[ 20 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ] Αισθάνομαι ότι η κυβέρνηση με εξαπατά

Διαφθορά, ανικανότητα και ανευθυνότητα απέναντι σε κάθε πρόβλημα χαρακτηρίζει την πολιτική διαχείριση της χώρας ο καθηγητής κ. Τάσος Γιαννίτσης, που σχολιάζει με καυστικό τρόπο τον Πρωθυπουργό – θεωρεί ότι είναι ανύπαρκτος- ενώ επιρρίπτει ευθύνες και στην κοινωνία για όσα συμβαίνουν. Η οικονομική κρίση κατά τον πρώην υπουργό είναι κυρίως πολιτική.

Πώς σχολιάζετε τα μέτρα υπέρ των ασθενέστερων που ανακοίνωσε ο Πρωθυπουργός;

Δεν υπάρχει Πρωθυπουργός. Ούτε πραγματικά μέτρα για ασθενέστερους.

Αντέχει ο προϋπολογισμός πιο γενναιόδωρες πολιτικές;

Γενναιόδωρες πολιτικές υπάρχουν. Όμως για άλλους από αυτούς που τα χρειάζονται. Όταν εκτελούνται παιδιά, πώς να υπάρξουν γενναιόδωρες κοινωνικές πολιτικές;

Ποιοι τομείς και κατηγορίες πληθυσμού πρέπει να ενισχυθούν αυτήν την περίοδο κρίσης;

Η ανταγωνιστικότητα, η νεολαία, η εκπαίδευση, η υγεία, οι άνεργοι, τα πολύ χαμηλά εισοδήματα. Από πού θα προέλθουν οι πόροι;
Από επαναφορά μιας προοδευτικής φορολογικής κλίμακας, από εξορθολογισμό των δημόσιων δαπανών, από πάταξη της τεράστιας φοροδιαφυγής, από κοινοτικά κονδύλια, από καταπολέμηση της ιδιοποίησης δημόσιου χρήματος.

Σας ανησυχεί η άνοδος των επιτοκίων δανεισμού της χώρας;
Με ανησυχεί και με εξοργίζει. Το πρώτο, γιατί εκφράζει τη δυσμενή τροπή των δημοσιονομικών μας. Το δεύτερο, γιατί αισθάνομαι ότι η κυβέρνησή μου με εξαπατά.

Πού οφείλεται;
Ο προϋπολογισμός του 2007 αποδείχθηκε πλασματικός. Αυτό επαναλήφθηκε το 2008. Η προοπτική του 2009 είναι χειρότερη. Απουσιάζει πλήρως μια αξιόπιστη πολιτική.

Ο προϋπολογισμός είναι υλοποιήσιμος;

Η εξέλιξη των επιτοκίων απαντά. Είναι πολύ πιο αντικειμενικό κριτήριο από μια απάντησή μου. Εκτιμώ ότι θα είναι η μεγαλύτερη αποτυχία από το 1993 και μετά. Ποιοι- επιγραμματικά- θα ήταν οι βασικοί άξονες μιας πολιτικής άμυνας και εξόδου από την κρίση για την ελληνική οικονομία;
Ένα διετές σχέδιο συνολικής διαχείρισης της κρίσης με ξεκάθαρες επιδιώξεις σε τέσσερα πεδία: στην αντικυκλική πολιτική, στα μακροοικονομικά, στα κοινωνικά, στα διαρθρωτικά.

Ποιο είναι το πρώτο διαρθρωτικό πρόβλημα που πρέπει να αντιμετωπιστεί;

Το τεράστιο δίδυμο έλλειμμα στα δημοσιονομικά και στην πολιτική διαχείριση, που πνίγει ξανά, έπειτα από 25 χρόνια, οποιαδήποτε προοπτική. Είμαστε αντιμέτωποι με έναν απίστευτο (και απύθμενο) συνδυασμό διαφθοράς, ανικανότητας, πολιτικού ευτελισμού και ανευθυνότητας για οποιοδήποτε κοινωνικό ή καθημερινό πρόβλημα. Όταν αυτό συμβαίνει, τα αποτελέσματα απλώνονται παντού. Είναι σαν επιδημία. Και το δεύτερο;
Το επίπεδο μόρφωσης και κουλτούρας της κοινωνίας μας. Μην ξαφνιάζεστε. Δεν μπορούν να συμβαίνουν όσα επικρίνουμε συνεχώς, αλλά η κοινωνία να είναι θεατής. Είναι υπεύθυνη για επιλογές, ανοχές, αντιλήψεις, τρόπους αντιμετώπισης και πολιτικές. Είτε μιλάμε για την κρίση, το περιβάλλον είτε για τις πολιτικές λειτουργίες.

Είναι η ελληνική κοινωνία έτοιμη για τέτοιες αλλαγές;

Αν δεν είναι, να γίνει. Δεν αποτελείται από καθυστερημένα άτομα.

Η κρίση έχει πολιτικά χαρακτηριστικά;

Όταν ο δείκτης διαφθοράς στην Ελλάδα είναι θεαματικά υψηλότερος συγκριτικά με άλλους και η πολιτική λειτουργία θεαματικά ανύπαρκτη ή διεφθαρμένη, η χώρα έχει κυρίως πολιτικό και κοινωνικό πρόβλημα. Το οικονομικό είναι συνέπεια.

Τι αλλαγές θα φέρει την επόμενη μέρα στο σύστημα;

Θα έχουμε νέες διεθνείς ιεραρχίες και νέους διεθνείς κανόνες. Ένταση των διεθνών και εσωτερικών ανισοτήτων. Αδυναμία αντιμετώπισης των κλιματικών αλλαγών και του ενεργειακού. Ίσως δεν γνωρίζουμε καν τις σημαντικότερες.

Ο ρόλος του κράτους επαναπροσδιορίζεται;

Φαίνεται παντού. Ειδικά για την Ελλάδα, το ερώτημα είναι αν ο όποιος- απολύτως αναγκαίος- επαναπροσδιορισμός μπορεί να γίνει πράξη και όχι μπλα μπλα.

Η Ευρώπη έπαιξε σωστά τον ρόλο της;

Η Ευρώπη αξιοποίησε τα περι θώρια που είχε. Ακόμα και η ΕΚΤ έκανε σημαντικές και χρήσιμες υπερβάσεις.

Αναδείχθηκαν κάποιες αδυναμίες της;

Ας μη μετατρέπουμε τις ευρωπαϊκές φαντασιώσεις μας σε κριτήριο αποτυχίας των ευρωπαϊκών πολιτικών.

Πώς θα μπορούσε να προχωρήσει καλύτερα στο μέλλον;

Με πιο συντονισμένες μακροοικονομικές, ιδίως δημοσιονομικές, πολιτικές και με μεγαλύτερη αυστηρότητα απέναντι σε ανεύθυνες εθνικές πολιτικές.

Η Ελλάδα προστατεύθηκε ως μέλος της ευρωζώνης;

Οι Έλληνες κέρδισαν το ισοδύναμο δισεκατομμυρίων ευρώ από την προστασία αυτή. Αυτό που η χώρα δεν κερδίζει είναι η μάχη με την ανοησία που χρόνια εκφράζεται για το ευρώ.

Το βιβλίο που επιμεληθήκατε τιτλοφορείται «Σε αναζήτηση ενός ελληνικού μοντέλου ανάπτυξης». Είναι η «αναζήτηση» της Κεντροαριστεράς;

Είναι η αναζήτηση του κοινού νου, των πολιτικών και των αποτελεσμάτων που χαρακτηρίζουν πολλές πετυχημένες χώρες. Θελήσαμε να εντοπίσουμε κρίσιμα διδάγματα. Να δούμε πώς φθάνουν ορισμένοι σε επιτυχία και ποιες απαντήσεις μπορούν να δοθούν σε κρίσιμα θέματα πολιτικής του αύριο.

Υπάρχει μοντέλο πρότυπο, π.χ. το Σκανδιναβικό;

Όχι. Τα «μοντέλα» δεν αναπαράγονται. Απλώς διδάσκουν. Κάθε χώρα-μοντέλο επιτυγχάνει σε μια ιστορική φάση έναν ιδιότυπο συνδυασμό οικονομικών, κοινωνικών και πολιτικών συνθηκών, που την οδηγούν σε άλματα.