Νίκησαν κεντροδεξιά και αποχή

Στην αρχή το λέγαμε σαν ανέκδοτο, σιγά-σιγά καταλάβαμε ότι είναι αλήθεια, χθες επιβεβαιώθηκε πανηγυρικά: το ΠΑΣΟΚ σώζει την τιμή της ευρωπαϊκής σοσιαλδημοκρατίας.

Δύο είναι οι βασικές παρατηρήσεις που μπορούν να γίνουν για τα αποτελέσματα αυτών των ευρωεκλογών. Το πρώτο είναι ότι παρά την οικονομική κρίση, παρά την καταδίκη των νεοφιλελεύθερων δογμάτων, η κεντροδεξιά αυξάνει τη δύναμή της. Σύμφωνα με τα εξιτ πολ σε πανευρωπαϊκή κλίμακα, η κεντροδεξιά αυξάνει το ποσοστό της από 36,6 σε 39,5% και η κεντροαριστερά το μειώνει από 27,6% σε 26%. Στη Γαλλία, οι σοσιαλιστές υπέστησαν πραγματική συντριβή. Στη Γερμανία, οι χριστιανοδημοκράτες μπορεί να σημείωσαν υποχώρηση, αλλά αυτοί που κέρδισαν δεν ήταν οι σοσιαλδημοκράτες, που διατήρησαν τις δυνάμεις τους. Ηταν οι Ελεύθεροι-Δημοκράτες, οι χαρακτηριστικότεροι ίσως εκπρόσωποι του συστήματος της ελεύθερης αγοράς, που σχεδόν διπλασίασαν τη δύναμή τους.

Το δεύτερο συμπέρασμα, ίσως πιο ουσιαστικό από το πρώτο, είναι ότι η συμμετοχή σημείωσε αρνητικό ρεκόρ. Ψήφισε μόλις το 43% των Ευρωπαίων, έναντι 45,5% το 2004. Από τη χαμηλή αυτή συμμετοχή επωφελήθηκαν τα ακραία κόμματα, που στις περισσότερες περιπτώσεις είναι ακροδεξιά και αντιευρωπαϊκά. Στην Ολλανδία, το ισλαμοφοβικό κόμμα του Γκέερτ Βίλντερς κατέλαβε τη δεύτερη θέση, με ποσοστό που υπερβαίνει το 15%. Στην Αυστρία, το επίσης ισλαμοφοβικό Κόμμα της Ελευθερίας υπερδιπλασίασε τη δύναμή του, φτάνοντας το 13%. Στην Ουγγαρία, το καινούργιο νεοφασιστικό κόμμα Jobbik έλαβε 15% και εισέρχεται στην Ευρωβουλή με τρεις έδρες. Λίγες ημέρες πριν από την ψηφοφορία, η επικεφαλής του κόμματος Κριστίνα Μορβάι καλούσε τους «αυτοαποκαλούμενους υπερήφανους Εβραίους της Ουγγαρίας να πάνε να παίξουν με τις μικρές περιτμημένες ουρές τους»…