Εναλλακτικά Ερωτήσεις χωρίς απαντήσεις

ΣΕ ΚΑΘΕ εκλογές υπάρχει ένα κρίσιμο χρονικό σημείο. Προκύπτει συνήθως την τελευταία εβδομάδα πριν από τις κάλπες. Στο σημείο αυτό αποκρυσταλλώνεται η πολιτική ατμόσφαιρα. Και καθίσταται ορατό αυτό που κρίνεται στις εκλογές. Η ερώτηση που δίνει από μόνη της και την απάντησηδηλαδή το αποτέλεσμα. Είναι η στιγμή που τρέμουν τα έμπειρα πολιτικά στελέχη. Γιατί αν δεν ανταποκρίνεσαι σε αυτό που επιζητούν οι πολίτες, τότε έχεις χάσει από χέρι.

Οι ευρωεκλογές του 2009 εγγράφονται σε μια γραμμή που ξεκίνησε τέτοιες μέρες πριν από πέντε χρόνια. Ο λόγος για τις ευρωεκλογές του 2004. Έγιναν μέσα σε ατμόσφαιρα απάθειας με μεγάλη αποχή. Η εξουσία είχε περάσει από το ΠΑΣΟΚ- παρά τη νέα ηγεσία Παπανδρέου- στη Ν.Δ. του Καραμανλή. Η απογοήτευση έστειλε πολύ κόσμο στις παραλίες κι έδωσε μεγάλη διαφορά στη συντηρητική παράταξη.

Το ίδιο κλίμα επικράτησε στις δημοτικές εκλογές του 2006 και στις βουλευτικές του 2007. Μια υποβόσκουσα δημόσια ατμόσφαιρα που συνυπήρχε με μεγάλη πολιτική ρευστότητα. Καμία σχέση με τα μεγάλα ντέρμπι του ΄81 και του ΄85, του ΄89-90 και του ΄93, του ΄96 και του 2000. Αυτή ακριβώς η κατάσταση επικρατεί και στις φετινές ευρωεκλογές. Όχι γιατί οι ψηφοφόροι είναι απογοητευμένοι με την Ευρώπη- όπως ισχύει, ας πούμε, στη Γαλλία. Αλλά γιατί είναι αποκαρδιωμένοι από την εγχώρια πολιτική.

ΦΑΙΝΕΤΑΙ στονθάνατο της πόλωσης. Το εργαλείο που δούλεψαν ο Ανδρέας, ο Μητσοτάκης, ο Σημίτης- ακόμη και ο Κώστας Καραμανλής- δεν αποδίδει πλέον. Αντιθέτως, απωθεί τους ψηφοφόρους. Αυτό το «τι ΠΑΣΟΚ, τι Δεξιά» είναι δίκοπο μαχαίρι που χαρακώνει και τους μεν και τους δε. Η ρευστότητα δυσκολεύει τη Ν.Δ., με τον Καραμανλή να εμφανίζεται μπροστά σε αραιές πλατείες. Ζορίζει όμως και τα μικρότερα κόμματα- ας πούμε τον ΣΥΡΙΖΑ. Χωρίς αέρα στα πανιά του ο ΛΑΟΣ και με τάση υποχώρησης το ΚΚΕ.

Εξαίρεση από τη ρευστότητα είναι δύο κόμματα. Το ένα είναι το ΠΑΣΟΚ του οποίου η μακροχρόνια παραμονή εκτός εξουσίας έχει κινητοποιήσει τους οπαδούς. Διαθέτει την καλύτερη συσπείρωση. Ωστόσο, το κίνημα του Γιώργου Παπανδρέου φαίνεται να αδυνατεί να πείσει «μεσαίους» και γενικά πιο κινητικούς ψηφοφόρους. Ο δεύτερος κερδισμένος από τη ρευστότητα είναι οι Πράσινοι. Όποιος θέλει να ψηφίσει αντισυστημικά, τους προτιμά. Διότι το περιβάλλον είναι άσπιλη ατζέντα που δεν βρίσκει κανέναν αντίθετο. Και διότι είναι κόμμα χωρίς προϊστορία ιδεολογική ή πολιτική, άρα δεν έχει υποστεί φθορά το ίδιο ή οι ιδέες του.

ΜΑΣ ΕΠΙΤΡΕΠΕΙ κάτι από όλα αυτά να αντιληφθούμε το ερώτημα στο οποίο θα απαντήσουν αυτές οι εκλογές; Όχι ακόμα. Το ερώτημα θα μπορούσε να είναι: «Έχει τελειώσει ο Καραμανλής;» αν έχει κανείς σκοπιά Ν.Δ.. Ή, με σκοπιά ΠΑΣΟΚ, θα μπορούσε να είναι: «Μπορεί ο Παπανδρέου να κερδίσει τον Καραμανλή;». Τέλος, η άνοδος των Πράσινων- όπως το 2005 του ΣΥΡΙΖΑ και του ΛΑΟΣ- επαναθέτει το ερώτημα: «Αναζητά το εκλογικό σώμα έναν τρίτο πόλο, που να λειτουργήσει συμπληρωματικά με ένα από τα κόμματα εξουσίας;».

Το επταήμερο που αρχίζει αύριο θα αποσαφηνίσει την ερώτηση. Η απάντηση πάλι, που θα δοθεί οριστικά στις 7 Ιουνίου, θα αποσαφηνίσει τις πολιτικές εξελίξεις έως τον Μάρτιο του 2010.