπλαση του θαλάσσιου μετώπου από τον Φαληρικό Όρμο έως τη Βουλιαγμένη. Πού σκοντάφτει; Στον… πόλεμο μεταξύ της Κτηματικής Υπηρεσίας του Δημοσίου και του Οργανισμού Ρυθμιστικού Σχεδίου της Αθήνας. Το μπαλάκι για το ποιος έχει την αρμοδιότητα και τη διαμάχη μεταξύ των υπηρεσιών βεβαιώνει και ο δήμαρχος Γλυφάδας κ. Γιάννης Θεοδωρόπουλος. «Τρία χρόνια πηγαινοερχόμαστε από γραφείο σε γραφείο για να προχωρήσει μια εγκεκριμένη μελέτη και δεν μπορούμε να βρούμε άκρη», λέει.

Το 1ο βραβείο κέρδισε το γραφείο των αρχιτεκτόνων κ.κ. Σάκη και Ανδρέα Διγενή που συνεργάστηκαν με τον Ιταλό αρχιτέκτονα κ. Βιτόριο Γκρεγκότι. «Όπου δεν υπήρχαν διεκδικήσεις, η ανάπλαση προχώρησε. Από τον Φλοίσβο όμως μέχρι τη Βούλα δεν υπάρχει ίχνος ελεύθερης γης- εκτός από ελάχιστες νησίδες όπως είναι το ΠΙΚΠΑ. Εκεί οι μελέτες σταμάτησαν ακόμη και στα χαρτιά και τίποτα δεν προχώρησε», λέει ο κ. Ανδρέας Διγενής.