Ναυμαχίες για μία θέση στις μαρίνες του Αιγαίου

«Στη Ρόδο ήταν πολύ δύσκολο να βρούμε θέση για να δέσουμε το σκάφος. Ελεύθερες θέσεις δεν υπήρχαν, η μαρίνα ήταν γεμάτη, το ίδιο και το λιμάνι για τα επιβατηγά. Ευτυχώς, την τελευταία στιγμή αναχώρησε ένα πλοίο και καταφέραμε να μπούμε.
Στο Καστελλόριζο όπου φθάσαμε ερχόμενοι από το Ισραήλ πήραμε νερό από μια ταβέρνα, ενώ στη Σύμη δεν μπορέσαμε να δέσουμε. Στη Σκάλα Αστυπάλαιας δεν λειτουργούσαν οι εγκαταστάσεις για την παροχή νερού και ρεύματος».

Oκ. Sudo Τakafumi και ο φίλος του Sho Ιchi Sugilara είναι συνταξιούχοι από την Ιαπωνία και ταξιδεύουν με το ιστιοπλοϊκό σκάφος τους στο Αιγαίο τους τελευταίους δύο μήνες. Ξεκίνησαν το ταξίδι τους από την Ταϊλάνδη πριν από επτά μήνες και όταν ολοκληρώσουν την περιήγησή τους στις ελληνικές θάλασσες θα επιστρέψουν με το σκάφος τους στην Ασία.

Οι Ιάπωνες ιστιοπλόοι δεν είναι οι μόνοι που αντιμετωπίζουν προβλήματα με το δέσιμο και την εξυπηρέτηση στις μαρίνες των νησιών, που στην πλειονότητά τους είναι αλιευτικά καταφύγια. Οι διακοπές με σκάφος είναι το όνειρο χιλιάδων ανθρώπων. Το όνειρο όμως χρειάζεται χώρο για να… ελλιμενιστεί και δυστυχώς στα περισσότερα νησιά τους καλοκαιρινούς μήνες είναι σχεδόν πάντα κατειλημμένος (!)

«Στα μικρά νησιά μπορούμε να πάρουμε πόσιμο νερό αλλά όχι για ντους, γιατί το νερό δεν είναι αρκετό. Αυτό μπορούμε να το καταλάβουμε. Δεν μπορούμε όμως να καταλάβουμε πώς είναι δυνατόν στα Χανιά να μην υπάρχει τουαλέτα και μπάνιο σε όλο το λιμάνι» (!), επισημαίνει η κ. Μaryanne Ηare από την Αυστραλία. Μαζί με τον σύζυγο της Βarry αγόρασαν το 2006 ένα ιστιοπλοϊκό σκάφος από την Ισπανία και το καλοκαίρι ταξιδεύουν σε όλη τη Μεσόγειο. Τον χειμώνα δένουν το σκάφος στην Τουρκία- όπως λένε, είναι πιο φθηνά να δέσεις εκεί- και επιστρέφουν αεροπορικώς στην Αυστραλία.

Ελλείψεις σε βασικές υποδομές, τσακωμοί για μια θέση στους προβλήτες λόγω έλλειψης θέσεων στις μαρίνες και τα αλιευτικά καταφύγια- ιδίως στα μικρότερα νησιά του αρχιπελάγους – είναι συνηθισμένες εικόνες για όσους επιλέγουν ιστιοπλοϊκό για να κάνουν τις διακοπές τους στα ελληνικά νησιά.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Τουριστικής Ανάπτυξης, στην Ελλάδα υπάρχουν 19 μαρίνες που διαθέτουν 6.661 θέσεις, αλλά οι απαιτήσεις υπερβαίνουν τις 8.000 θέσεις. Σύμφωνα με τους σχεδιασμούς του υπουργείου, τα επόμενα τρία χρόνια θα κατασκευαστούν 12 νέες μαρίνες και θα δημιουργηθούν άλλες 3.000 θέσεις. Με την ανάπτυξη του θαλάσσιου τουρισμού, όμως, το 2011 θα απαιτούνται περισσότερες από 12.000 θέσεις. «Το αρχιπέλαγος είναι μοναδικό τοπίο. Και οι διακοπές με ιστιοπλοϊκό είναι ιδανικός τρόπος να το ανακαλύψεις και να το απολαύσεις. Το πρόβλημα είναι με τις μαρίνες και τα αγκυροβόλια στα περισσότερα νησιά», λέει ο κ. Γιάννης Μαραγκουδάκης, πρόεδρος του Πανελληνίου Ομίλου Ιστιοπλοΐας Ανοικτής Θαλάσσης (ΠΟΙΑΘ). «Οι ελλείψεις είναι εμφανείς και δεν είναι λίγες οι φορές που προκαλούνται και τριβές με συνέπεια να χαλάνε οι διακοπές».

Σύμφωνα με τον γιατρό κ. Ζερδελή που ζει στη Μυτιλήνη και ασχολείται με την ιστιοπλοΐα τα τελευταία 20 χρόνια, «η νέα μαρίνα της Μυτιλήνης εγκαινιάστηκε, αλλά δεν έχει λειτουργήσει ακόμη. Εκεί δένουν σκάφη, αλλά καθώς δεν έχει ολοκληρωθεί το έργο του βιολογικού καθαρισμού σε όλη την πόλη, σε αυτό τον χώρο καταλήγουν αποχετεύσεις από γύρω γειτονιές και έτσι η δυσοσμία είναι ανυπόφορη. Στο Πλωμάρι, η μικρή μαρίνα στο λιμάνι έχει απαξιωθεί. Τις θέσεις των σκαφών καταλαμβάνουν αλιευτικά και δεν υπάρχει χώρος για να δέσουν τα τουριστικά σκάφη».

Στην Τουρκία. Τελείως διαφορετική είναι η εικόνα στην Τουρκία που απέχει ελάχιστα από τη Λέσβο. «Η Τουρκία έχει μία σειρά από μαρίνες που διαθέτουν άριστες εγκαταστάσεις και προσελκύουν κάθε χρόνο χιλιάδες επισκέπτες. Απέναντί μας το Αϊβαλί έχει πολύ καλή μαρίνα που δέχεται ικανοποιητικό αριθμό σκαφών, ενώ υπάρχουν επίσης μαρίνες στο Κουσάντασι, στο Μποντρούμ (Αλικαρνασσός) και σε άλλες παραλιακές περιοχές.

Είναι κρίμα εμείς να είμαστε τόσο πίσω στο θέμα αυτό, ενώ η Τουρκία έχει επενδύσει στον ιστιοπλοϊκό τουρισμό που φέρνει επισκέπτες υψηλού εισοδήματος» λέει ο κ. Ζερδελής.


«Τα αγκυροβόλια έχουν μείνει όπως ήταν πριν από 50 χρόνια»

Όπως υποστηρίζει ο κυβερνήτης ιστιοπλοϊκών σκαφών (επαγγελματίας Skipper) κ. Νίκος Βλαχάκης, «στα νησιά οι χώροι όπου δένουν τα σκάφη είναι- στην πλειονότητά τους- αλιευτικά καταφύγια και όχι οργανωμένες μαρίνες. Με αυτή την έννοια δεν μπορούν να καλύψουν όλες τις ανάγκες ενός σκάφους. Για παράδειγμα, τα σκάφη παθαίνουν βλάβες και αν δεν υπάρχει η απαιτούμενη υποδομή χάνεται άσκοπα χρόνος μέχρι να βρεθούν συνεργεία. Επίσης, ο εφοδιασμός με καύσιμα είναι μεγάλο πρόβλημα, αφού γίνεται κατά κύριο λόγο με φορητά μέσα και βυτιοφόρα. Η έλλειψη χώρων είναι εμφανής. Έτσι, πολλοί αναγκάζονται να γυρίζουν πριν τις πέντε το απόγευμα στο λιμάνι για να βρουν θέση και δεν είναι λίγες οι φορές που προκαλούνται τσακωμοί».

Από την πλευρά του, ο κ. Sho Ιchi Sugilara επισημαίνει πως αυτό που του έκανε ιδιαίτερα αρνητική εντύπωση είναι ότι «πολλές φορές πλησιάζοντας σε κάποιο λιμάνι προσπαθούσαμε να επικοινωνήσουμε μέσω ασυρμάτου με τις λιμενικές αρχές για να τους ενημερώσουμε για την άφιξή μας και δεν είχαμε καμία ανταπόκριση».

Ούτε τα στοιχειώδη. «Στα περισσότερα μικρά νησιά οι λιμενικές εγκαταστάσεις παραμένουν όπως ήταν πριν από 50 χρόνια. Δεν διαθέτουν ούτε τις στοιχειώδης υποδομές», λέει ο ερασιτέχνης ιστιοπλόος κ. Ζερδελής.

«Και στα μεγαλύτερα νησιά, η εικόνα δεν διαφέρει πολύ. Για παράδειγμα, η μαρίνα της Χίου έχει αφεθεί στην τύχη της. Δεν λειτουργεί, δεν υπάρχει κανείς να βοηθήσει αν χρειαστεί και οι εγκαταστάσεις δεν συντηρούνται. Στη Σκύρο επίσης έχει εγκαταλειφθεί η μαρίνα, ενώ η μελέτη που είχε γίνει για την κατασκευή της είχε αστοχία αφού βρίσκεται στο “μάτι” του βοριά και όταν φυσάει αέρας από 5 Μπωφόρ και πάνω δεν μπορείς να δέσεις».