«Θα μου φέρεις πίσω τη μαμά μου;»

Πόσο γρήγορα μπορεί να αλλάξει η ζωή σου; Για τον 7χρονο Ιρακινό Ομάρ Αντέρ, ένα λεπτό ήταν αρκετό. Τόσο κράτησε η βροχή από αμερικανικές σφαίρες που γάζωσαν το αμάξι της οικογένειάς του, σκότωσαν τη μητέρα του και τον άφησαν παραμορφωμένο.

Ήταν δύσκολο να κοιτάξω τον Ομάρ στα μάτια. Τα σημάδια που του άφησε στο πρόσωπο και το σώμα του ο πόλεμος στο Ιράκ ήταν τόσο έντονα. Πριν από τρία χρόνια Αμερικανοί στρατιώτες άνοιξαν πυρ στο αυτοκίνητο που μετέφερε αυτόν και την οικογένειά του. Ο Ομάρ βγήκε από το φλεγόμενο όχημα με εγκαύματα στο κεφάλι και στα χέρια. Έχασε το δεξί του αυτί, τον αντίχειρα και τον δείκτη από το δεξί του χέρι. Το έγκαυμα στην αριστερή του παλάμη ήταν τόσο έντονο που ο αντίχειράς του είχε κολλήσει στο δέρμα του. Σήμερα, μαλλιά φυτρώνουν μόνο στο αριστερό μέρος του κρανίου του. Στη δεξιά πλευρά το δέρμα του μοιάζει με τσιγαρόχαρτο, γεμάτο αυλάκια από τη μάχη που έδωσε με τη φωτιά.

Ένα απόγευμα όμως στο Κέμπριτζ της Μασαχουσέτης ο Ομάρ με έκανε να χαμογελάσω. Υπερκινητικός, ζωηρός, με δίψα για ζωή. Έτρεχε ξυπόλητος στο γρασίδι και κυνηγούσε τα περιστέρια σε ένα πάρκο την ώρα που μιλούσα με τη βοήθεια ενός διερμηνέα στον πατέρα του, τον Σαμπάχ.

Πατέρας και γιος βρίσκονται εδώ και τρία χρόνια στη Βοστώνη. Με τη στήριξη της μη κυβερνητικής οργάνωσης Νo Μore Victims («Όχι άλλα θύματα») ο Ομάρ χειρουργείται στο Νοσοκομείο Παίδων και ο Σαμπάχ σχεδιάζει το μέλλον των παιδιών του μακριά από την κόλαση του πολέμου. «Δόξα τω Θεώ που ήρθα στην Αμερική και βρήκα βοήθεια. Δεν μπορώ να αλλάξω ό,τι έγινε. Δεν έχω μίσος για κανέναν. Τουλάχιστον εδώ είμαστε ασφαλείς», λέει ο Σαμπάχ και διηγείται πώς τραυματίστηκε ο Ομάρ στο Ιράκ.

Η ενέδρα
Ήταν 8 Ιανουαρίου του 2006 όταν η οικογένειά του ξεκίνησε από τη Μοσούλη για τη Βαγδάτη. Η γυναίκα του Σαμπάχ ήθελε να επισκεφτεί τους συγγενείς της. Τους περίμενε γιορτινό τραπέζι και ανοιχτές αγκαλιές, όμως το βαν που τους μετέφερε δεν έφτασε ποτέ στον προορισμό του.

Κοντά στην πόλη Σαμάρα ο Σαμπάχ ξύπνησε από τον κρότο των αμερικανικών όπλων. Όλα έγιναν τόσο γρήγορα. Οι σφαίρες βροχή. Σύμφωνα με την εκδοχή του αμερικανικού στρατού, ο οδηγός του οχήματος δεν είχε σταματήσει σε σημείο ελέγχου και οι στρατιώτες άνοιξαν πυρ. Ο Σαμπάχ έκανε το σώμα του ασπίδα για να σώσει τον Αλί, τον μεγαλύτερο γιο του. Δέχτηκε τρεις σφαίρες στην πλάτη και μια στο χέρι. Το αμάξι είχε τυλιχτεί στις φλόγες. Στο μπροστινό κάθισμα η γυναίκα του Σαμπάχ νεκρή. Στην αγκαλιά της ο Ομάρ πάλευε με τη φωτιά. Ο Σαμπάχ κατόρθωσε να βγάλει τους δύο γιους του από το βαν. Γύρισε πίσω για να πάρει το πτώμα της γυναίκας του. Αμερικανοί στρατιώτες και Ιρακινοί αστυνομικοί τον ακινητοποίησαν. Του πέρασαν χειροπέδες. «Δεν είμαστε τρομοκράτες, είμαστε πολίτες!», φώναζε.

Μέσα σε λίγα λεπτά όλα είχαν τελειώσει και οι Αμερικανοί ζητούσαν συγνώμη από τον Σαμπάχ. «Δεν ξέρω γιατί το έκαναν, γιατί μας πυροβόλησαν. Οι Αμερικανοί στρατιώτες φοβούνται και πυροβολούν ό,τι κινείται», λέει ο Σαμπάχ που από την ημέρα της ενέδρας άρχισε αγώνα δρόμου για να βοηθήσει τον Ομάρ.


Η ζωή στην Αμερική

Ο ΣΑΜΠΑΧ μεγάλωσε σε ένα σπίτι με 11 αδέρφια. Πριν από τον πόλεμο δούλευε στο Ιράκ ως σιδεράς και έμενε στους γονείς του μαζί με τη γυναίκα του και τους δύο γιους του. Σήμερα κάνει μαθήματα αγγλικών στη Βοστώνη, ενώ ο Ομάρ πηγαίνει σε σχολείο μουσουλμάνων όπου διδάσκεται αγγλικά, αραβικά και μαθαίνει να διαβάζει το Κοράνι.

Όσο περνάει ο καιρός οι απορίες του Ομάρ πληθαίνουν. «Πότε θα αποκτήσω μαλλιά σαν και τα δικά σου;», ρωτάει. «Θα μου φέρεις πίσω τη μαμά μου;», λέει συχνά με παράπονο. Όταν ολοκληρωθούν οι εγχειρήσεις μπορεί να κρύψουν τα σημάδια στο σώμα του.

Τι θα γίνει όμως με αυτά στην ψυχή του; Ένα βράδυ ο Ομάρ έμεινε στο σπίτι φίλων της οικογένειας στη Βοστώνη. Η γυναίκα που τον πρόσεχε έκαψε το ψωμί που έψηνε στο φούρνο. Όταν το είδε ο Ομάρ ρώτησε:

«Ήταν και αυτό μέσα στο αμάξι;».


Δεν μετρούν τα πτώματα

ΣΤΟ ΙΡΑΚ ο Σαμπάχ βρήκε κλειστές πόρτες και γυρισμένες πλάτες. Στη Συρία δεν είχε καλύτερη τύχη. Και στην Ιορδανία δεν μπορούσαν να κάνουν πολλά. Μέχρι που ο Κόουλ Μίλερ, ο Αμερικανός ιδρυτής της οργάνωσης Νo Μore Victims, τους έφερε στη Βοστώνη και φρόντισε για τη θεραπεία του μικρού Ιρακινού. Το Νοσοκομείο Παίδων δέχτηκε να χειρουργήσει δωρεάν τον Ομάρ και το γραφείο του απελθόντος γερουσιαστή Έντουαρντ Κέννεντυ ανέλαβε να βοηθήσει στην έκδοση βίζας για πατέρα και γιο. «Κάναμε κομμάτια μια χώρα με την εισβολή στο Ιράκ. Δεν υπάρχει ιατροφαρμακευτική περίθαλψη για εκείνους που έχουμε βλάψει. Η κυβέρνηση δεν νοιάζεται γι΄ αυτούς. Σίγουρα δεν μπορεί η οργάνωση να καλύψει όλες τις ανάγκες στο Ιράκ, αλλά μπορούμε να αφυπνήσουμε την κοινή γνώμη στις ΗΠΑ», μου λέει ο Μίλερ. Από την εισβολή των Αμερικα- νών στο Ιράκ το 2003 μέχρι σήμερα, η οργάνωση του Μίλερ έχει βοηθήσει συνολικά 22 παιδιά που τραυματίστηκαν στον πόλεμο και ετοιμάζεται να φέρει στις ΗΠΑ άλλα έξι. «Το 90% των κατοίκων που τραυματίζονται ή σκοτώνονται στον πόλεμο είναι πολίτες», λέει ο Μίλερ. «Όμως όσοι ασκούν πολιτική δεν νοιάζονται. Μπαίνουν σε μια ξένη χώρα, σκοτώνουν αθώους και δεν μετρούν καν τα πτώματα».