«Η Νέντα ήταν έτοιμη να δεχτεί μια σφαίρα»

Έγινε σύμβολο της εξέγερσης κατά του ισλαμικού καθεστώτος όταν η εν ψυχρώ δολοφονία της από την ισλαμική πολιτοφυλακή έκανε τον γύρο του κόσμου. Η Νέντα Αγκχά-Σολτάν δεν βρέθηκε τυχαία τον περασμένο Ιούνιο σε εκείνη τη διαδήλωση. Ήταν σε όλες τις διαδηλώσεις κι όπως λέει σήμερα ο εξόριστος σύντροφός της «έτοιμη να δεχθεί μια σφαίρα στην καρδιά».

O Κάσπιαν Μακάν ζει κρυμμένος σε μια πόλη της Μέσης Ανατολής αφού εγκατέλειψε κρυφά το Ιράν. Για τη σύντροφό του, «Άγγελο της Ελευθερίας» ή «Λέαινα του Ιράν», μίλησε στο ΒΒC στο πλαίσιο ενός ντοκιμαντέρ που θα προβληθεί στις 24 Νοεμβρίου. Κι εκεί αποκαλύπτει ότι η Νέντα δεν βρέθηκε καθόλου τυχαία στη διαδήλωση της 19ης Ιουνίου, όπως είχε ειπωθεί λίγες ημέρες μετά τη δολοφονία της. Ήταν εκεί γιατί «ήθελε να παλέψει για τη δημοκρατία και την ελευθερία».

Το «λάθος»
Η Νέντα ήταν ένα από τα περίπου 80 θύματα του καθεστώτος στις διαδηλώσεις του περασμένου Ιουνίου στην Τεχεράνη, όταν εκατομμύρια Ιρανοί ζητούσαν την ακύρωση του αποτελέσματος των εκλογών που έδινε μια δεύτερη προεδρική θητεία στον Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ. Η κατάρρευσή της στο έδαφος από τις σφαίρες που δέχθηκε και οι προσπάθειες ενός γιατρού να την κρατήσουν στη ζωή, καταγράφηκαν στην κάμερα ενός κινητού τηλεφώνου. Οι εικόνες έκαναν τον γύρο του κόσμου και η Νέντα έγινε σύμβολο. Μόνο που τα σύμβολα καταστρέφουν ζωές, όπως σημειώνει στην εφημερίδα «Οbserver» ο Ιάσονας Αθανασιάδης, ο δημοσιογράφος ελληνικής καταγωγής που την ίδια περίοδο κρατήθηκε στις φυλακές του ιρανικού καθεστώτος. Μέλη της οικογένειας της Νέντα φυλακίστηκαν ή δέχτηκαν απειλές. Η ίδια τύχη περίμενε και τον Κάσπιαν Μακάν. Λίγες ημέρες μετά τον θάνατό της έκανε το «λάθος» να πει δυο λόγια για εκείνη σε ξένα μέσα ενημέρωσης.

Ο Κάσπιαν και η Νέντα γνωρίστηκαν στην Τουρκία, έναν δημοφιλή τουριστικό προορισμό για τους Ιρανούς. Εκείνος ήταν 38 χρόνων, φωτογράφος στο επάγγελμα, κι εκείνη 26 με σπουδές στη Θεολογία. Στις προεδρικές εκλογές του Ιουνίου κανείς από τους δυο δεν σκεφτόταν αρχικά να ψηφίσει. Πίστευαν ότι η αποχή ήταν ένα «όχι» στο σύστημα. «Στη συνέχεια, όμως, νιώσαμε ότι κάτι διαφορετικό συνέβαινε», λέει ο Κάσπιαν στη συνέντευξή του. «Ψηφίσαμε τον Μιρ Χουσεΐν Μουσαβί. Δεν ήταν ψήφος υπέρ κάποιου υποψηφίου. Ήταν ψήφος διαμαρτυρίας». Όταν γεννήθηκε το «πράσινο κίνημα» που ζητούσε την ακύρωση του αποτελέσματος, ο Κάσπιαν ήταν επιφυλακτικός. Αντίθετα, η Νέντα ενθουσιάστηκε. «Της έλεγα “δεν είσαι οπαδός του Μουσαβί” και μου απαντούσε: “έχεις δίκιο, αλλά μου αρέσουν οι οπαδοί του. Διεκδικούν τα δικαιώματά τους”».

LΙΝΚ:

● http://www.iranianneda.com/

Σκεφτόταν μόνο την ελευθερία και τη δημοκρατία

Η ΝΕΝΤΑ συμμετείχε στις διαδηλώσεις από την αρχή.

«Ήταν πολύ θαρραλέα και δυνατή. Της ζήτησα να σταματήσει να πηγαίνει στις συγκεντρώσεις. Ανησυχούσα. Αλλά, το μόνο που σκεφτόταν ήταν ένα πράγμα: δημοκρατία κι ελευθερία για τους Ιρανούς. “Κάσπιαν, θα σου πω την αλήθεια: κάτω από αυτές τις συνθήκες είμαστε όλοι υπεύθυνοι. Εάν είχα ένα παιδί θα το φόρτωνα στην πλάτη μου και θα πήγαινα με αυτό στις διαδηλώσεις”, μου απαντούσε».

Την ημέρα που δολοφονήθηκε η Νέντα, ο Κάσπιαν ήταν στους δρόμους της Τεχεράνης με τη φωτογραφική του μηχανή. Κατά τις 6 με 7 το απόγευμα είδε ανθρώπους να δέχονται πυροβολισμούς. Το μυαλό του πήγε στη σύντροφό του. Συνελήφθη λίγες ημέρες μετά και πέρασε δυο μήνες με ανακρίσεις και βασανιστήρια στις φυλακές του καθεστώτος. Αυτό που θέλει τώρα, είναι να οργανώσει μια έκθεση στη μνήμη της Νέντα. Και να σπάσει τη σιωπή.