Τραβάει το σχοινί η Άγκυρα

Περαιτέρω κλιμάκωση της έντασης στο Αιγαίο, ενδεχομένως και στην περιοχή της Κύπρου, αναμένει το επόμενο διάστημα το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών, τονίζοντας πως τα αντανακλαστικά της ελληνικής πλευράς οφείλουν να είναι οξυμμένα ώστε να μη συμβεί κάτι που θα δημιουργήσει εξελίξεις- και, φυσικά, εννοούν ένα θερμό επεισόδιο ή μια πτώση αεροσκάφους.

Την ίδια στιγμή, όπως λένε διπλωματικές πηγές, η ανεπίσημη υποστήριξη ενός ελληνοτουρκικού διαλόγου με ιδέες από μέρους των ΗΠΑ, εφόσον ζητηθεί και από τις δύο πλευρές, πέφτει στο κενό, καθώς ούτε η Αθήνα ούτε η Άγκυρα είναι διατεθειμένες να προσφύγουν- ακόμη κι ανεπίσημα- στην Ουάσιγκτον.

Οι λόγοι για την κλιμάκωση της έντασης είναι δύο λένε οι ίδιες πηγές: ο ένας έχει να κάνει με το ότι το φθινόπωρο αναμένεται να υλοποιηθεί και στην πράξη η συνεργασία της Κύπρου με αμερικανικές εταιρείες για την εξόρυξη φυσικού αερίου σε ύδατα των οποίων την κυριότητα αμφισβητεί η Τουρκία. Γνωρίζοντας τις έως τώρα πρακτικές της Άγκυρας, είναι λογικόλένε οι διπλωμάτες- να αναμένει κανείς ότι θα επιχειρήσει να «τρομάξει» τους ξένους επενδυτές με κάθε τρόπο. Από την άλλη μεριά, ο κ. Χριστόφιας έχει πει ότι θα «παγώσει» τις διαπραγματεύσεις Τουρκίας- Ε.Ε. στο κεφάλαιο για την ενέργεια- και, αναμένεται, η Αθήνα θα συμπαραταχθεί μαζί του, παρ΄ ότι δεν το έχει δηλώσει ακόμη. Η ένταση λοιπόν στον άξονα Λευκωσίας- Άγκυρας είναι δεδομένηκι αυτό φάνηκε κι από τον «εορτασμό» της εισβολής στα κατεχόμενα, όπου το βασικό μήνυμα ήταν πως «δεν θυσιάζουμε την ΤΔΒΚ για χάρη της Ε.Ε.». Δεν είναι άλλωστε τυχαίο ότι παρών ήταν και ο διαπραγματευτής της Τουρκίας με την Ένωση- και… παράλληλος ΥΠΕΞ, όπως λέγεται- ο κ. Μπαγκίς.

Ο δεύτερος λόγος για την κλιμάκωση της έντασης έχει να κάνει με την αντίστοιχη κλιμάκωση των σχέσεων της κυβέρνησης Ερντογάν με το κεμαλικό κατεστημένο και ειδικά με τους στρατιωτικούς. Οι τελευταίοι φέρουν βαρέως τη σύλληψη, ύστερα από συνεδρίαση μάλιστα του Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας, ενός ταξιάρχου, στον οποίο έβαλαν χειροπέδες μπροστά στα κανάλια! Για όποιον γνωρίζει τη σύγχρονη τουρκική παράδοση, λένε διπλωμάτες που έχουν θητεύσει στην Άγκυρα, αυτές είναι αδιανόητες εικόνες – κι ελάχιστα παρηγορεί τους στρατηγούς το γεγονός ότι ο ταξίαρχος στη συνέχεια αφέθηκε ελεύθερος.

Ο κ. Ερντογάν, επικαλούμενος την προσαρμογή στις μεταρρυθμίσεις που απαιτεί η Ένωση, πέρασε νόμο βάσει του οποίου στρατιωτικοί μπορεί να δικάζονται και από πολιτικά δικαστήρια- και όχι μόνο στρατιωτικά. Αυτό επίσης θεωρήθηκε casus belli για τους στρατηγούς. Οι οποίοι- κατά τους διπλωμάτες- αντέδρασαν όπως συνηθίζουν: έδειξαν την ισχύ τους δημιουργώντας ένταση στο Κυπριακό, το Αιγαίο και το Κουρδικό, όπου επίσης ο κ. Ερντογάν επιχειρεί να βρει ένα modus vivendi.

«Όλοι βολεύονται». Πάντως, διπλωμάτες που έχουν παρακολουθήσει επί χρόνια τις εξελίξεις στα ελληνοτουρκικά θεωρούν ότι δεν πρόκειται να υπάρξει κάποια εξέλιξη διπλωματική- ούτε καν το Δεκέμβριο που ο κ. Σαρκοζί έχει απειλήσει ότι θα θέσει θέμα Τουρκίας στη Σύνοδο Κορυφής. Όπως λένε, «όλοι βολεύονται από αυτήν την ενδιάμεση κατάσταση, από διαπραγματεύσεις που συνεχίζονται στο διηνεκές, βολεύεται κι ο Ερντογάν, βολεύεται κι η Ένωση, την οποία απασχολούν άλλα ζητήματα. Βολευόμαστε κι εμείς που δύσκολα θα μπορούσαμε να δικαιολογήσουμε γιατί υποστηρίζουμε κάποιον που κάνει υπερπτήσεις κάθε τρεις και λίγο, βολεύεται κι ο κ. Χριστόφιας ο οποίος δεν χρειάζεται να τα σπάσει με τους εταίρους…».