Οι κήποι κρύβουν μυστικά 35 Ιουλίων

Η θερμοκρασία μπορεί να ανέβηκε πολύ, η χθεσινή Γιορτή της Δημοκρατίας όμως δεν φιλοξενήθηκε στους δροσερούς κήπους του Προεδρικού Μεγάρου αλλά στις εσωτερικές αίθουσες, όπου συνήθως δίνονται τα επίσημα δείπνα για τους ξένους ηγέτες που επισκέπτονται τη χώρα μας.

Και αυτή δεν ήταν η μόνη καινοτομία της φετεινής 35ης επετείου που αποφάσισε ο Πρόεδρος Κάρολος Παπούλιας. Άλλαξε επίσης η ώρα της δεξίωσης, που από το σούρουπο μεταφέρθηκε το πρωί, ενώ οι πολυτελείς μπουφέδες και τα εντυπωσιακά κοκτέιλ αντικαταστάθηκαν από απλά σάντουιτς και αναψυκτικά.

Κάθε χρόνο η ατμόσφαιρα είναι διαφορετική. Τον τόνο δίνει φυσικά η προσωπικότητα του Προέδρου αλλά και οι πολιτικές συγκυρίες, ο καιρός και οι ενδυματολογικές επιλογές των κυριών.

Υψηλοί προσκεκλημένοι. «Το πρωτόκολλο είμαι εγώ…», συνήθιζε να λέει ο Κωνσταντίνος Καραμανλής οικοδεσπότης σε δύο περιόδους ως Πρόεδρος της Δημοκρατίας. Κατά τον διευθυντή του γραφείου του Πέτρο Μολυβιάτη, τηρούσε αυστηρά το πρωτόκολλο, καθόταν στο περίφημο Περίπτερο των κήπων του Προεδρικού Μεγάρου με τους πολιτικούς αρχηγούς ενώ, ανάμεσα στους θεσμικούς προσκεκλημένους χαιρόταν να βλέπει φίλους του από τους χώρους των Γραμμάτων και των Τεχνών όπως τους Δημήτρη Χορν, Οδυσσέα Ελύτη και τον Μάνο Χατζιδάκι.

Η εκδήλωση για τον εορτασμό της αποκατάστασης της Δημοκρατίας πέρασε διάφορες φάσεις, σύμφωνα με τον τέως πρόεδρο της Βουλής Απόστολο Κακλαμάνη, ο οποίος φέρει στη μνήμη του την πρώτη περίοδο μετά τη μεταπολίτευση επί Προεδρίας Κωνσταντίνου Τσάτσου: «Τότε επικρατούσε μια ατμόσφαιρα χαράς και κεφιού για την επάνοδο της Δημοκρατίας», θυμάται.

Το άνοιγμα. Στη διάρκεια της δεκαετίας του ΄80 η δεξίωση άρχισε να ανοίγει σε όλο και περισσότερο κόσμο, αλλά απέκτησε και μεγαλύτερη επισημότητα, ιδιαίτερα στη διάρκεια της Προεδρίας του Χρήστου Σαρτζετάκη, ο οποίος επανέφερε το πρωτόκολλο και τις τυπικότητες. Επί Προεδρίας Κωστή Στεφανόπουλου η εκδήλωση της 24ης Ιουλίου ακολούθησε την ίδια πεπατημένη ενώ ο ίδιος παρασύρθηκε από τις υπηρεσίες της Προεδρίας της Δημοκρατίας με αποτέλεσμα το 2001 να προκληθούν επικριτικά σχόλια από την εμφάνιση στους κήπους του Μεγάρου αρκετών συνεργατών της χούντας, οι οποίοι «κατείχαν την τέχνη να εμφανίζονται ως ζηλωτές του κοινοβουλευτικού συστήματος». Με την πάροδο των χρόνων, όμως, όλοι παραδέχονται πως ο εορτασμός αποκτά ολοένα και λιγότερους φίλους καθώς δεν είναι λίγοι- ανάμεσά τους υπουργοί και βουλευτές – οι οποίοι με διάφορα προσχήματα αποφεύγουν να παρευρεθούν στην εκδήλωση. Η αλλαγή, πάντως, της εκδήλωσης και η συρρίκνωση του κοσμικού της χαρακτήρα άρχισε επί Κάρολου Παπούλια, όπως επισημαίνει ο εκπρόσωπος Τύπου της Προεδρίας της Δημοκρατίας, Κώστας Μπίκας, ο οποίος υπενθυμίζει ότι για πρώτη φορά το 2005 τους κήπους της Προεδρίας πλημμύρισαν εκατοντάδες αντιστασιακοί που μέχρι τότε δεν είχαν περάσει την πόρτα των πρώην ανακτόρων ενώ η ορχήστρα έπαιζε Μίκη Θεοδωράκη. «Για τον Κάρολο Παπούλια», λέει, «κάθε χρονιά της εκδήλωσης εμπεριείχε και μια ξεχωριστή θεματική ενότητα επειδή ο Πρόεδρος θέλει να δώσει το στίγμα ότι η Δημοκρατία είναι για τον πολίτη και να βρει το πραγματικό της νόημα μακριά από τις κοσμικότητες».


Στην Πνύκα

Η πρώτη επέτειος για την αποκατάσταση της Δημοκρατίας εορτάστηκε στην Πνύκα. Ο Κωνσταντίνος Τσάτσος είχε εκλεγεί μόλις λίγες ημέρες νωρίτερα, στις 19 Ιουλίου, Πρόεδρος της Δημοκρατίας και βρέθηκε στον ιερό λόφο με πολλούς πολιτικούς μεταξύ των οποίων διακρίνουμε τον Γεώργιο Μαύρο (αρχηγός της |αξιωματικής αντιπολίτευσης και πρόεδρος της Ένωσης Κέντρου), τον Παναγή Παπαληγούρα (υπουργός Συντονισμού), τον Κωνσταντίνο Παπακωνσταντίνου (πρόεδρος της Βουλής), τον Αλέξανδρο Παπαδόγγονα (υπουργός Εμπορικής Ναυτιλίας) και τον Κωστή Στεφανόπουλο (υφυπουργός Εμπορίου).


Με λευκό κοστούμι

Στην τέταρτη επέτειο για την αποκατάσταση της Δημοκρατίας, ο Πρωθυπουργός Κωνσταντίνος Καραμανλής είναι ο μόνος που τολμά να φορέσει άσπρο κοστούμι στους κήπους του Προεδρικού Μεγάρου. Περιστοιχίζεται από γυναίκες- μεταξύ των οποίων και η Λίζα Έβερτ- στις ενδυματολογικές επιλογές των οποίων το σκορ μεταξύ φλοράλ και εμπριμέ είναι 4-2. Σε αυτή τη γιορτή είχε καταγραφεί το σχόλιό του προς τη Μελίνα Μερκούρη: «Είναι κρίμα το ταλέντο σου να το αφιερώνεις στο ΠΑΣΟΚ». Η Μελίνα του είχε απαντήσει: «Μα, χρειάζεται ταλέντο για να είσαι στο ΠΑΣΟΚ!».


Φρόσω με κεφαλαίο…

Επί Προεδρίας Χρήστου Σαρτζετάκη πολλά είχαν αλλάξει στη γιορτή της Δημοκρατίας. Κάποιοι πρώην όπως ο Καραμανλής και ο Τσάτσος δεν είχαν λάβει καν πρόσκληση επειδή είχαν αμφισβητήσει τον τρόπο εκλογής του (τα περίφημα χρωματιστά ψηφοδέλτια) και ο ενδυματολογικός κώδικας της κυρίας Ευφροσύνης Σαρτζετάκη είχε αναδείξει τα εκτυφλωτικά τιρκουάζ και μοβ μεταξωτά. Είναι η εποχή που ο Πρόεδρος προκαλεί πλήθος ειρωνικών σχολίων καθώς απαιτεί όταν αποκαλείται «κύριος» να γράφεται με κεφαλαίο Κ, λόγω του αξιώματός του.


Όλοι μαζί και ο Ανδρέας μόνος

Είναι μια δύσκολη χρονιά για την ελληνική πολιτική ζωή. Τον Ιούνιο διεξάγονται εκλογές, την 1η Ιουλίου η Νέα Δημοκρατία και ο Ενιαίος Συνασπισμός (ΚΚΕ με Χαρίλαο Φλωράκη και ΕΑΡ με Λεωνίδα Κύρκο) αποφασίζουν τη δημιουργία συγκυβέρνησης υπό τον Τζαννή Τζαννετάκη και έχουν σύνθημα την «κάθαρση». Η παραπομπή του Ανδρέα Παπανδρέου και πρώην υπουργών του είναι ορατή. Ο αρχηγός του ΠΑΣΟΚ που παντρεύεται λίγες ημέρες νωρίτερα (στις 13 Ιουλίου) τη Δήμητρα Λιάνη, αντιμετωπίζεται στη δεξίωση με ψυχρότητα από τους περισσότερους συγκεντρωμένους, όχι όμως και από τη Μελίνα Μερκούρη που προσφέρει την υποστήριξή της.
Με τα σουβλάκια μας κακομαθαίνετε…

Το φλοράλ παραμένει στις στυλιστικές επιλογές, αυτήν τη φορά της Δήμητρας Λιάνη η οποία απωθεί με τρόμο σουβλάκια και κεφτεδάκια που της προσφέρει ο σερβιτόρος στο κιόσκι, όπου συνηθίζουν να κάθονται οι πολιτικοί αρχηγοί και απολαμβάνουν μεταξύ άλλων και τα αγαπημένα τους τραγούδια:

«Ένας φίλος ήρθε απόψε απ΄ τα παλιά» για τον Κωνσταντίνο Καραμανλή και «Strangers in the night» για τον Ανδρέα Παπανδρέου.


Χειραψία με ιστορία

Οι φωτογράφοι περίμεναν από καιρό αυτήν τη φωτογραφία. Δύο χρόνια πριν ο Πρόεδρος Καραμανλής είχε απαιτήσει από τον Πρωθυπουργό Μητσοτάκη να αποπέμψει από το υπουργείο Εξωτερικών τον Αντώνη Σαμαρά, λόγω των χειρισμών του στο θέμα των Σκοπίων. Όπερ και εγένετο. Το 1993 ο Σαμαράς ιδρύει την Πολιτική Άνοιξη και τον Σεπτέμβριο πέφτει η κυβέρνηση Μητσοτάκη λόγω ανεξαρτητοποίησης του Γιώργου Συμπιλίδη ο οποίος λίγο μετά θα πολιτευθεί με το κόμμα του Αντώνη Σαμαρά.


Νέος ένοικος, νέα ήθη

Τα πρώτα χρόνια της Προεδρίας του Κωστή Στεφανόπουλου η είσοδος των επισήμων γινόταν υπό τους ήχους του γνωστού αμερικανικού άσματος «When the saints go marching in», το οποίο επελέγη μάλλον για το χαρωπό του ρυθμού του και ουχί για τη σημειολογία των στίχων του. Πρωθυπουργός είναι πλέον ο Κώστας Σημίτης και οι συζητήσεις στο περίπτερο των αρχηγών είναι πιο χαμηλών τόνων.


Δημοκρατία της σόου μπιζ

Ο Κωστής Στεφανόπουλος ανοίγει τους κήπους του Προεδρικού Μεγάρου σε ένα ευρύ φάσμα πολιτών από τους οποίους δεν λείπουν και celebrities. Η Ζωή Λάσκαρη, η Δέσποινα Βανδή με τον Ντέμη Νικολαΐδη, ακόμα και ο Νίκος Μαστοράκης με τη Μαρίνα Τσιντικίδου είναι καλεσμένοι εκείνα τα χρόνια και η δεξίωση αποκτά μια πιο glamorous αίσθηση. Απαραίτητη προϋπόθεση ο κήπος να έχει ποτιστεί τουλάχιστον την προηγουμένη ώστε να μη βυθίζονται τα τακούνια στο γρασίδι.


Η έκπληξη

Έκπληξη αποτέλεσε πέρσι η προσέλευση του προέδρου του Συνασπισμού Αλέξη Τσίπρα με την 23χρονη Καντζίτζα Σάνκο, μετανάστρια από τη Σιέρα Λεόνε. Η νεαρή, χαμογελαστή και λίγο αμήχανη, συνομίλησε με τους πολιτικούς αρχηγούς και έδωσε έναν αέρα «πραγματικής ζωής» σε μια γιορτή που τείνει να χάσει τον αρχικό της χαρακτήρα.