[ ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ ] Οι πολιτικοί ξανά στην αγγαρεία

Μας έλειψαν πολύ. Από σήμερα το πρωί, όμως, οι πολιτικοί αρχηγοί βρίσκονται ξανά στα γραφεία τους. Μάλλον επέστρεψαν με βαριά καρδιά, αφού ένωσαν τις (διαφορετικές) προσευχές τους στη Μεγαλόχαρη. Τόσο ο Κώστας Καραμανλής όσο και ο Γιώργος Παπανδρέου βρίσκονται αντιμέτωποι με στοιχήματα που θα προτιμούσαν να αποφύγουν.

Σαν χθες πριν από ένα χρόνο, ανακοινωνόταν η προκήρυξη εθνικών εκλογών με το καινοφανές πρόσχημα της κατάρτισης προϋπολογισμού. Ο κ. Καραμανλής επανεξελέγη και πέτυχε διάνα: το πρώτο εξάμηνο του 2008 το έλλειμμα του προϋπολογισμού ξεπέρασε την πρόβλεψη για ολόκληρο το έτος. Η (νέα) κυβέρνηση αποδεικνύεται ανίκανη να συγκρατήσει τις δαπάνες, ενώ η κατάρρευση των δημοσίων εσόδων συνεχίζεται. Πρόκειται για τη μακροοικονομική κορυφή του παγόβουνου. Οι πολίτες δεν χρειάζεται να γνωρίζουν τα μεγέθη της εθνικής οικονομίας για να απαισιοδοξούν. Η απαισιοδοξία δεν σχετίζεται μόνο με την παρούσα κατάσταση, την οποία βιώνουν, αλλά και με την αίσθηση της έλλειψης προοπτικής και σχεδίου για το συλλογικό μέλλον. Όπως φαίνεται, οι μόνες πυξίδες που λειτουργούν είναι των πλοίων που μεταφέρουν τους εκδρομείς, συμπεριλαμβανομένων των πολιτικών, από τα νησιά.

Σε ένα τέτοιο κοινωνικοπολιτικό περιβάλλον, το ισχυρό χαρτί της κυβέρνησης οφείλει την αντοχή του στην αδυναμία του αντιπάλου. Υπό αυτή την έννοια, ο κ. Παπανδρέου υφίσταται μεγαλύτερη πίεση από τον κ. Καραμανλή. Στο ΠΑΣΟΚ γενικεύεται η αίσθηση του επείγοντος να αντιστραφεί το εις βάρος του κόμματος κλίμα τον ερχόμενο Σεπτέμβριο. Εδώ φαίνεται να ομονοούν οι αποκλίνουσες συνιστώσες του Κινήματος. Τα γενέθλια του ΠΑΣΟΚ, που θα συνδυαστούν με τη μεταστέγαση των κεντρικών γραφείων του, έχουν επενδυθεί με την προσμονή ενός βαρυσήμαντου μηνύματος που θα εκπέμψει ο πρόεδρός του και το οποίο τις αμέσως επόμενες ημέρες θα κληθούν να μεταλαμπαδεύσουν τα στελέχη του σε κάθε γωνιά της επικράτειας. Η σκηνοθεσία

ΤΟΣΟ Ο ΚΩΣΤΑΣ ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ

όσο και ο Γιώργος Παπανδρέου βρίσκονται αντιμέτωποι με στοιχήματα που θα προτιμούσαν να αποφύγουν

είναι ενδεικτική του τρόπου με τον οποίο εξακολουθεί να λειτουργεί το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Οι περισσότεροι στα λεγόμενα άλλοτε «ηγετικά κλιμάκια» αδρανούν και περιμένουν, άλλοι την εξ αποκαλύψεως αλήθεια και άλλοι το νέο στραβοπάτημα που θα τους λύσει τη γλώσσα και τα χέρια.

Το ΠΑΣΟΚ συσσωρεύει τα δικά του ελλείμματα, ηγεσίας, συλλογικότητας και προγράμματος. Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν η συσσώρευση των ελλειμμάτων έχει ξεπεράσει το σημείο επιστροφής. Δηλαδή, και σε πιο πρακτικό επίπεδο, αν η κοινωνία είναι πρόθυμη να ακούσει και να πιστέψει οτιδήποτε προέρχεται από το σημερινό ΠΑΣΟΚ. Όσο το ΠΑΣΟΚ δεν δείχνει σημάδια αλλαγής, ο κ. Καραμανλής θα προτιμά την επ΄ αόριστον αναβολή μιας εκλογικής αναμέτρησης. Διότι είναι προφανές ότι θα επιλέξει να νικήσει τον ίδιο αντίπαλο όσο το δυνατόν αργότερα, κερδίζοντας επιπλέον χρόνο εξουσίας. Αυτή όμως δεν είναι η μόνη παράμετρος του πολιτικού παιχνιδιού. Βεβαίως, τώρα πλέον η οικονομία θα μπορούσε να αποτελέσει πραγματικό και όχι προσχηματικό λόγο εκλογών, αλλά ο Πρωθυπουργός έκαψε το χαρτί του πέρυσι, επιστρέφοντας από την Παναγία της Τήνου. Η πιθανότερη αιτία εκλογών, παρά τη θέληση του κ. Καραμανλή, συναρτάται με το ενδεχόμενο απώλειας της κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας από έναν συνδυασμό εμπλοκής σε σκάνδαλα και προσωπικής αποστασιοποίησης βουλευτών του κυβερνώντος κόμματος. Στην περίπτωση αυτή, ο Πρωθυπουργός θα κάνει την ανάγκη φιλοτιμία. Θα βγει «επιθετικά», καταγγέλλοντας υπονόμευση από «συμφέροντα» που επιδιώκουν την αναστολή του «μεταρρυθμιστικού έργου» του. Θα επενδύσει δηλαδή σε σενάρια συνωμοσίας, που εξακολουθούν να βρίσκουν εύφορο έδαφος στη χώρα μας, όπως έχει αποδείξει το πρόσφατο παρελθόν. Αν η κοινοβουλευτική πλειοψηφία δεν απειληθεί, το πιθανότερο είναι ότι η κυβέρνηση θα βγάλει κούτσα κούτσα τον χειμώνα, συνεχίζοντας τα πασαλείμματα που επιγράφονται ως μεταρρυθμίσεις και προσπαθώντας να μαζέψει τα οικονομικά με σπασμωδικές και ασύνδετες ενέργειες. Και αργότερα, βλέπουμε. Η εκ των ενόντων διαχείριση του παρόντος έχει γίνει κανόνας της ελληνικής πολιτικής.

Συνεπώς, βραχυπρόθεσμα η μεταβολή του πολιτικού τοπίου εξαρτάται από πολιτικά πρόσωπα όπως οι κ.κ. Παυλίδης και Τατούλης. Μπορεί ο κ. Κουκοδήμος να μην έφερε στην παράταξή του την άνοιξη, εκείνοι όμως μπορεί να φέρουν τον χειμώνα.